➔ SU en Oost-Europa: SU wordt groter (Baltische Staten
+ stuk van Polen dat verschuift naar het Westen;
Wat is de Koude Oorlog? Duitsland verliest hierdoor grondgebied) → uitbreiding
Vooraf communisme naar Oost-Europese landen: er worden
- 1917: Russische Revolutie + Contrarevolutie (mislukt) communistische dictaturen opgericht (=
- Interbellum: isolatie/ cordon sanitaire (SU afzonderen, satellietstaten) → vrees voor uitbreiding communisme
zodat we niet ‘besmet’ worden met het communisme naar het westen
→ het fascistisch regime als mogelijke buffer) ➔ Reactie Westen: Churchill steun bij VS →
- WO II: bondgenootschap tussen SU en VS binnen de Trumandoctrine (VS verleent militaire en economische
geallieerden (operatie Barbossa: Duitsland valt SU toch hulp aan landen die bedreigd worden door het
aan, beiden vijanden van Hitler → gemeenschappelijk communisme) + Marshallplan → containmentpolitiek
doel om Hitler te verslaan) + oorlogsconferenties ( = ingaan tegen uitbreiding van een andere macht)
(tussen de grote 3: Churchill, Roosevelt, Stalin) Verloop van de Koude Oorlog
Oorlogsconferenties: FASE I Europees conflict (’45-’49)
- Moskou (’44, Stalin en Churchill): SU en GB verdelen de Containmentpolitiek vanaf 1947: Trumandoctrine en
invloedssferen in Oost-Europa Marshallplan (actief helpen bij de wederopbouw van
- Jalta (’45, Stalin, Churchill en Roosevelt) → positieve Europa om te voorkomen dat landen voor het communisme
sfeer van vertrouwen: bezetting van Duitsland en zouden kiezen)
verdeling ervan in 4 bezettingszones, grenzen van Polen Gevolgen containmentpolitiek:
naar het westen verschuiven, vrije democratische - Verdeling van Europa: het IJzeren Gordijn (langs West-
verkiezingen in de landen in Oost-Europa bevrijd door Duitsland, Oostenrijk, Italië)
Russen, SU verklaart oorlog aan Japan, oprichting VN - Verdeling van Duitsland en Berlijn: Duitsland verdeeld
Verdeling Duitsland: Duitsland (tijdelijk) niet meer onder Frankrijk, GB, VS en SU (in deel SO ligt Berlijn →
zelfstandig → 4 bezettingszones o.l.v. Frankrijk, GB, SU en ook verdeeld in 4) → ruzie want Stalin wilt West-Berlijn
VS + Berlijn (in bezettingszone SU) apart in 4 zones verdeeld ook → westelijke bezettingszone wordt meer 1 gebied
- Postdam (’45, Stalin, Churchill en Truman) → sfeer van → Stalin blokkeert alle aanvoerwegen naar West-
wantrouwen: beslissingen over de Pools-Duitse grens, Berlijn (= blokkade van Berlijn) → luchtbrug voor
verdeling van Duitsland bevoorrading → bouw van de Berlijnse Muur (’61): BRD
Geen gemeenschappelijke vijand meer, andere spelers (West-Berlijn) DDR (Oost-Berlijn)
(Churchill, Roosevelt), Stalin krijgt steeds meer invloed in - Europese samenwerking: Pact van Brussel (’48) eerste
Oost-Europa aanzet tot Europese samenwerking: EU: oorspronkelijk
➔ Start van een bipolaire wereld: er wordt niet meer wilden ze vrede en stabiliteit na WO II via economische
gepraat, ontstaan van 2 machtsblokken (communisme samenwerking → nu ook bredere politieke unie met
SU kapitalisme VS), rol van Europa uitgeteld bevoegdheden over milieu, migratie, economie…
Verenigde Naties met als doel: wereldvrede bevorderen via - Oprichten NAVO (’49): Noord-Atlantische Verdrags-
internationale samenwerking en collectieve veiligheid, heel organisatie → oorspronkelijk militair bondgenootschap
wat deelorganisaties: tussen VS en West-Europa tegen communisme
- Veiligheidsraad: vrede en veiligheid handhaven, met 5 Oprichting Warschaupact (’55): Oost-Europees militair
vaste leden (VS, VK, Frankrijk, Rusland, China), omdat bondgenootschap → reactie op NAVO (ontbonden ’91)
dit de winnaars van WO II zijn + machtigste landen wnr FASE II: mondiaal conflict (’49-’53)
VN is opgericht - Dekolonisatie: vanaf WO II streefden veel kolonies naar
- Algemene Vergadering: alle VN-landen zijn hier lid van onafhankelijkheid → landen in Azië onafhankelijk (’50)
→ maken beslissingen via stemmingen (meerderheid) en landen in Afrika onafhankelijk (’60) → VS en SU
- Secretaris-generaal: VN thema’s agenderen, steunen dekolonisatie en verwachten dat de nieuwe
vertegenwoordigen, bemiddelen (nu: António Guterres, staten hun kant kiezen → macht uitbreiden van VS en
Portugees) SU
- Gespecialiseerde organisaties en programma’s zoals - Vietnamoorlog (’57-’75): VS wilde voorkomen dat
WHO, UNESCO, UNICEF, wereldvoedselbank… Vietnam communistisch werd (dominotheorie) →
- Vetorecht: 5 vaste leden kunnen besluit tegenhouden miljoenen slachtoffers (heel veel burgers), Agent
Ontstaan van de Koude Oorlog Orange: gezondheidsproblemen + misvormingen, land
Situatie in Europa na WO II: nog steeds in verwerking met verleden, diepe crisis in
