VOORTPLANTING &
VERLOSKUNDE
DEEL 1: VOORTPLANTING
1. Anatomie (bouw) en fysiologie werking) v/d voortplantingsorganen.
2. Hoe kan worden ingegrepen in de voortplantingscyclus bij onze
huisdieren?
Stimuleren: nieuwe voortplantingstechnieken
Afremmen: contraceptie
DEEL 2: VERLOSKUNDE
1. De normale geboorte
2. De afwijkende geboorte
Assistentie bij de repositie
Assistentie bij de keizersnede
HET VOORTPLANTINGSSTELSEL : OVERZICHT
1. Anatomie van de geslachtsorganen
2. Gametogenese
3. Voortplantingsorganen en eiproductie bij de kip
4. Geslachtsdifferentiatie
5. Ovariële activiteit: fysiologie
6. Voortplanting en hormonen
7. Paring en bevruchting
8. Dracht en partus
9. Lactatie
1
, Deel 1: Voortplanting
Anatomie v/d geslachtsorganen van het vrouwelijk
geslachtsapparaat
a. Het geboortekanaal
= bekkenkanaal
Afgeknotte kegel
- Grootste doorsnede craniaal
= stugge, gesloten en beenderige ring
- Kleinste doorsnede caudaal
= zitbeenboog, brede bekkenbanden,
kruisbeen (os sacrum of heiligbeen) en
staartwervels
Iets vervormbaar (o.i.v. hormoon relaxine): heel belangrijk bij de geboorte!
2
,De craniale ring is beslissend voor het uitdrijven van de vrucht!
- Verticale doorsnede > horizontale doorsnede
- Dorsaal > ventraal
- Veulen breedst
- Kalf breedst
B. De geslachtsorganen
De eierstok (het ovarium)
Klein orgaan
Links en rechts
Ovaal – plat
0,5 cm (kat) – 5 cm (paard)
Grootte ~cyclusstadium en diersoort
Opgebouwd uit bindweefsel met eicellen
ertussen
Functie: gametogenese (oögenese) en
hormoonproductie
Diersoortverschillen!
Rund:
- Liggen IN het bekken (bij niet-drachtig dier)
- Langwerpig (L: 3-4 cm; B: 2-3 cm)
- Zacht aanvoelend
- 15-20 gr
- Goed voelbaar bij rectaal onderzoek
- Kleine herkauwer + hond & kat
3
, Idem als rund maar kleiner
Varken (zeug):
- Druiventrosvormig
- Zeer sterk doorbloed (rood tot paars van kleur)
Paard (Merrie):
- Dieper in de buik, onder de lendenen
- Minder goed te voelen
- Voelen hard aan door sterk bindweefselkapsel (tunica albuginea)
- Ovulatiegroeve (geen tunica albuginea): hier
komt eicel vrij
(= stigma)
- Ongeveer rond
- Doorsnede 4-5 cm
De eileider (Salpinx – oviduct – fallopian tube)
- Verbinding tussen ovarium en uterus
- Symmetrisch
- Dun, sterk gekronkelde buis
- Niet voelbaar, nauwelijks zichtbaar
Bestaat uit 4 onderdelen:
4
VERLOSKUNDE
DEEL 1: VOORTPLANTING
1. Anatomie (bouw) en fysiologie werking) v/d voortplantingsorganen.
2. Hoe kan worden ingegrepen in de voortplantingscyclus bij onze
huisdieren?
Stimuleren: nieuwe voortplantingstechnieken
Afremmen: contraceptie
DEEL 2: VERLOSKUNDE
1. De normale geboorte
2. De afwijkende geboorte
Assistentie bij de repositie
Assistentie bij de keizersnede
HET VOORTPLANTINGSSTELSEL : OVERZICHT
1. Anatomie van de geslachtsorganen
2. Gametogenese
3. Voortplantingsorganen en eiproductie bij de kip
4. Geslachtsdifferentiatie
5. Ovariële activiteit: fysiologie
6. Voortplanting en hormonen
7. Paring en bevruchting
8. Dracht en partus
9. Lactatie
1
, Deel 1: Voortplanting
Anatomie v/d geslachtsorganen van het vrouwelijk
geslachtsapparaat
a. Het geboortekanaal
= bekkenkanaal
Afgeknotte kegel
- Grootste doorsnede craniaal
= stugge, gesloten en beenderige ring
- Kleinste doorsnede caudaal
= zitbeenboog, brede bekkenbanden,
kruisbeen (os sacrum of heiligbeen) en
staartwervels
Iets vervormbaar (o.i.v. hormoon relaxine): heel belangrijk bij de geboorte!
2
,De craniale ring is beslissend voor het uitdrijven van de vrucht!
- Verticale doorsnede > horizontale doorsnede
- Dorsaal > ventraal
- Veulen breedst
- Kalf breedst
B. De geslachtsorganen
De eierstok (het ovarium)
Klein orgaan
Links en rechts
Ovaal – plat
0,5 cm (kat) – 5 cm (paard)
Grootte ~cyclusstadium en diersoort
Opgebouwd uit bindweefsel met eicellen
ertussen
Functie: gametogenese (oögenese) en
hormoonproductie
Diersoortverschillen!
Rund:
- Liggen IN het bekken (bij niet-drachtig dier)
- Langwerpig (L: 3-4 cm; B: 2-3 cm)
- Zacht aanvoelend
- 15-20 gr
- Goed voelbaar bij rectaal onderzoek
- Kleine herkauwer + hond & kat
3
, Idem als rund maar kleiner
Varken (zeug):
- Druiventrosvormig
- Zeer sterk doorbloed (rood tot paars van kleur)
Paard (Merrie):
- Dieper in de buik, onder de lendenen
- Minder goed te voelen
- Voelen hard aan door sterk bindweefselkapsel (tunica albuginea)
- Ovulatiegroeve (geen tunica albuginea): hier
komt eicel vrij
(= stigma)
- Ongeveer rond
- Doorsnede 4-5 cm
De eileider (Salpinx – oviduct – fallopian tube)
- Verbinding tussen ovarium en uterus
- Symmetrisch
- Dun, sterk gekronkelde buis
- Niet voelbaar, nauwelijks zichtbaar
Bestaat uit 4 onderdelen:
4
