WERKVELDORIENTATIE
INHOUDSOPGAVE
1. Werkveldoriëntatie ..................................................................................................................................... 5
1.1 Wie is de psychologisch consulent? .................................................................................................... 5
1.2 Werkvelden van de psychologisch consulent ...................................................................................... 8
1.2.1 Arbeids- en organisatiepsychologie ............................................................................................. 8
1.2.2 School- en pedagogisch werkveld ................................................................................................ 8
1.2.3 Klinisch werkveld.......................................................................................................................... 8
1.3 Met wie werkt de psychologisch consulent samen? ........................................................................... 9
1.3.1 Psycholoog ................................................................................................................................... 9
1.3.2 Ervaringsdeskundige .................................................................................................................... 9
1.3.3 Psychiater ..................................................................................................................................... 9
1.3.4 Arts ............................................................................................................................................. 10
1.3.5 Ergotherapeut ............................................................................................................................ 10
1.3.6 Kinesitherapeut .......................................................................................................................... 10
1.3.7 Logopedist .................................................................................................................................. 11
1.3.8 Maatschappelijk werker ............................................................................................................. 11
1.3.9 Orthopedagoog .......................................................................................................................... 11
1.3.10 Verpleegkundige ........................................................................................................................ 12
1.3.11 HR- manager .............................................................................................................................. 12
1.3.12 Payroll officer ............................................................................................................................. 12
1.4 Casus.................................................................................................................................................. 13
2. Stepped care model in de gezondheidszorg ............................................................................................ 15
2.1 Wat is Stepped Care .......................................................................................................................... 15
3. Hedendaagse tendensen in de gezondheidszorg .................................................................................... 19
3.1 GGZ- hervorming: artikel 107 ............................................................................................................ 19
4. Modellen om gedrag te begrijpen en beïnvloeden ................................................................................ 21
4.1 Biopsychosociaal model .................................................................................................................... 21
4.2 Casus .............................................................................................................................................. 22
5. Arbeids- en organisatiepsychologie ......................................................................................................... 23
5.1 Wat is het?......................................................................................................................................... 23
5.1.1 Inhoud van het vakgebied .......................................................................................................... 23
5.1.2 Betekenis van werk vandaag ...................................................................................................... 24
5.2 Het werk van de psychologisch consulent ........................................................................................ 24
5.2.1 Werkplekken .............................................................................................................................. 24
1
, 5.2.2 HRM human resources management ........................................................................................ 25
5.2.2.1 HR- niveaus ............................................................................................................................. 26
5.3 Modellen om gedrag te begrijpen en beïnvloeden: De HR- cyclus ..................................................... 28
5.3.1 De HR- cyclus.............................................................................................................................. 28
5.3.1.1 Instroom ................................................................................................................................. 28
5.3.1.2 Doorstroom ............................................................................................................................ 28
5.3.1.3 Uitstroom: al dan niet definitieve vertrek van mensen ......................................................... 28
6. School- en pedagogische psychologie ..................................................................................................... 31
6.1 Wegwijs in het werkveld ...................................................................................................................... 31
6.1.1 Wat doet een psychologisch consulent in school- en pedagogische psychologie ..................... 31
6.1.2 Mogelijke rollen ......................................................................................................................... 31
6.2 Schoolpsychologisch werkveld ............................................................................................................. 32
6.2.1 Zorgcoördinator / leerlingbegeleiding (ILB) ............................................................................... 33
6.2.2 Buitengewoon onderwijs ........................................................................................................... 34
6.2.3 CLB (Centrum voor Leerlingenbegeleiding) ............................................................................... 35
6.2.4 Model rond begrijpen en beïnvloeden van gedrag in het schoolpsychologisch werkveld ........ 36
6.2.4.1 Handelingsgericht werken ...................................................................................................... 36
6.3 Pedagogisch psychologisch werkveld .................................................................................................. 37
6.3.1 Ambulante revalidatie (CAR: centra voor ambulante revalidatie) ............................................. 37
6.3.2 Centra voor ontwikkelingsstoornissen (COS) ............................................................................. 37
6.3.3 Jeugdhulplandschap ................................................................................................................... 38
6.3.3.1 Rechtstreeks Toegankelijke jeugdhulp ................................................................................... 39
6.3.3.2 Niet- rechtstreeks Toegankelijke jeugdhulp ........................................................................... 40
