1 BIM & SE kwartiel 5
Titel Samenvatting colleges 1 t/m 6 (theorie en systems engineering)
Ondertitel Gehele kwartiel
Studie Bouwkunde
Vak Building Information Management (BIM)
Leerjaar 2
Kwartiel 1 (5)
College 1: Theorie over BIM
College 2: Theorie over BIM-termen
College 3:Theorie over BIMpartijen en mogelijkheden
College 4: SE inleiding
College 5: SE en BIM
College 6: Theorie over software
College 1 – Theorie over BIM
- BIM:
• Building Information Modeling
• Building Information Management
Opkomst BIM
- Allereerste begin BIM: 1962
• Tijd wanneer de computers ook opkwamen
• Douglas C. Englebart liet zien hoe de toekomstige architectuur er uit ging zien
• Ook Geographic Information Systems (GIS) werd toen ontwikkeld
• In 1963 kwam er een Sketchpad programma: voor bouwontwikkeling op de computer
• In de jaren ’70 en ’80 waren er twee belangrijke methodes die de vorm van een gebouw
weergaven: Constructive Solid Geometry (CSG) en boundary representation (brep)
- Begin van BIM: begin jaren ‘80
• Charles (Chuck) Eastman: was een expert in de BIM technologie en was professor op de
Georgia Tech School of Architecture
• Charles Eastman: ontwierp het eerste project waarbij individuele elementen konden worden
toegevoegd of weggehaald → Building Description System (BDS)
• In 1982 werd ArchiCAD ontwikkeld in Budapest, Hongarije door Gábor Bojár
• Deze ontwikkeling vond plaats aan de hand van Radar CH wat in 1984 officieel werd omgezet
tot ArchiCAD
• Screenshot van Radar CH wat later dus ArchiCAD werd
• ArchiCAD was de eerste BIM
• In 2004 kwam Revit 6
- Kantelpunt BIM: 2008
1
, 2 BIM & SE kwartiel 5
Geschiedenis van de bouw
- Tussen 1970 en 1998 werd de tekentafel veel gebruikt, daarvoor waren wel veel tekeningen nodig
• Tekeningen voor SO, VO, DO en TO
• Verschillende schalen
• Wanneer er wat werd verandert, moesten er weer nieuwe tekeningen worden gemaakt
- Tussen 1977 en 2013 werd 2D CAD veel gebruikt
• CAD (Computer-Aides Design): het maken van tekeningen en ontwerpen op de computer
• Het grootste verschil met de tekentafel is dat het tot een grote tijd- en kostenbesparing leidt
- Tussen 1998 en 2008 werd 3D CAD veel gebruikt
• Voorbeelden 3D CAD software invoer: Revit Architecture, ArchiCAD, Allplan
• Voorbeelden 3D CAD software uitvoer: Autodesk 3ds Max, Lumion, Cinema 4D
• Verschil 2D en 3D CAD: het maken van aanzichten en zonstudies
• Grootste verschil is ook hier een grote tijd- en kostenbesparing
- Hand → 2D → 3D → BIM
Personen binnen de bouw
- Opdrachtgever
• Heeft nodig: plattegronden, gevelaanzichten, (3D) impressies
• Doet: opdrachten verstrekken en wensen bekend maken aan ontwerpende/bouwende partij
- Architect
• Heeft nodig: PvE opdrachtgever
• Doet: wensen van de opdrachtgever vertalen naar een ontwerp in 2D of 3D
- Constructeur
• Heeft nodig: tekeningen van de architect, adviseurs, aannemer
• Doet: het gebouw toetsen op stabiliteit, de afmetingen en wapening van alle dragende
constructies berekenen
- Aannemer
• Heeft nodig: (3D) ontwerp en gegevens architect, grondgegevens
• Doet: werk-, uitvoering-, deeltekeningen maken (indien niet aangeleverd door de architect)
- Installateur
• Heeft nodig: tekeningen/berekeningen van de architect, constructeur, adviseurs, aannemer
• Doet: klimaatwensen binnen gebouw realiseren en elektra en riolering aanbrengen
- Gemeente
• Heeft nodig: tekeningen, berekeningen, etc.
• Doet: controleren of het ontwerp voldoet aan het bestemmingsplan, de bouwbesluiten,
brandveiligheid, milieueisen, etc.
