GESCHIEDENIS VAN DE SOCIALE
WETENSCHAPPEN
Tentamen 100%
WEEK 1, 31 MAART-4 APRIL
Hoorcollege 1
Themes according to Eller
• 'De beste manier om het project in kwestie te beschouwen is "sociologie van kennis", dat
wil zeggen, de sociale organisatie van kennisvorming en kennisoverdracht.' (Eller 2017: vii).
• 'Mensen moeten zich op een bepaalde manier organiseren om kennis te produceren en te
verspreiden [...] verschillende [...] disciplines weten verschillende dingen [...] elk is een
specifieke manier van kennen' (Eller 2017: viii).
• 'Een interessante en belangrijke vraag is of wetenschap de enige manier van kennen is [...]
muziek, kunst, literatuur en misschien religie hebben hun eigen manier van kennis en hun
eigen unieke en waardevolle manieren van kennen' (Eller 2017: viii).
• 'Er zijn mensen die beweren dat alleen de natuurwetenschappen kennis produceren, in de
vorm van theorieën en wetten. Zulke mensen kunnen de "sociale wetenschappen" afwijzen
als slechte imitaties' (Eller 2017: viii).
• 'Dan zijn er mensen die beweren dat wetenschap zelf geen universele maar een cultureel-
specifieke manier van kennen is' (Eller 2017: ix).
• 'Ten slotte zijn er mensen die zeggen dat de huidige manier van kennis organiseren - de
hedendaagse academische disciplines, de bestaande school- en universiteitssystemen, en de
tradities van artikel schrijven en boekpublicatie - niet de beste manier zijn om kennis te
construeren en over te dragen' (Eller 2017: ix).
De sociale wetenschappen zijn zeer recent uitgevonden, wat betekent:
(1) dat ze niet altijd in hun huidige vorm hebben bestaan en daarom
(2) dat ze ook niet altijd in hun huidige vorm hoeven te blijven bestaan’
“Post—truth society”?
Twijfel aan waarheid van kennis en wetenschap.
Trumps tweet vol met leugens, waarheid doet er niet meer toe
- Pre-modern society: waarheid is er gewoon, ligt buiten mensen
- Modern society: waarheid vinden mits je goed onderzoek doet (verlichting)
- Postmodern society: waarheid kan nog steeds gevonden worden, maar ligt aan de
onderzoeker. Dus waarheid wordt meer gemaakt (constructivisme!!)
- Post-postmodern society: truth as a marketable product
Definition of science
The New Oxford Dictionary of English (1998):
- Wetenschap is 'de intellectuele en praktische activiteit die de systematische studie van
de structuur en het gedrag van de fysieke en natuurlijke wereld omvat door middel
van observatie en experiment'
- Onderzoek is 'het systematische onderzoek naar en de studie van materialen en
bronnen om feiten vast te stellen en nieuwe conclusies te trekken.'
,OECD-definitie
'Elke creatieve systematische activiteit die wordt ondernomen om de voorraad kennis te
vergroten, inclusief kennis van de mens, cultuur en samenleving, en het gebruik van deze
kennis om nieuwe toepassingen te bedenken.'
Werkdefinitie van wetenschap voor deze cursus belangrijk
Wetenschap is de min of meer systematische zoektocht naar kennis door experts, die reageren
op eerdere kennis en hun ideeën delen met anderen.
Eller over wetenschap
- 'Wetenschappelijke kennis vordert onverbiddelijk, dat wil zeggen, elke dag heeft de
wetenschap meer en betere kennis dan de dag ervoor;
- Wetenschappelijke kennis is superieur aan andere vormen van (of valse aanspraken
op) kennis vanwege de "methode"; en
- Wetenschappers zijn zich bijzonder bewust van beide' (Eller 2017: 10)
Is sociale wetenschap een wetenschap?
Algemene wet op gassen
druk = 𝑛 ∗𝑇
------
𝑉
- n= hoeveelheid gasdeeltjes
- T= temperatuur
- V= volume
Wet van Colombijn over politieke druk
druk = 𝑛𝑢𝑚𝑏𝑒𝑟 𝑜𝑓 𝑖𝑛ℎ𝑎𝑏𝑖𝑡𝑎𝑛𝑡𝑠 ∗ 𝑎𝑔𝑖𝑡𝑎𝑡𝑖𝑜𝑛
-----------------------------------------------
𝑒𝑐𝑜𝑛𝑜𝑚𝑖𝑐 𝑟𝑒𝑠𝑜𝑢𝑟𝑐𝑒𝑠
Deze wet klopt niet, zijn zoveel meer variabelen die je kan toevoegen.