6.3.3.3 Gemeenschapsinstellingen..................................................................................................... 41
6.3.4 Model rond begrijpen en beïnvloeden van gedrag in het pedagogisch werkveld .................... 41
6.3.4.1 Doelstellingen Integrale Jeugdhulp ........................................................................................ 41
7. Uitdagingen en opportuniteiten voor de toekomstig psychologisch consulent ...................................... 43
7.1 Algemeen ............................................................................................................................................. 43
7.1.1 Geen titelbescherming of een beroepserkenning ..................................................................... 43
7.1.2 Wie is de psychologisch consulent ............................................................................................. 43
7.2 Het werkveld: klinische psychologie & school- en pedagogische psychologie .................................... 44
7.2.1 Gebrek aan middelen in jeugdhulp ............................................................................................ 44
7.2.2 Noodprogramma – eisen geestelijke gezondheidszorg ............................................................. 44
7.2.2.1 Financiering ............................................................................................................................ 44
7.2.2.2 Armoede ................................................................................................................................. 44
7.2.2.3 Jongeren ................................................................................................................................. 45
7.2.2.4 Wachttijd 200 dagen bij psychische klachten......................................................................... 45
2
, 7.3 Het werkveld: arbeids- en organisatiepsychologie .............................................................................. 47
7.3.1 Stand van zaken op de arbeidsmarkt ......................................................................................... 47
7.3.2 De impact van artificiële intelligentie ........................................................................................ 47
8. Examen ..................................................................................................................................................... 49
8.1 Leerstof ................................................................................................................................................ 49
8.2 Leerdoelen ........................................................................................................................................... 49
8.3 Vraagtypen ........................................................................................................................................... 49
8.4 Motiveer............................................................................................................................................... 49
8.5 Valkuilen in reflectietaken .................................................................................................................... 50
8.6 Voorbeeldexamenvragen ..................................................................................................................... 51
8.6.1 Meerkeuzevraag: doelstelling 5 ................................................................................................. 51
8.6.2 Korte antwoordvraag: leerdoel 1 & 2 ........................................................................................ 51
8.6.3 All or nothing vraag .................................................................................................................... 52
8.6.4 Open vraag ................................................................................................................................. 52
3
, 4
INHOUDSOPGAVE
1. Werkveldoriëntatie ..................................................................................................................................... 5
1.1 Wie is de psychologisch consulent? .................................................................................................... 5
1.2 Werkvelden van de psychologisch consulent ...................................................................................... 8
1.2.1 Arbeids- en organisatiepsychologie ............................................................................................. 8
1.2.2 School- en pedagogisch werkveld ................................................................................................ 8
1.2.3 Klinisch werkveld.......................................................................................................................... 8
1.3 Met wie werkt de psychologisch consulent samen? ........................................................................... 9
1.3.1 Psycholoog ................................................................................................................................... 9
1.3.2 Ervaringsdeskundige .................................................................................................................... 9
1.3.3 Psychiater ..................................................................................................................................... 9
1.3.4 Arts ............................................................................................................................................. 10
1.3.5 Ergotherapeut ............................................................................................................................ 10
1.3.6 Kinesitherapeut .......................................................................................................................... 10
1.3.7 Logopedist .................................................................................................................................. 11
1.3.8 Maatschappelijk werker ............................................................................................................. 11
1.3.9 Orthopedagoog .......................................................................................................................... 11
1.3.10 Verpleegkundige ........................................................................................................................ 12
1.3.11 HR- manager .............................................................................................................................. 12
1.3.12 Payroll officer ............................................................................................................................. 12
1.4 Casus.................................................................................................................................................. 13
2. Stepped care model in de gezondheidszorg ............................................................................................ 15
2.1 Wat is Stepped Care .......................................................................................................................... 15
3. Hedendaagse tendensen in de gezondheidszorg .................................................................................... 19
3.1 GGZ- hervorming: artikel 107 ............................................................................................................ 19
4. Modellen om gedrag te begrijpen en beïnvloeden ................................................................................ 21
4.1 Biopsychosociaal model .................................................................................................................... 21
4.2 Casus .............................................................................................................................................. 22