Amerikaanse samenleving (protest), PTSD bij soldaten
+ stuk van Polen dat verschuift naar het Westen;
Wat is de Koude Oorlog? Duitsland verliest hierdoor grondgebied) → uitbreiding
Vooraf communisme naar Oost-Europese landen: er worden
- 1917: Russische Revolutie + Contrarevolutie (mislukt) communistische dictaturen opgericht (=
- Interbellum: isolatie/ cordon sanitaire (SU afzonderen, satellietstaten) → vrees voor uitbreiding communisme
zodat we niet ‘besmet’ worden met het communisme naar het westen
→ het fascistisch regime als mogelijke buffer) ➔ Reactie Westen: Churchill steun bij VS →
- WO II: bondgenootschap tussen SU en VS binnen de Trumandoctrine (VS verleent militaire en economische
geallieerden (operatie Barbossa: Duitsland valt SU toch hulp aan landen die bedreigd worden door het
aan, beiden vijanden van Hitler → gemeenschappelijk communisme) + Marshallplan → containmentpolitiek
doel om Hitler te verslaan) + oorlogsconferenties ( = ingaan tegen uitbreiding van een andere macht)
(tussen de grote 3: Churchill, Roosevelt, Stalin) Verloop van de Koude Oorlog
Oorlogsconferenties: FASE I Europees conflict (’45-’49)
- Moskou (’44, Stalin en Churchill): SU en GB verdelen de Containmentpolitiek vanaf 1947: Trumandoctrine en
invloedssferen in Oost-Europa Marshallplan (actief helpen bij de wederopbouw van
- Jalta (’45, Stalin, Churchill en Roosevelt) → positieve Europa om te voorkomen dat landen voor het communisme
sfeer van vertrouwen: bezetting van Duitsland en zouden kiezen)
verdeling ervan in 4 bezettingszones, grenzen van Polen Gevolgen containmentpolitiek:
naar het westen verschuiven, vrije democratische - Verdeling van Europa: het IJzeren Gordijn (langs West-
verkiezingen in de landen in Oost-Europa bevrijd door Duitsland, Oostenrijk, Italië)
Russen, SU verklaart oorlog aan Japan, oprichting VN - Verdeling van Duitsland en Berlijn: Duitsland verdeeld
Verdeling Duitsland: Duitsland (tijdelijk) niet meer onder Frankrijk, GB, VS en SU (in deel SO ligt Berlijn →
zelfstandig → 4 bezettingszones o.l.v. Frankrijk, GB, SU en ook verdeeld in 4) → ruzie want Stalin wilt West-Berlijn
VS + Berlijn (in bezettingszone SU) apart in 4 zones verdeeld ook → westelijke bezettingszone wordt meer 1 gebied
- Postdam (’45, Stalin, Churchill en Truman) → sfeer van → Stalin blokkeert alle aanvoerwegen naar West-
wantrouwen: beslissingen over de Pools-Duitse grens, Berlijn (= blokkade van Berlijn) → luchtbrug voor
verdeling van Duitsland bevoorrading → bouw van de Berlijnse Muur (’61): BRD
Geen gemeenschappelijke vijand meer, andere spelers (West-Berlijn) DDR (Oost-Berlijn)
(Churchill, Roosevelt), Stalin krijgt steeds meer invloed in - Europese samenwerking: Pact van Brussel (’48) eerste
Oost-Europa aanzet tot Europese samenwerking: EU: oorspronkelijk
➔ Start van een bipolaire wereld: er wordt niet meer wilden ze vrede en stabiliteit na WO II via economische
gepraat, ontstaan van 2 machtsblokken (communisme samenwerking → nu ook bredere politieke unie met
SU kapitalisme VS), rol van Europa uitgeteld bevoegdheden over milieu, migratie, economie…
Verenigde Naties met als doel: wereldvrede bevorderen via - Oprichten NAVO (’49): Noord-Atlantische Verdrags-
internationale samenwerking en collectieve veiligheid, heel organisatie → oorspronkelijk militair bondgenootschap
wat deelorganisaties: tussen VS en West-Europa tegen communisme
- Veiligheidsraad: vrede en veiligheid handhaven, met 5 Oprichting Warschaupact (’55): Oost-Europees militair
vaste leden (VS, VK, Frankrijk, Rusland, China), omdat bondgenootschap → reactie op NAVO (ontbonden ’91)
dit de winnaars van WO II zijn + machtigste landen wnr FASE II: mondiaal conflict (’49-’53)
VN is opgericht - Dekolonisatie: vanaf WO II streefden veel kolonies naar
- Algemene Vergadering: alle VN-landen zijn hier lid van onafhankelijkheid → landen in Azië onafhankelijk (’50)
→ maken beslissingen via stemmingen (meerderheid) en landen in Afrika onafhankelijk (’60) → VS en SU
- Secretaris-generaal: VN thema’s agenderen, steunen dekolonisatie en verwachten dat de nieuwe
vertegenwoordigen, bemiddelen (nu: António Guterres, staten hun kant kiezen → macht uitbreiden van VS en
Portugees) SU
- Gespecialiseerde organisaties en programma’s zoals - Vietnamoorlog (’57-’75): VS wilde voorkomen dat
WHO, UNESCO, UNICEF, wereldvoedselbank… Vietnam communistisch werd (dominotheorie) →
- Vetorecht: 5 vaste leden kunnen besluit tegenhouden miljoenen slachtoffers (heel veel burgers), Agent
Ontstaan van de Koude Oorlog Orange: gezondheidsproblemen + misvormingen, land
Situatie in Europa na WO II: nog steeds in verwerking met verleden, diepe crisis in
Amerikaanse samenleving (protest), PTSD bij soldaten