Eller chapter 1
1. Wat zijn Sociale Wetenschappen
‘Social science’, of misschien beter gezegd ‘the social sciences’ (omdat het er meerdere zijn
en relatief van elkaar verschillen), werden pas in het midden van de negentiende eeuw
uitgevonden in een vorm die lijkt op de moderne variant, en bereikten pas aan het begin van
de twintigste eeuw hun huidige vorm.
Specific way of knowing (specifieke manier van kennen)
- Niet zomaar een verzameling van feiten (elk vakgebied bezit een specifieke manier
van kennen, in meerdere opzichten).
Social construction of knowledge (de sociale constructie van kennis)
,Proces van creatie, voortzetting, overdracht en instutionalisering van hun eigen kennis.
The Sociology of Knowledge (Kennissociologie)
Feiten net zoals kennis wordt niet zozeer gevonden als wel gemaakt.
Socioloog Karl Mannheim was een van de eersten die een sociale benadering van kennis
voorstelde, inclusief kennis die niet per se over de samenleving gaat.
De fundamentele vraag: "Hoe beïnvloedt de sociale positie van individuen en groepen hun
kennis?"
Stratificatie van ervaring
Generatie waartoe iemand behoort beïnvloed sterk iemands kennis. Mensen van dezelfde
leeftijd, die dezelfde gebeurtenissen hebben meegemaakt, delen gemeenschappelijke
"mogelijke” manieren van denken, ervaren, voelen en handelen.
‘Nieuwe kennissociologie’ (vanaf de jaren negentig)
Richtte zich op de bredere vraag: “hoe bepaalde vormen van sociale organisatie gehele
structuren van kennis mogelijk maken?”
Deze stroming onderzocht allerlei soorten kennis; “politieke en religieuze ideologieën, maar
ook wetenschappelijke kennis en kennis uit het dagelijks leven, culturele en organisatorische
discoursen evenals formele en informele soorten kennis”.
Basil Bernstein: de sociale processen rondom educatieve kennis.
Centraal in zijn analyse staat het idee van de school als "sociale classifier", een instantie die
zowel mensen als kennis indeelt door middel van drie "gemeenschappelijke berichtsystemen"
die onderdeel uitmaken van het schoolsysteem. Deze berichtsystemen maken de school tot
een "instantie van socialisatie en allocatie", die sociale verschillen en grenzen produceert en
reproduceert (Bernstein 1975: 199).
1. Curriculum, oftewel de ‘inhoud’ van het onderwijs.
Docent moet uit alle mogelijke kennis bepalen wat waardevol genoeg is om te kennen
en wat geschikt is voor het niveau van de leerling. Dit noemen we ook wel de
‘canon’, het geheel aan informatie dat officieel erkend wordt als kennis en daardoor
als lesstof dient. Ook in de geschiedenis moeten keuzes gemaakt worden over welke
gebeurtenissen opgenomen of juist uitgesloten worden, hoe ze benadrukt en
geïnterpreteerd dienen te worden. Zulke keuzes kunnen nooit op een puur objectieve
of niet-sociale wijze gemaakt worden en zijn daarom onderwerp van voortdurende
discussie en controverse.
2. Pedagogiek, oftewel de onderwijsmethode.
Elke onderwijsinstelling en elke individuele docent moet bepalen hoe er les wordt
gegeven: wordt rote memorisatie (uit het hoofd leren) of kritisch denken
gestimuleerd, worden tekstuele of visuele middelen ingezet, wordt groepswerk of
individueel werk aangemoedigd, welke soorten huiswerk worden gegeven, enzovoort.
3. Evaluatie
Dit omvat niet alleen toetsen, maar ook alle andere manieren waarop docenten
leerlingen beoordelen, en docenten zelf beoordeeld worden door bestuurders en
ouders.
, Bernstein: Twee dimensies van de organisatie van kennis zelf.
1. Classificatie
Waarmee hij bedoelde hoe strikt de grenzen tussen vakgebieden in het curriculum
worden gehandhaafd. Deze grenzen kunnen sterk of zwak zijn.
2. Framing
Een pedagogische variabele die betrekking heeft op onderwijsmethoden, zoals de
mate waarin een docent controle heeft over het leerproces (bijvoorbeeld volgorde en
timing van activiteiten).
