Regisseren
van zorg
[Datum]
,Inhoud
Inleiding..................................................................................................................................................2
Hoofdstuk 1 – Patiëntengroep vasculaire dementie...............................................................................3
Hoofdstuk 2 – Multidisciplinaire zorgproces in de thuiszorg..................................................................5
2.1 – Samenwerking disciplines..........................................................................................................5
2.2 – Kritische beschouwing behandelprocessen...............................................................................7
Hoofdstuk 3 – Gezamenlijke besluitvorming..........................................................................................8
Hoofdstuk 4 – Multidisciplinair overleg................................................................................................10
Hoofdstuk 5 – Overdracht....................................................................................................................13
Hoofdstuk 6 – Vakinhoudelijk leiderschap en regisseur.......................................................................16
6.1 – Vakinhoudelijk Leiderschap.....................................................................................................16
6.2 – Regisseur..................................................................................................................................18
Literatuurlijst........................................................................................................................................19
Bijlage 1 – Poster theorie......................................................................................................................22
Bijlage 2 – Antiplagiaatverklaring.........................................................................................................23
,Inleiding
Een van de taken van een HBO-verpleegkundige is de organisator. Als organisator neem je de
regisserende rol op je: je toont leiderschap in het omgaan met de cliënt, diens naasten en andere
betrokken disciplines en probeert iedereens belangen af te wegen en stimuleert een eenduidig
belang. Daarnaast voel je je verantwoordelijk voor het leiden van je team (vakinhoudelijk
leiderschap) en zorg je dat het team gemotiveerd blijft om de zorg en onderlinge samenwerking te
willen verbeteren. Je regelt de zorg rondom de cliënt en helpt het team deze zorg te begrijpen en uit
te voeren (Zorg Voor Beter, z.d.).
In hoofdstuk 1 wordt een beschrijving gegeven van de patiëntengroep met vasculaire dementie.
Hierbij wordt in hoofdstuk 2 uitgewerkt hoe de verschillende disciplines hun eigen zorgproces
hebben en hoe deze disciplines vervolgens onderling samenwerken. De rol van de verpleegkundige
wordt hierbij vergeleken met die van andere disciplines. Daarbij wordt aan de hand van een kritische
beschouwing beschreven, waarom de verpleegkundige een ander behandelproces heeft dan de
andere disciplines.
In hoofdstuk 3 wordt aan de hand van een voorbeeld beschreven hoe ik rekening houd met ‘shared
decision making’: gezamenlijke besluitvorming. Bij de cliënt in dit voorbeeld is sprake van hoog-
complexe zorg, omdat de cliënt vele ziektes heeft die in elkaar overlopen en uiteindelijk ervoor
gezorgd hebben dat mevrouw terminaal is. Daarnaast zijn er ook een aantal disciplines bij mevrouw
betrokken die nauw moeten kunnen samenwerken om mevrouw de beste zorg te bieden in de
laatste levensfase.
In hoofdstuk 4 wordt het multidisciplinaire overleg beschreven en welke rol ik aangenomen heb in
het regisseren van een MDO en de terugkoppeling hiervan naar het team. Ik ben hier de
samenwerkingspartner. Aan de hand van een aantal voorbeelden zal dit hoofdstuk zijn vorm krijgen.
De zorg die in deze voorbeelden beschreven wordt, is hoog-complex, omdat er meerdere
ziektebeelden besproken worden en/of er meerdere disciplines bij de cliënten betrokken zijn.
Daarnaast kan de thuiszorg ook een hoog-complexe context zijn, omdat je niet altijd alle middelen of
disciplines direct bij de hand hebt en soms moet roeien met de riemen die je hebt. Je weet niet altijd
in welke situatie je terecht komt: je moet je aanpassen op de cliënt zijn omgeving en daarin de best
mogelijke verantwoorde zorg leveren. Dit vergt flexibiliteit en aanpassingsvermogen.
In hoofdstuk 5 wordt aandacht besteed aan de wijze van rapporteren en het overdragen naar
teamleden en andere instanties. Aan de hand van voorbeelden laat ik zien hoe ik rapporteer en hoe
ik zaken terugkoppel naar collega’s of andere disciplines.
