Scheikunde samenvatting H9
Hoofdstuk 9 > Energieproductie
9.2> Reacties met elektronenoverdracht
Elektronenoverdracht
Zout = metaal + niet-metaal
Halfreactie = geeft de verandering weer van één van de beginstoffen.
Halfvergelijking = de vergelijking van elke halfreactie.
In de halfvergelijking staan altijd elektronen.
Totaalreactie = de optelsom van twee halfreacties.
In de vergelijking van een totaalreactie staan nooit elektronen.
Fe Fe2+ + 2 e-
Halfvergelijking
S + 2 e- S2-
---------------------------- +
Fe + S + 2 e- FeS + 2 e-
Fe + S FeS Totaalreactie
Als je goed naar deze reactie kijkt, dan zie je dat voor de pijl er twee neutrale
atoomsoorten staan en na de pijl een zout dat bestaat uit geladen ionen! (Fe + S FeS (Fe2+ + S2-)
De eerst ongeladen deeltjes hebben in het zout een lading gekregen, ze hebben elektronen aan
elkaar overgedragen.
Redoxreacties
Reductor RED = elektronendonor = staat elektronen af (= metalen)
Oxidator OX = elektronenacceptor = neemt elektronen op (=metaalionen)
Redoxreactie = een reactie waarbij elektronen worden overgedragen van de reductor oxidator.
alle reacties waarbij elementen verdwijnen of ontstaan.
alle reacties waarbij de lading van een deeltje verandert.
De reactie verloopt alleen als OX > RED
OX<RED geen reactie!
Vergelijkingen van redoxreacties
BINAS tabel 48
Links rechts: de halfvergelijking van de oxidator; Hoeveel elektronen de oxidator moet
opnemen tijdens de redoxreactie.
Rechts links: de halfvergelijking van de reductor; Hoeveel elektronen de reductor moet
afstaan tijdens de redoxreactie.
Tijdens de halfreactie verandert:
Oxidator reductor Reductor oxidator
1
, Scheikunde samenvatting H9
Redoxkoppel = een oxidator en een bijbehorende reductor
Bovenaan in de tabel staat de sterkste OX en de zwakste RED. Naar beneden toe:
De sterkte van de OX neemt af; een OX neemt steeds minder graag elektronen op /
reactievermogen van de OX met een RED wordt minder.
De sterkte van de RED neemt toe; een RED staat steeds liever elektronen af / het
reactievermogen van een RED met een OX wordt groter.
Metalen hebben een positieve elektrovalentie.
Positieve elektrovalentie = ze kunnen positieve elektronen vormen door elektronen af te staan.
Alle metalen reductoren
Edelheid = naarmate een metaal onedeler is, reageert het beter met vochtige lucht.
Bij metalen en metaalionen is sprake van een verschil in reductor en oxidator sterkte.
Een edelmetaal staat moeilijk elektronen af
(zwakke reductor) en zal dus niet snel geoxideerd
worden.
Halfreactie oxidator leest van links rechts.
Halfreactie reductor leest van rechts links
Ag reageert niet / slecht met vochtige lucht.
Zn reageert goed met vochtige lucht.
Voorbeeld: Koperkrullen in een zilvernitraat-oplossing
er ontstaat een grijze aanslag op de spijker, dit is zilver.
De oplossing wordt langzaam blauw
Ag+ in de zilvernitraat is omgezet in zilver: Ag + + e- Ag
Hiervoor zijn elektronen nodig en die kunnen alleen van het koper zijn gekomen: Cu Cu2+ + 2e-
De blauwe kleur kan verklaard worden door de aanwezigheid van Cu 2+-ionen.
Voor de totaalreactie
beide
x2
halfreacties
optellen: x1
Ag+ + e- Ag
Cu Cu2+ + 2e-
2Ag+ + 2e- 2Ag
Cu Cu2+ + 2e-
Cu + 2Ag+ 2Ag + Cu2+
2
Hoofdstuk 9 > Energieproductie
9.2> Reacties met elektronenoverdracht
Elektronenoverdracht
Zout = metaal + niet-metaal
Halfreactie = geeft de verandering weer van één van de beginstoffen.