Bernstein: Collection code (Als classificatie en framing beide sterk zijn)
Dit betekent dat kennisgebieden strikt gescheiden worden gehouden, dat de studie sterk
gespecialiseerd is, en dat professionals loyaliteit aan één specifiek vakgebied tonen. Bij de
"integrated code", waarbij classificatie en framing zwak zijn, zijn vakgrenzen poreus, kunnen
individuen en ideeën zich vrijer tussen disciplines en perspectieven bewegen, en krijgen
studenten en professionals meer ruimte om kennis te creëren, te combineren en kritisch te
bevragen.
Expert Knowledge (Deskundige kennis)
Kennis niet alleen sociaal geconstrueerd, maar ook sociaal verdeeld. Belangrijkste
onderscheidingen binnen sociale verdeling v kennis, is die tussen “expert” en de beginner.
Experts worden meestal geïdentificeerd op basis van kwalificaties, opleiding, ervaring,
lidmaatschappen van beroepsverenigingen en erkenning door collega’s.
Constructie van kennis in de vroege jeugd: Kleuterschool als trainingskamp
"Leerling" is een sociale rol die vroeg aangeleerd moet worden.
Harry Gracey beschreef kleuterschool als "bootcamp" voor het aanleren van
schoolgedrag.
Klassenstructuur (ruimte en tijd) ondersteunt het drillen van discipline en routines.
Veel schooltaken zijn voor jonge leerlingen willekeurig en betekenisloos.
Kleuterschool bereidt kinderen voor op toekomstige instituties.
Sociale dimensies van deskundige kennis
Deskundige kennis ontstaat vaak via onderwijs, training of leerling-meester relaties.
Experts werken meestal samen in gespecialiseerde omgevingen, als mentoren die
kennis en attitudes doorgeven aan volgende generaties.
Experts leveren kennisdiensten aan de samenleving (bijv. deskundige getuigen in
rechtszaken).
Experts genieten prestige, macht en financiële beloning door hun expertise.
Deskundigheid omvat niet alleen kennis en vaardigheden, maar ook sociale
kenmerken zoals charisma, zelfverzekerdheid en extraversie (Germain, 2006).
Macht en Praktijk
Foucalt: “Kennis is macht, en macht is ook kennis”
Hij benadrukt de technieken van macht waarmee individuen, groepen, instituties en
samenlevingen de kennis en acties van anderen vormgeven
Swindler & Arditi: “Nieuwe vormen van kennis creëren ook nieuwe plaatsen waar macht
kan worden toegepast.”
WETENSCHAPPEN
Tentamen 100%
WEEK 1, 31 MAART-4 APRIL
Hoorcollege 1
Themes according to Eller
• 'De beste manier om het project in kwestie te beschouwen is "sociologie van kennis", dat
wil zeggen, de sociale organisatie van kennisvorming en kennisoverdracht.' (Eller 2017: vii).
• 'Mensen moeten zich op een bepaalde manier organiseren om kennis te produceren en te
verspreiden [...] verschillende [...] disciplines weten verschillende dingen [...] elk is een
specifieke manier van kennen' (Eller 2017: viii).
• 'Een interessante en belangrijke vraag is of wetenschap de enige manier van kennen is [...]
muziek, kunst, literatuur en misschien religie hebben hun eigen manier van kennis en hun
eigen unieke en waardevolle manieren van kennen' (Eller 2017: viii).
• 'Er zijn mensen die beweren dat alleen de natuurwetenschappen kennis produceren, in de
vorm van theorieën en wetten. Zulke mensen kunnen de "sociale wetenschappen" afwijzen
als slechte imitaties' (Eller 2017: viii).
• 'Dan zijn er mensen die beweren dat wetenschap zelf geen universele maar een cultureel-
specifieke manier van kennen is' (Eller 2017: ix).
• 'Ten slotte zijn er mensen die zeggen dat de huidige manier van kennis organiseren - de
hedendaagse academische disciplines, de bestaande school- en universiteitssystemen, en de
tradities van artikel schrijven en boekpublicatie - niet de beste manier zijn om kennis te
construeren en over te dragen' (Eller 2017: ix).
De sociale wetenschappen zijn zeer recent uitgevonden, wat betekent:
(1) dat ze niet altijd in hun huidige vorm hebben bestaan en daarom
(2) dat ze ook niet altijd in hun huidige vorm hoeven te blijven bestaan’
“Post—truth society”?
Twijfel aan waarheid van kennis en wetenschap.
Trumps tweet vol met leugens, waarheid doet er niet meer toe
- Pre-modern society: waarheid is er gewoon, ligt buiten mensen
- Modern society: waarheid vinden mits je goed onderzoek doet (verlichting)
- Postmodern society: waarheid kan nog steeds gevonden worden, maar ligt aan de
onderzoeker. Dus waarheid wordt meer gemaakt (constructivisme!!)