In hoofdstuk 6 beschrijf ik hoe ik het vakinhoudelijk leiderschap op mij neem. Dit hoofdstuk gaat
samen met de module ‘kwaliteit en veiligheid, omdat ik daar een verbetertraject voor het team
opstel en daarmee vakinhoudelijk leiderschap laat zien. Aan de hand van voorbeelden laat ik zien hoe
ik ook de regisserende rol in het team naar me probeer toe te trekken.
In bijlage 1 is de poster toegevoegd om de theorie te weergeven. In bijlage 2 is de
antiplagiaatverklaring toegevoegd.
, Hoofdstuk 1 – Patiëntengroep vasculaire dementie
Aan de hand van de gekozen patiëntengroep zijn een aantal leeruitkomsten voor deze module
uitgewerkt.
Er zijn ruim 280000 Nederlanders waar dementie vastgesteld is. Elk uur komen hier in Nederland
gemiddeld 5 mensen bij. Van de mensen waarbij de diagnose dementie gesteld is, heeft 16%
vasculaire dementie. Dit zijn afgerond 44800 mensen die te maken hebben met dementie. Dementie
komt veelal boven de 65 jaar voor, maar wordt ook steeds vaker gediagnostiseerd bij volwassenen
(Alzheimer-Nederland, 2019).
Vergeleken met 20 jaar terug is er veel meer kennis gekomen over dementie en de vormen van
dementie. Tussen 2005 en 2009 is daar nog eens extra kennis over gekomen door het Landelijk
Dementie Programma. Een onderdeel van deze kennis is de manier waarop zorg wordt gegeven aan
mensen met dementie. Tussen de verschillende disciplines die werkzaam zijn rond iemand met
dementie moeten duidelijke, samenhangende en overeenkomstige doelen en interventies opgesteld
worden en moet de zorg dus op één lijn lopen (Zorg Voor Beter, 2009).
De behandeling, begeleiding en steun moet zich richten op het verlichten van de ziekte en verlichten
van en/of voorkomen van comorbiditeit. Er zijn daarbij drie uitgangspunten belangrijk voor de
verschillende zorg- en hulpverleners (Vilans, z.d.):
- Zo dicht mogelijk bij huis de gevraagde zorg bieden;
- Autonomie en zelfmanagement stimuleren bij de cliënten en diens naasten;
- Heldere multidisciplinaire samenwerking in de zorgketen en casemanagement.
Bij dementie zijn veelal de volgende disciplines actief betrokken bij het geven van de zorg (Treant
Zorggroep, 2019):
- Huisarts is het eerste aanspreekpunt om klachten en zorgen naar te uiten;
- Specialist ouderengeneeskunde begeleidt en behandeld de dementie en schat de gevolgen
voor het dagelijks leven van de persoon met dementie en diens naasten in;
- Casemanager dementie (Team 290 of een thuiszorgorganisatie) is als aanspreekpunt en
luisterend oor direct betrokken bij iemand met dementie en heeft de mogelijkheden om
andere zorgverleners in te schakelen;
- Fysiotherapie om de mobiliteit te stimuleren en verbeteren;
- Logopedie om slikproblemen tijdig te signaleren en spraak te verbeteren;
- Ergotherapie om aanpassingen in huis en hulpmiddelen voor het zo zelfstandig mogelijk
leven aan te bieden;
- Diëtist voor aanpassing van de voeding, bijvoorbeeld bij overgewicht of wanneer iemand
slikproblemen ontwikkelt;
- Psycholoog voor het leren omgaan met dementie, zowel voor de persoon met dementie als
de mantelzorgers;
- Maatschappelijk werker als ondersteuning bij het oplossen en leren omgaan met problemen
in het dagelijks leven door dementie, bijvoorbeeld als iemand nog werkt;
- Geestelijke verzorger helpt mensen bij de zingeving en levensbeschouwing en ondersteunt
bij vragen over het alledaagse leven en over het levenseinde.
