Samenvatting hoofdstuk 7: ondersteunende instanties

Werken op een hartfunctieafdeling
Hoofdstuk 7 ondersteunende instanties

Patiënten/clientenrecht
Patiënten zijn mondiger geworden positieve invloed op de kwaliteit van de zorg. De
werkers worden steeds meer gedwongen hun werkmethoden kritisch te bekijken en
eventueel aan te passen. patiënt word vaak als consument gezien; het product dat de
patiënt koopt moet aan bepaalde kwaliteitseisen voldoen.
volgens de universele verklaring van de rechten van de mens hebben we rechts op
gezondheid en recht op bescherming van de gezondheid ongeacht huidskleur ,ras,
status ,sekse of politieke overtuiging. daarnaast hebben we recht op:
- Informatie  arts of hulpverlener moet de patiënt zo nauwkeurig mogelijk inlichten
over zijn klachten. Daarnaast mag de patiënt duidelijke informatie verwachten over de
bevindingen, behandelplan, mogelijke gevolgen daarvan en de kans op genezing. Er moet
sprake zijn van gelijkwaardige gesprekspartners dit is niet altijd het geval door verschil in
medische kennis, door angst of emoties. Gevolg is dat de patiënt de arts niet goed begrijpt.
Mensen kunnen minder openstaan voor informatie als ze erg ziek zijn. Arts moet hier
rekening mee houden door een rustige sfeer, goed te luisteren en heldere antwoorden te
geven of wellicht door het kiezen van een ander moment.
Toestemmingsvereiste: mensen mogen alleen behandeld worden als zij daarmee ingestemd
hebben informed consent. Voordat ze toestemming kunnen geven hebben ze informatie
nodig. Als het om een ingrijpende behandeling gaat zal de arts uitdrukkelijk om
toestemming normaal gesproken kan men er van uitgaan dat men stilzwijgend toestemming
verleend.
Second opinion: patiënten kunnen een tweede mening vragen. Hiermee bedoelen we oordeel
of advies van een andere deskundige.
- Zelfbeschikkingbinnen bepaalde regelgeving in onze samenleving kunnen mensen
zelf bepalen wat ze doen en laten.  het kunnen maken van een goede keuze hangt af van
de verstrekte informatie en de mate waarin alles word begrepen. Begeleiding door artsen en
hulpverleners is van wezenlijk belang. belangrijke voorwaarde is uitgaan van wederzijds
respect en gelijkwaardigheid van de patiënt en hulpverlener.
het op zich nemen van de verantwoordelijkheid in moeilijke gevallen is niet zo eenvoudig.
De sociale, juridische en ethische aspecten van het recht op zelfbeschikking spelen hierbij
een grote rol. Denk aan vraagstukken op het gebied van euthanasie.
- Privacy het gaat hierbij om 2 zaken:
o Behoefte aan privacy van (medische) gegevens: artsen en hulpverleners
hebben een beroepsgeheim; alles wat e over mensen hebben gehoord, gezien, begrepen of
geconcludered valt onder geheimhoudingsplicht. over een patiënt mag geen informatie
worden gegeven aan een ander zonder toestemming van patiënt. Voor kinderen 12-16 jaar
beslist de huisarts zelf, na overleg met het kind of de ouders worden ingelicht.
Meldingsplicht: bij bepaalde besmettelijke zeikten, verdenking van dood door onnatuurlijke
oorzaak, krankzinnigheid, en niet normaal aangeven van geboorte. verschoningsrecht:
artsen en andere hulpverleners hoeven niet te spreken als zij moeten getuigen voor een
rechter. Zij moeten wel spreken als ze door dit zwijgen een misdrijf helpen verhullen of als
het in belang van de patiënt is.
Gegevens die worden opgeslagen:
 objectieve gegevens: zoals
voorgeschiedenis,klachten,bevindingen,uitslagen van ontderzoek en
foto’s etc.
 Subjectieve gegevens: aanrekening van arts naar aanleiding van

, vertrouwelijke gesprekken, notities over prive aangelegenheden en persoonlijk indrukken
van de arts.  dit mag niet doorgespeeld worden als patiënt naar een andere dokter gaat.
Elektronische patiëntendossier: hiermee kunnen zorgverleners relevante medische gegevens
veilig en betrouwbaar met elkaar delen.
Voordelen:
 kans op medische fouten verminderd
 specialist, apotheker of waarnemend huisarts weet welke medicijnen
de patiënt gebruikt of voor welke medicijnen hij allergisch is
 wie naar een andere arts gaat hoeft niet steeds opnieuw te vertellen
wat al in het dossier staat.
 Via het EPD informeert de waarnemende arts de eigen huisarts over de
behandeling.
toestemming voor inzage:: zorgverlener mag de medische gegevens alleen inzien als hij of
zij de cliënt behandeld en als het nodig is voor de behandeling. Daarnaast moet er
toestemming gevraagd worden.
Patient kan bezwaar maken als hij niet wil dat een behandeld arts zijn medische gegevens
inziet. Dit kan op 2 manier kenbaar gemaakt worden:
 Als men de gegevens wil afschermen bij een bepaalde zorgverlener kan
dit gevraagd worden aan de zorgverlener  hij is verplicht hieraan mee te werken.
 Men kan ook al zijn medische gegevens afschermen voor alle
zorgverleners.
Privacyregelement: In gezondheidsinstellingen word een wettelijk verplicht privacyreglement
gehanteerd. Dit geeft voorschriften voor de wijze van bewaren, vernietigen van
persoonsgegevens, van de koppeling van persoonsgegevens, voor het gebruik van beeld en
bandopnamen en voor de dossiervorming.
o Behoefte aan ruimte om zich terug te trekken. Mensen hebben er behoefte
aan zich te kunnen afzonderen.
- Vrije keuze van hulpverlener  hulpverlener mag men zelf kiezen: belangrijke
voorwaarde; dat het een tot genezen, helen of verlossen bevoegde hulpverlener is. Iemand
met een erkende universitaire of paramedische opleiding.
- KlachtenbehandelingKlacht: uiting van onvrede of ongenoegen van een cliënt of
diens vertegenwoordiger over het handelen van een hulpverlener van een zorginstelling, het
handelen van een beroepsbeoefenaar of over de kwaliteit van een product. Klachten hebben
betrekking op:
o Medische –technische kwaliteit van de zorg
o Financiële zaken, zoals tarieven
o Patientenrechten bijv. inzagerecht
o Relatie tussen cliënt en zorgverlener
o Organisatie van de zorgverlening
Binnen een instelling kan dit bij een klachtenfunctionaris worden geuit. Buiten een
instelling  bij zorgbelangorganisaties.
Melding: is een schriftelijke bericht over een onvoldoende functioneren van de
patiëntenzorg, de kwaliteitsborging of daarin werkzame personen. Hiervoor bestaat de
commisise meldingen incidenten patiëntenzorg (MIP). Bijzondere meldingen doet de raad
van bestuur aan de inspectie van de gezondheidszorg, die een onderzoek kan instellen.
Een goede klachtenopvang:
o leid tot een evenwichtiger rechtsverhouding tussen client en zorgverlener
o geeft – mits goed geregistreerd- een beter inzicht in aard en omvang van de
klachten
o bied genoegdoening aan de client
o herstelt de relatie tussen client en zorgverlener
o leid tot een betere kwaliteit van de zorg