- Post-postmodern society: truth as a marketable product
Definition of science
The New Oxford Dictionary of English (1998):
- Wetenschap is 'de intellectuele en praktische activiteit die de systematische studie van
de structuur en het gedrag van de fysieke en natuurlijke wereld omvat door middel
van observatie en experiment'
- Onderzoek is 'het systematische onderzoek naar en de studie van materialen en
bronnen om feiten vast te stellen en nieuwe conclusies te trekken.'
,OECD-definitie
'Elke creatieve systematische activiteit die wordt ondernomen om de voorraad kennis te
vergroten, inclusief kennis van de mens, cultuur en samenleving, en het gebruik van deze
kennis om nieuwe toepassingen te bedenken.'
Werkdefinitie van wetenschap voor deze cursus belangrijk
Wetenschap is de min of meer systematische zoektocht naar kennis door experts, die reageren
op eerdere kennis en hun ideeën delen met anderen.
Eller over wetenschap
- 'Wetenschappelijke kennis vordert onverbiddelijk, dat wil zeggen, elke dag heeft de
wetenschap meer en betere kennis dan de dag ervoor;
- Wetenschappelijke kennis is superieur aan andere vormen van (of valse aanspraken
op) kennis vanwege de "methode"; en
- Wetenschappers zijn zich bijzonder bewust van beide' (Eller 2017: 10)
Is sociale wetenschap een wetenschap?
Algemene wet op gassen
druk = 𝑛 ∗𝑇
------
𝑉
- n= hoeveelheid gasdeeltjes
- T= temperatuur
- V= volume
Wet van Colombijn over politieke druk
druk = 𝑛𝑢𝑚𝑏𝑒𝑟 𝑜𝑓 𝑖𝑛ℎ𝑎𝑏𝑖𝑡𝑎𝑛𝑡𝑠 ∗ 𝑎𝑔𝑖𝑡𝑎𝑡𝑖𝑜𝑛
-----------------------------------------------
𝑒𝑐𝑜𝑛𝑜𝑚𝑖𝑐 𝑟𝑒𝑠𝑜𝑢𝑟𝑐𝑒𝑠
Deze wet klopt niet, zijn zoveel meer variabelen die je kan toevoegen.
Eller chapter 1
1. Wat zijn Sociale Wetenschappen
‘Social science’, of misschien beter gezegd ‘the social sciences’ (omdat het er meerdere zijn
en relatief van elkaar verschillen), werden pas in het midden van de negentiende eeuw
uitgevonden in een vorm die lijkt op de moderne variant, en bereikten pas aan het begin van
de twintigste eeuw hun huidige vorm.
Specific way of knowing (specifieke manier van kennen)
- Niet zomaar een verzameling van feiten (elk vakgebied bezit een specifieke manier
van kennen, in meerdere opzichten).
Social construction of knowledge (de sociale constructie van kennis)
,Proces van creatie, voortzetting, overdracht en instutionalisering van hun eigen kennis.
The Sociology of Knowledge (Kennissociologie)
Feiten net zoals kennis wordt niet zozeer gevonden als wel gemaakt.
Socioloog Karl Mannheim was een van de eersten die een sociale benadering van kennis
voorstelde, inclusief kennis die niet per se over de samenleving gaat.
De fundamentele vraag: "Hoe beïnvloedt de sociale positie van individuen en groepen hun
kennis?"
Stratificatie van ervaring
Generatie waartoe iemand behoort beïnvloed sterk iemands kennis. Mensen van dezelfde
leeftijd, die dezelfde gebeurtenissen hebben meegemaakt, delen gemeenschappelijke
"mogelijke” manieren van denken, ervaren, voelen en handelen.
‘Nieuwe kennissociologie’ (vanaf de jaren negentig)
Richtte zich op de bredere vraag: “hoe bepaalde vormen van sociale organisatie gehele
structuren van kennis mogelijk maken?”
Deze stroming onderzocht allerlei soorten kennis; “politieke en religieuze ideologieën, maar
ook wetenschappelijke kennis en kennis uit het dagelijks leven, culturele en organisatorische
discoursen evenals formele en informele soorten kennis”.
Basil Bernstein: de sociale processen rondom educatieve kennis.
Centraal in zijn analyse staat het idee van de school als "sociale classifier", een instantie die
zowel mensen als kennis indeelt door middel van drie "gemeenschappelijke berichtsystemen"
die onderdeel uitmaken van het schoolsysteem. Deze berichtsystemen maken de school tot
een "instantie van socialisatie en allocatie", die sociale verschillen en grenzen produceert en
reproduceert (Bernstein 1975: 199).