- Verpleegkundigen leveren de dagelijkse ondersteuning en zorg die iemand met dementie
nodig is. De verpleegkundigen kunnen in verschillende settingen werkzaam zijn, zoals de
thuiszorg of een verzorgingshuis.
van zorg
[Datum]
,Inhoud
Inleiding..................................................................................................................................................2
Hoofdstuk 1 – Patiëntengroep vasculaire dementie...............................................................................3
Hoofdstuk 2 – Multidisciplinaire zorgproces in de thuiszorg..................................................................5
2.1 – Samenwerking disciplines..........................................................................................................5
2.2 – Kritische beschouwing behandelprocessen...............................................................................7
Hoofdstuk 3 – Gezamenlijke besluitvorming..........................................................................................8
Hoofdstuk 4 – Multidisciplinair overleg................................................................................................10
Hoofdstuk 5 – Overdracht....................................................................................................................13
Hoofdstuk 6 – Vakinhoudelijk leiderschap en regisseur.......................................................................16
6.1 – Vakinhoudelijk Leiderschap.....................................................................................................16
6.2 – Regisseur..................................................................................................................................18
Literatuurlijst........................................................................................................................................19
Bijlage 1 – Poster theorie......................................................................................................................22
Bijlage 2 – Antiplagiaatverklaring.........................................................................................................23
,Inleiding
Een van de taken van een HBO-verpleegkundige is de organisator. Als organisator neem je de
regisserende rol op je: je toont leiderschap in het omgaan met de cliënt, diens naasten en andere
betrokken disciplines en probeert iedereens belangen af te wegen en stimuleert een eenduidig
belang. Daarnaast voel je je verantwoordelijk voor het leiden van je team (vakinhoudelijk
leiderschap) en zorg je dat het team gemotiveerd blijft om de zorg en onderlinge samenwerking te
willen verbeteren. Je regelt de zorg rondom de cliënt en helpt het team deze zorg te begrijpen en uit
te voeren (Zorg Voor Beter, z.d.).
In hoofdstuk 1 wordt een beschrijving gegeven van de patiëntengroep met vasculaire dementie.
Hierbij wordt in hoofdstuk 2 uitgewerkt hoe de verschillende disciplines hun eigen zorgproces
hebben en hoe deze disciplines vervolgens onderling samenwerken. De rol van de verpleegkundige
wordt hierbij vergeleken met die van andere disciplines. Daarbij wordt aan de hand van een kritische
beschouwing beschreven, waarom de verpleegkundige een ander behandelproces heeft dan de
andere disciplines.
In hoofdstuk 3 wordt aan de hand van een voorbeeld beschreven hoe ik rekening houd met ‘shared
decision making’: gezamenlijke besluitvorming. Bij de cliënt in dit voorbeeld is sprake van hoog-
complexe zorg, omdat de cliënt vele ziektes heeft die in elkaar overlopen en uiteindelijk ervoor
gezorgd hebben dat mevrouw terminaal is. Daarnaast zijn er ook een aantal disciplines bij mevrouw
betrokken die nauw moeten kunnen samenwerken om mevrouw de beste zorg te bieden in de
laatste levensfase.
In hoofdstuk 4 wordt het multidisciplinaire overleg beschreven en welke rol ik aangenomen heb in
het regisseren van een MDO en de terugkoppeling hiervan naar het team. Ik ben hier de
samenwerkingspartner. Aan de hand van een aantal voorbeelden zal dit hoofdstuk zijn vorm krijgen.
De zorg die in deze voorbeelden beschreven wordt, is hoog-complex, omdat er meerdere
ziektebeelden besproken worden en/of er meerdere disciplines bij de cliënten betrokken zijn.
Daarnaast kan de thuiszorg ook een hoog-complexe context zijn, omdat je niet altijd alle middelen of
disciplines direct bij de hand hebt en soms moet roeien met de riemen die je hebt. Je weet niet altijd
in welke situatie je terecht komt: je moet je aanpassen op de cliënt zijn omgeving en daarin de best
mogelijke verantwoorde zorg leveren. Dit vergt flexibiliteit en aanpassingsvermogen.
In hoofdstuk 5 wordt aandacht besteed aan de wijze van rapporteren en het overdragen naar
teamleden en andere instanties. Aan de hand van voorbeelden laat ik zien hoe ik rapporteer en hoe
ik zaken terugkoppel naar collega’s of andere disciplines.