5. Arbeids- en organisatiepsychologie ......................................................................................................... 23
5.1 Wat is het?......................................................................................................................................... 23
5.1.1 Inhoud van het vakgebied .......................................................................................................... 23
5.1.2 Betekenis van werk vandaag ...................................................................................................... 24
5.2 Het werk van de psychologisch consulent ........................................................................................ 24
5.2.1 Werkplekken .............................................................................................................................. 24
1
, 5.2.2 HRM human resources management ........................................................................................ 25
5.2.2.1 HR- niveaus ............................................................................................................................. 26
5.3 Modellen om gedrag te begrijpen en beïnvloeden: De HR- cyclus ..................................................... 28
5.3.1 De HR- cyclus.............................................................................................................................. 28
5.3.1.1 Instroom ................................................................................................................................. 28
5.3.1.2 Doorstroom ............................................................................................................................ 28
5.3.1.3 Uitstroom: al dan niet definitieve vertrek van mensen ......................................................... 28
6. School- en pedagogische psychologie ..................................................................................................... 31
6.1 Wegwijs in het werkveld ...................................................................................................................... 31
6.1.1 Wat doet een psychologisch consulent in school- en pedagogische psychologie ..................... 31
6.1.2 Mogelijke rollen ......................................................................................................................... 31
6.2 Schoolpsychologisch werkveld ............................................................................................................. 32
6.2.1 Zorgcoördinator / leerlingbegeleiding (ILB) ............................................................................... 33
6.2.2 Buitengewoon onderwijs ........................................................................................................... 34
6.2.3 CLB (Centrum voor Leerlingenbegeleiding) ............................................................................... 35
6.2.4 Model rond begrijpen en beïnvloeden van gedrag in het schoolpsychologisch werkveld ........ 36
6.2.4.1 Handelingsgericht werken ...................................................................................................... 36
6.3 Pedagogisch psychologisch werkveld .................................................................................................. 37
6.3.1 Ambulante revalidatie (CAR: centra voor ambulante revalidatie) ............................................. 37
6.3.2 Centra voor ontwikkelingsstoornissen (COS) ............................................................................. 37
6.3.3 Jeugdhulplandschap ................................................................................................................... 38
6.3.3.1 Rechtstreeks Toegankelijke jeugdhulp ................................................................................... 39
6.3.3.2 Niet- rechtstreeks Toegankelijke jeugdhulp ........................................................................... 40
6.3.3.3 Gemeenschapsinstellingen..................................................................................................... 41
6.3.4 Model rond begrijpen en beïnvloeden van gedrag in het pedagogisch werkveld .................... 41
6.3.4.1 Doelstellingen Integrale Jeugdhulp ........................................................................................ 41
7. Uitdagingen en opportuniteiten voor de toekomstig psychologisch consulent ...................................... 43
7.1 Algemeen ............................................................................................................................................. 43
7.1.1 Geen titelbescherming of een beroepserkenning ..................................................................... 43
7.1.2 Wie is de psychologisch consulent ............................................................................................. 43
7.2 Het werkveld: klinische psychologie & school- en pedagogische psychologie .................................... 44
7.2.1 Gebrek aan middelen in jeugdhulp ............................................................................................ 44
7.2.2 Noodprogramma – eisen geestelijke gezondheidszorg ............................................................. 44
7.2.2.1 Financiering ............................................................................................................................ 44
7.2.2.2 Armoede ................................................................................................................................. 44
7.2.2.3 Jongeren ................................................................................................................................. 45
7.2.2.4 Wachttijd 200 dagen bij psychische klachten......................................................................... 45
2
, 7.3 Het werkveld: arbeids- en organisatiepsychologie .............................................................................. 47
7.3.1 Stand van zaken op de arbeidsmarkt ......................................................................................... 47
7.3.2 De impact van artificiële intelligentie ........................................................................................ 47
8. Examen ..................................................................................................................................................... 49
8.1 Leerstof ................................................................................................................................................ 49
8.2 Leerdoelen ........................................................................................................................................... 49
8.3 Vraagtypen ........................................................................................................................................... 49
8.4 Motiveer............................................................................................................................................... 49
8.5 Valkuilen in reflectietaken .................................................................................................................... 50
8.6 Voorbeeldexamenvragen ..................................................................................................................... 51
8.6.1 Meerkeuzevraag: doelstelling 5 ................................................................................................. 51
8.6.2 Korte antwoordvraag: leerdoel 1 & 2 ........................................................................................ 51
8.6.3 All or nothing vraag .................................................................................................................... 52
8.6.4 Open vraag ................................................................................................................................. 52
3
, 4