- Elke partij moet dus met elkaar afstemmen en afspraken maken
2
, 3 BIM & SE kwartiel 5
BIM afspraken
- Programma’s voor afspraken
• buildingSMART
• RVB BIMnorm
• ILS
• USO (Uniforme SparingsOpgave)
• BIMprotocol
• BIM levels
• BIM rollen
• BIM LOD
- buildingSMART
• Programma voor open BIM
• Om informatie te delen voor het maken van afspraken
• Zijn neutraal en internationaal
• Open en onafhankelijk
• Voor elke partij in de bouw
• Ontwikkelen IFC en BCF bestanden
- RVB BIMnorm
• Rijksvastgoedbedrijf: bedrijf van de overheid
• Staan normen in over bijvoorbeeld consistentie van naamgeving, opzet en structuur
- ILS
• Informatie LeveringsSpecificatie
• Geeft informatie hoe je het beste BIM informatie uit kunt wisselen
o Dezelfde taal spreken; BIM taal
o Taken opdelen in deeltaken
o Manier van informatie uitwisselen
o Welke structuur wordt gehanteerd over bijv. bestandsnaam, nulpunt,
bouwlaagindeling
• Materialen worden ingedeeld in ILS prefabbeton en daaronder weer ILS constructieve
wanden
• Voorbeelden van informatie die bij ‘(21.2) Buitenwanden: constructief’ worden gegeven:
wanden per bouwlaag en als geheel modelleren, trapgatstrook modelleren als onderdeel van
onderliggende wand, stelruimte ook modelleren en in te storten onderdelen modelleren
3
, 4 BIM & SE kwartiel 5
- USO
• Uniforme SparingsOpgave
• Dus om sparingen te maken
• Aan sparingen worden eigenschappen toegevoegd
- BIMprotocol
• Document met afspraken over BIM
• Bijvoorbeeld: aanbestedingsvorm, projectpartners en niveau BIM-vaardigheid per partner,
Document Management Systeem (DMS), modelleringsafspraken
• Elk bedrijf kan zijn eigen BIMprotocol hebben (Plegt-Vos, Trebbe, VolkerWessels)
- BIM levels
• Elk model heeft verschillende levels, bijv. CAD, 2D, 3D, iBIM, IFC
• In 2020 zijn er 6 niveaus (ipv 4)
- BIM rollen
• De verschillende personen binnen BIM
• Bijvoorbeeld: manager, regisseur, coördinator en modelleur
• Meesten moeten werk-/denkniveau hebben van WO of HBO
4
Titel Samenvatting colleges 1 t/m 6 (theorie en systems engineering)
Ondertitel Gehele kwartiel
Studie Bouwkunde
Vak Building Information Management (BIM)
Leerjaar 2
Kwartiel 1 (5)
College 1: Theorie over BIM
College 2: Theorie over BIM-termen
College 3:Theorie over BIMpartijen en mogelijkheden
College 4: SE inleiding
College 5: SE en BIM
College 6: Theorie over software
College 1 – Theorie over BIM
- BIM:
• Building Information Modeling
• Building Information Management
Opkomst BIM
- Allereerste begin BIM: 1962
• Tijd wanneer de computers ook opkwamen
• Douglas C. Englebart liet zien hoe de toekomstige architectuur er uit ging zien
• Ook Geographic Information Systems (GIS) werd toen ontwikkeld
• In 1963 kwam er een Sketchpad programma: voor bouwontwikkeling op de computer
• In de jaren ’70 en ’80 waren er twee belangrijke methodes die de vorm van een gebouw
weergaven: Constructive Solid Geometry (CSG) en boundary representation (brep)
- Begin van BIM: begin jaren ‘80
• Charles (Chuck) Eastman: was een expert in de BIM technologie en was professor op de
Georgia Tech School of Architecture
• Charles Eastman: ontwierp het eerste project waarbij individuele elementen konden worden
toegevoegd of weggehaald → Building Description System (BDS)
• In 1982 werd ArchiCAD ontwikkeld in Budapest, Hongarije door Gábor Bojár
• Deze ontwikkeling vond plaats aan de hand van Radar CH wat in 1984 officieel werd omgezet
tot ArchiCAD
• Screenshot van Radar CH wat later dus ArchiCAD werd
• ArchiCAD was de eerste BIM
• In 2004 kwam Revit 6
- Kantelpunt BIM: 2008
1
, 2 BIM & SE kwartiel 5
Geschiedenis van de bouw
- Tussen 1970 en 1998 werd de tekentafel veel gebruikt, daarvoor waren wel veel tekeningen nodig
• Tekeningen voor SO, VO, DO en TO