In hoofdstuk 6 beschrijf ik hoe ik het vakinhoudelijk leiderschap op mij neem. Dit hoofdstuk gaat
samen met de module ‘kwaliteit en veiligheid, omdat ik daar een verbetertraject voor het team
opstel en daarmee vakinhoudelijk leiderschap laat zien. Aan de hand van voorbeelden laat ik zien hoe
ik ook de regisserende rol in het team naar me probeer toe te trekken.
In bijlage 1 is de poster toegevoegd om de theorie te weergeven. In bijlage 2 is de
antiplagiaatverklaring toegevoegd.
, Hoofdstuk 1 – Patiëntengroep vasculaire dementie
Aan de hand van de gekozen patiëntengroep zijn een aantal leeruitkomsten voor deze module
uitgewerkt.
Er zijn ruim 280000 Nederlanders waar dementie vastgesteld is. Elk uur komen hier in Nederland
gemiddeld 5 mensen bij. Van de mensen waarbij de diagnose dementie gesteld is, heeft 16%
vasculaire dementie. Dit zijn afgerond 44800 mensen die te maken hebben met dementie. Dementie
komt veelal boven de 65 jaar voor, maar wordt ook steeds vaker gediagnostiseerd bij volwassenen
(Alzheimer-Nederland, 2019).
Vergeleken met 20 jaar terug is er veel meer kennis gekomen over dementie en de vormen van
dementie. Tussen 2005 en 2009 is daar nog eens extra kennis over gekomen door het Landelijk
Dementie Programma. Een onderdeel van deze kennis is de manier waarop zorg wordt gegeven aan
mensen met dementie. Tussen de verschillende disciplines die werkzaam zijn rond iemand met
dementie moeten duidelijke, samenhangende en overeenkomstige doelen en interventies opgesteld
worden en moet de zorg dus op één lijn lopen (Zorg Voor Beter, 2009).
De behandeling, begeleiding en steun moet zich richten op het verlichten van de ziekte en verlichten
van en/of voorkomen van comorbiditeit. Er zijn daarbij drie uitgangspunten belangrijk voor de
verschillende zorg- en hulpverleners (Vilans, z.d.):
- Zo dicht mogelijk bij huis de gevraagde zorg bieden;
- Autonomie en zelfmanagement stimuleren bij de cliënten en diens naasten;
- Heldere multidisciplinaire samenwerking in de zorgketen en casemanagement.
Bij dementie zijn veelal de volgende disciplines actief betrokken bij het geven van de zorg (Treant
Zorggroep, 2019):
- Huisarts is het eerste aanspreekpunt om klachten en zorgen naar te uiten;
- Specialist ouderengeneeskunde begeleidt en behandeld de dementie en schat de gevolgen
voor het dagelijks leven van de persoon met dementie en diens naasten in;
- Casemanager dementie (Team 290 of een thuiszorgorganisatie) is als aanspreekpunt en
luisterend oor direct betrokken bij iemand met dementie en heeft de mogelijkheden om
andere zorgverleners in te schakelen;
- Fysiotherapie om de mobiliteit te stimuleren en verbeteren;
- Logopedie om slikproblemen tijdig te signaleren en spraak te verbeteren;
- Ergotherapie om aanpassingen in huis en hulpmiddelen voor het zo zelfstandig mogelijk
leven aan te bieden;
- Diëtist voor aanpassing van de voeding, bijvoorbeeld bij overgewicht of wanneer iemand
slikproblemen ontwikkelt;
- Psycholoog voor het leren omgaan met dementie, zowel voor de persoon met dementie als
de mantelzorgers;
- Maatschappelijk werker als ondersteuning bij het oplossen en leren omgaan met problemen
in het dagelijks leven door dementie, bijvoorbeeld als iemand nog werkt;
- Geestelijke verzorger helpt mensen bij de zingeving en levensbeschouwing en ondersteunt
bij vragen over het alledaagse leven en over het levenseinde.
- Verpleegkundigen leveren de dagelijkse ondersteuning en zorg die iemand met dementie
nodig is. De verpleegkundigen kunnen in verschillende settingen werkzaam zijn, zoals de
thuiszorg of een verzorgingshuis.