Halfvergelijking = de vergelijking van elke halfreactie.
In de halfvergelijking staan altijd elektronen.
Totaalreactie = de optelsom van twee halfreacties.
In de vergelijking van een totaalreactie staan nooit elektronen.
Fe Fe2+ + 2 e-
Halfvergelijking
S + 2 e- S2-
---------------------------- +
Fe + S + 2 e- FeS + 2 e-
Fe + S FeS Totaalreactie
Als je goed naar deze reactie kijkt, dan zie je dat voor de pijl er twee neutrale
atoomsoorten staan en na de pijl een zout dat bestaat uit geladen ionen! (Fe + S FeS (Fe2+ + S2-)
De eerst ongeladen deeltjes hebben in het zout een lading gekregen, ze hebben elektronen aan
elkaar overgedragen.
Redoxreacties
Reductor RED = elektronendonor = staat elektronen af (= metalen)
Oxidator OX = elektronenacceptor = neemt elektronen op (=metaalionen)
Redoxreactie = een reactie waarbij elektronen worden overgedragen van de reductor oxidator.
alle reacties waarbij elementen verdwijnen of ontstaan.
alle reacties waarbij de lading van een deeltje verandert.
De reactie verloopt alleen als OX > RED
OX<RED geen reactie!
Vergelijkingen van redoxreacties
BINAS tabel 48
Links rechts: de halfvergelijking van de oxidator; Hoeveel elektronen de oxidator moet
opnemen tijdens de redoxreactie.
Rechts links: de halfvergelijking van de reductor; Hoeveel elektronen de reductor moet
afstaan tijdens de redoxreactie.
Tijdens de halfreactie verandert:
Oxidator reductor Reductor oxidator
1
, Scheikunde samenvatting H9
Redoxkoppel = een oxidator en een bijbehorende reductor
Bovenaan in de tabel staat de sterkste OX en de zwakste RED. Naar beneden toe:
De sterkte van de OX neemt af; een OX neemt steeds minder graag elektronen op /
reactievermogen van de OX met een RED wordt minder.
De sterkte van de RED neemt toe; een RED staat steeds liever elektronen af / het
reactievermogen van een RED met een OX wordt groter.
Metalen hebben een positieve elektrovalentie.
Positieve elektrovalentie = ze kunnen positieve elektronen vormen door elektronen af te staan.
Alle metalen reductoren
Edelheid = naarmate een metaal onedeler is, reageert het beter met vochtige lucht.
Bij metalen en metaalionen is sprake van een verschil in reductor en oxidator sterkte.
Een edelmetaal staat moeilijk elektronen af
(zwakke reductor) en zal dus niet snel geoxideerd
worden.
Halfreactie oxidator leest van links rechts.
Halfreactie reductor leest van rechts links
Ag reageert niet / slecht met vochtige lucht.
Zn reageert goed met vochtige lucht.
Voorbeeld: Koperkrullen in een zilvernitraat-oplossing
er ontstaat een grijze aanslag op de spijker, dit is zilver.
De oplossing wordt langzaam blauw
Ag+ in de zilvernitraat is omgezet in zilver: Ag + + e- Ag
Hiervoor zijn elektronen nodig en die kunnen alleen van het koper zijn gekomen: Cu Cu2+ + 2e-
De blauwe kleur kan verklaard worden door de aanwezigheid van Cu 2+-ionen.
Voor de totaalreactie
beide
x2
halfreacties
optellen: x1
Ag+ + e- Ag
Cu Cu2+ + 2e-
2Ag+ + 2e- 2Ag
Cu Cu2+ + 2e-
Cu + 2Ag+ 2Ag + Cu2+
2
