Samenvatting Inkomstenbelasting 1.1. H1, H3 t/m H8

Samenvatting IB 1.1
Hoofdstuk 1 Algemene inleiding
Doel belastingheffing
Met het betalen van belasting dracht de mensheid bij aan het financieringen van de
overheid. Naast belastingen kan de overheid op andere manieren ook hun uitgaven
bekostigen:
 Belastingen: Verplichte bijdragen van burgers, zonder specifieke tegenprestatie.
(Inkomsten-, Omzet-, vennootschapsbelasting.)
 Retributies: Vergoedingen die een burger betaald voor afnamen van dienst die de
overheid levert. Hierbij dus wel een herkenbare tegenprestatie. (Aanvraag rijbewijs,
paspoort, bouwvergunning.)
 Sociale premies:
o Premie volksverzekeringen: Premies die worden geheven om uitkeringen mee
te betalen. (Bijv. AOW)
o Premie werknemersverzekeringen: Premies die worden geheven op de
werkgever en worden geïnd door de belastingdienst d.m.v. loonheffing. (WIA,
ZW, ZvW, WW.)
 Overige inkomsten: (Bijv. verkoop van gas)


Naast financieringsbron dient de overheid ook steeds meer als secundaire doel. Door
bepaald gedrag te stimuleren of te ontmoedigen.
o Stimuleren startende ondernemers (willekeurige afschrijvingen)
o Stimuleren nieuwe investeringen (investeringsregeling)
o Verkleining inkomensverschillen (heffingskortingen)
o Bescherming gezondheid (accijns)
o Bescherming milieu (milieuheffingen)



Plaats van het belastingrecht
Het publiekrecht regelt de verhouding tussen de overheid en haar burgers. (Staatsrecht,
bestuursrecht, strafrecht.)
Privaatrecht regelt de verhouding tussen de burgers onderling. (Verkoopovereenkomsten,
contracten etc.)




1

,Vormen van belastingrecht
Materieel recht: De wijze waarop moeten worden bepaald hoeveel belasting er verschuldigd
is.
Formeel recht: De wijze waarop de belasting moet worden geïnd, en wel zodanig dat
iedereen aan zijn fiscale verplichtingen voldoet.


Soorten belasting:
 Directe belasting heeft direct effect op de gemaakte winst. (Dit kan in de vorm, van
loonbelasting, inkomstenbelasting of dividendbelasting.)
 Indirecte belasting is belasting die wordt doorberekend aan een ander. (Dit kan
bijvoorbeeld omzetbelasting zijn, die dit weer verrekent in de verkoopprijs)

 Tijdvakbelasting: is de belasting die wordt geheven over een bepaalde periode.
(Aangifte inkomstenbelasting)
 Tijdstipbelasting: is de belasting die wordt geheven op een specifiek tijdstip. (1
Januari, aangifte winst-bitcoin, overdrachtsbelasting)

 Aanslagbelasting is een persoon pas verplicht zijn belasting te betalen, nadat de
aangifte is verwerkt een er ook een belastingaanslag is opgelegd.
(Inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting.)
 Aangiftebelasting is een persoon verplicht om vooraf zijn berekende belasting te
betalen en naderhand de Belastingdienst, de te weinig of te veel afgedragen
belasting teruggeeft.

 Subjectieve belasting is het rekening houden met de persoonlijke (subject)
omstandigheden bij de belastingopgave.
 Objectieve belasting wordt geen onderscheid gemaakt met persoonlijke
omstandigheden.




Beginselen in het belastingrecht
Draagkrachtbeginsel (de sterkste schouders dragen de zwaarste lasten)
Profijtbeginsel (Iedereen draagt bij aan algemene goederen voor de samenleving)
Beginsel van de minste pijn (Het heffen van belasting zonder dat men het merkt.)
Beginsel van de bevoorrechte verkrijging (heffen van belasting op financiële meevallers)


Vindplaatsen in het belastingrecht

2

,  Wetgeving
o Verticale werking (bescherming tussen burger en overheid)
o Horizontale werking (bescherming tussen burgers onderling)
 Uitvoeringsregelingen en -besluiten
 Europese richtlijnen
 Besluiten
 Algemene beginselen van behoorlijk bestuur
 Rechtspraak (jurisprudentie)


Partijen binnen het belastingrecht
 Wetgever
 Belastingdienst
 Belastingplichtige
 Belastingadviseur
 Belastingrechter


Hoofdstuk 3 Raamwerk Wet IB


Belastingplicht
Inkomstenbelasting wordt geheven van natuurlijke personen (art. 1.1 Wet IB).
Dit alle inwoners van Nederland en de mensen die inkomsten hebben genoten in
Nederland.


Woonplaats
De plaats waar het sociaal en economisch middelpunt van iemands leven ligt. (Art. 4 AWR)
Echter zijn er twee woonplaatsficties:
1. Iemand die ophoudt in Nederland te wonen en binnen een jaar daarna weer
terugkeert, blijft binnenlands belastingplichtig (Ook tijdens zijn verblijf in het
buitenland) als hij niet elders in dat jaar heeft gewoond. Deze fictie telt niet als hij als
inwoner van een EU-lidstaat of andere ‘aangewezen mogendheid’ belastingplichtig
was.
2. Diplomatenfictie: Nederlanders die als ambtenaar in het buitenland gaan werken,
worden voor de toepassing van de Wet IB onder bepaalde voorwaarden geacht in
Nederland te wonen.
Inkomen en tarieven
3-boxenstelsel:

3