• Verschillende schalen
• Wanneer er wat werd verandert, moesten er weer nieuwe tekeningen worden gemaakt
- Tussen 1977 en 2013 werd 2D CAD veel gebruikt
• CAD (Computer-Aides Design): het maken van tekeningen en ontwerpen op de computer
• Het grootste verschil met de tekentafel is dat het tot een grote tijd- en kostenbesparing leidt
- Tussen 1998 en 2008 werd 3D CAD veel gebruikt
• Voorbeelden 3D CAD software invoer: Revit Architecture, ArchiCAD, Allplan
• Voorbeelden 3D CAD software uitvoer: Autodesk 3ds Max, Lumion, Cinema 4D
• Verschil 2D en 3D CAD: het maken van aanzichten en zonstudies
• Grootste verschil is ook hier een grote tijd- en kostenbesparing
- Hand → 2D → 3D → BIM
Personen binnen de bouw
- Opdrachtgever
• Heeft nodig: plattegronden, gevelaanzichten, (3D) impressies
• Doet: opdrachten verstrekken en wensen bekend maken aan ontwerpende/bouwende partij
- Architect
• Heeft nodig: PvE opdrachtgever
• Doet: wensen van de opdrachtgever vertalen naar een ontwerp in 2D of 3D
- Constructeur
• Heeft nodig: tekeningen van de architect, adviseurs, aannemer
• Doet: het gebouw toetsen op stabiliteit, de afmetingen en wapening van alle dragende
constructies berekenen
- Aannemer
• Heeft nodig: (3D) ontwerp en gegevens architect, grondgegevens
• Doet: werk-, uitvoering-, deeltekeningen maken (indien niet aangeleverd door de architect)
- Installateur
• Heeft nodig: tekeningen/berekeningen van de architect, constructeur, adviseurs, aannemer
• Doet: klimaatwensen binnen gebouw realiseren en elektra en riolering aanbrengen
- Gemeente
• Heeft nodig: tekeningen, berekeningen, etc.
• Doet: controleren of het ontwerp voldoet aan het bestemmingsplan, de bouwbesluiten,
brandveiligheid, milieueisen, etc.
- Elke partij moet dus met elkaar afstemmen en afspraken maken
2
, 3 BIM & SE kwartiel 5
BIM afspraken
- Programma’s voor afspraken
• buildingSMART
• RVB BIMnorm
• ILS
• USO (Uniforme SparingsOpgave)
• BIMprotocol
• BIM levels
• BIM rollen
• BIM LOD
- buildingSMART
• Programma voor open BIM
• Om informatie te delen voor het maken van afspraken
• Zijn neutraal en internationaal
• Open en onafhankelijk
• Voor elke partij in de bouw
• Ontwikkelen IFC en BCF bestanden
- RVB BIMnorm
• Rijksvastgoedbedrijf: bedrijf van de overheid
• Staan normen in over bijvoorbeeld consistentie van naamgeving, opzet en structuur
- ILS
• Informatie LeveringsSpecificatie
• Geeft informatie hoe je het beste BIM informatie uit kunt wisselen
o Dezelfde taal spreken; BIM taal
o Taken opdelen in deeltaken
o Manier van informatie uitwisselen
o Welke structuur wordt gehanteerd over bijv. bestandsnaam, nulpunt,
bouwlaagindeling
• Materialen worden ingedeeld in ILS prefabbeton en daaronder weer ILS constructieve
wanden
• Voorbeelden van informatie die bij ‘(21.2) Buitenwanden: constructief’ worden gegeven:
wanden per bouwlaag en als geheel modelleren, trapgatstrook modelleren als onderdeel van
onderliggende wand, stelruimte ook modelleren en in te storten onderdelen modelleren
3
, 4 BIM & SE kwartiel 5
- USO
• Uniforme SparingsOpgave
• Dus om sparingen te maken
• Aan sparingen worden eigenschappen toegevoegd
- BIMprotocol
• Document met afspraken over BIM
• Bijvoorbeeld: aanbestedingsvorm, projectpartners en niveau BIM-vaardigheid per partner,
Document Management Systeem (DMS), modelleringsafspraken
• Elk bedrijf kan zijn eigen BIMprotocol hebben (Plegt-Vos, Trebbe, VolkerWessels)
- BIM levels
• Elk model heeft verschillende levels, bijv. CAD, 2D, 3D, iBIM, IFC
• In 2020 zijn er 6 niveaus (ipv 4)
- BIM rollen
• De verschillende personen binnen BIM
• Bijvoorbeeld: manager, regisseur, coördinator en modelleur
• Meesten moeten werk-/denkniveau hebben van WO of HBO
4