1. Curriculum, oftewel de ‘inhoud’ van het onderwijs.
Docent moet uit alle mogelijke kennis bepalen wat waardevol genoeg is om te kennen
en wat geschikt is voor het niveau van de leerling. Dit noemen we ook wel de
‘canon’, het geheel aan informatie dat officieel erkend wordt als kennis en daardoor
als lesstof dient. Ook in de geschiedenis moeten keuzes gemaakt worden over welke
gebeurtenissen opgenomen of juist uitgesloten worden, hoe ze benadrukt en
geïnterpreteerd dienen te worden. Zulke keuzes kunnen nooit op een puur objectieve
of niet-sociale wijze gemaakt worden en zijn daarom onderwerp van voortdurende
discussie en controverse.
2. Pedagogiek, oftewel de onderwijsmethode.
Elke onderwijsinstelling en elke individuele docent moet bepalen hoe er les wordt
gegeven: wordt rote memorisatie (uit het hoofd leren) of kritisch denken
gestimuleerd, worden tekstuele of visuele middelen ingezet, wordt groepswerk of
individueel werk aangemoedigd, welke soorten huiswerk worden gegeven, enzovoort.
3. Evaluatie
Dit omvat niet alleen toetsen, maar ook alle andere manieren waarop docenten
leerlingen beoordelen, en docenten zelf beoordeeld worden door bestuurders en
ouders.
, Bernstein: Twee dimensies van de organisatie van kennis zelf.
1. Classificatie
Waarmee hij bedoelde hoe strikt de grenzen tussen vakgebieden in het curriculum
worden gehandhaafd. Deze grenzen kunnen sterk of zwak zijn.
2. Framing
Een pedagogische variabele die betrekking heeft op onderwijsmethoden, zoals de
mate waarin een docent controle heeft over het leerproces (bijvoorbeeld volgorde en
timing van activiteiten).
Bernstein: Collection code (Als classificatie en framing beide sterk zijn)
Dit betekent dat kennisgebieden strikt gescheiden worden gehouden, dat de studie sterk
gespecialiseerd is, en dat professionals loyaliteit aan één specifiek vakgebied tonen. Bij de
"integrated code", waarbij classificatie en framing zwak zijn, zijn vakgrenzen poreus, kunnen
individuen en ideeën zich vrijer tussen disciplines en perspectieven bewegen, en krijgen
studenten en professionals meer ruimte om kennis te creëren, te combineren en kritisch te
bevragen.
Expert Knowledge (Deskundige kennis)
Kennis niet alleen sociaal geconstrueerd, maar ook sociaal verdeeld. Belangrijkste
onderscheidingen binnen sociale verdeling v kennis, is die tussen “expert” en de beginner.
Experts worden meestal geïdentificeerd op basis van kwalificaties, opleiding, ervaring,
lidmaatschappen van beroepsverenigingen en erkenning door collega’s.
Constructie van kennis in de vroege jeugd: Kleuterschool als trainingskamp
"Leerling" is een sociale rol die vroeg aangeleerd moet worden.
Harry Gracey beschreef kleuterschool als "bootcamp" voor het aanleren van
schoolgedrag.
Klassenstructuur (ruimte en tijd) ondersteunt het drillen van discipline en routines.
Veel schooltaken zijn voor jonge leerlingen willekeurig en betekenisloos.
Kleuterschool bereidt kinderen voor op toekomstige instituties.
Sociale dimensies van deskundige kennis
Deskundige kennis ontstaat vaak via onderwijs, training of leerling-meester relaties.
Experts werken meestal samen in gespecialiseerde omgevingen, als mentoren die
kennis en attitudes doorgeven aan volgende generaties.
Experts leveren kennisdiensten aan de samenleving (bijv. deskundige getuigen in
rechtszaken).
Experts genieten prestige, macht en financiële beloning door hun expertise.
Deskundigheid omvat niet alleen kennis en vaardigheden, maar ook sociale
kenmerken zoals charisma, zelfverzekerdheid en extraversie (Germain, 2006).
Macht en Praktijk
Foucalt: “Kennis is macht, en macht is ook kennis”
Hij benadrukt de technieken van macht waarmee individuen, groepen, instituties en
samenlevingen de kennis en acties van anderen vormgeven
Swindler & Arditi: “Nieuwe vormen van kennis creëren ook nieuwe plaatsen waar macht
kan worden toegepast.”