Samenvatting - Toegepaste dieetleer 1

Samenvatting dieetleer 1
1. DIËTISTISCH CONSULT

1.1 INLEIDING


1.1.1 DIEET

1.1.1.1 DEFINITIE
 Grieks ‘diaita’  leefregel, leefgewoonte
 Engels ‘diet’  enkel voeding (normal diet, therapeutic diet)
 Nederlands ‘dieet’  een voeding die om medische redenen aan specifieke eisen
moet voldoen ten behoeve van een individu

 Voeding  samenspel voedingsstoffen
 Individu  individuele behoeften
 Medische redenen  noodzakelijk om voedings- en gezondheidstoestand te
verbeteren/handhaven
 Specifieke eisen  beperking, eliminatie of verrijking

1.1.1.2 INDELING DIËTEN
 Specifieke eisen
o Chemische samenstelling
 Beperking, verrijking, eliminatie & constant houding
o Fysische samenstelling
 Toedieningsweg, consistentie
 Samenstelling
o Enkelvoudige diëten
 1 specifieke eis, hoofdkenmerk  basis voor de benaming
o Samengestelde diëten
 Meerdere eisen, hoofdkenmerken
 Genoemd naar ziektebeeld

1.2 HOE KOMT EEN DIEETBEHANDELING TOT STAND?

 Methodisch handelen  effectief en efficiënt mogelijke behandeling
1. Aanmelding
2. Diëtistisch onderzoek
3. Diëtistische diagnose
4. Behandelplan & behandeling
5. Evaluatie

pag. 1

, 6. Afsluiting

1.2.1 DIËTISTISCH ONDERZOEK

1.2.1.1 SCREENING
 Patiënt op eigen initiatief naar diëtist  goed
screenen, kijken of een behandeling zinvol &
veilig is




1.2.1.2 DIËTISTISCHE ANAMNESE
 Wel een doorverwijzing van arts (screening
overslaan)
 Arts bepaald of dieet nodig is & maakt
dieetvoorschrift
 Diëtist vertaalt dieetvoorschrift in dieetadvies
 Voor het opstellen dieetadvies
o Gegevens verzamelen (anamnese)
o Analyse gegevens + probleemstelling
o Opstellen behandelingsplan
o Uitvoeren & evalueren behandelingsplan:
dieetadvies + begeleiding
o Doorverwijzing, nazorg, informeren verwijzer,…

1.2.1.3 DIEETVOORSCHRIFT
 Communicatiemiddel tussen arts en diëtist
 Inhoud:
o Naam dieet + specifieke eisen
o Persoonlijke en medische gegevens:
 Naam, geboortedatum en adres patiënt
 Diagnose (vb. hypertensie)
 Medische gegevens en labo uitslagen die relevant zijn (vb. hoge BD,…)
 Indien relevant: verwachte tijdsduur
 Handtekening opdrachtgever



1.2.1.4 AFNEMEN VAN EEN DIËTISTISCHE ANAMNESE
pag. 2

,  Voor het opstellen behandelingsplan  beeld krijgen over de patiënt en hulpvraag
 Doel is dus gegevens verzamelen
 Hulpvraag vb. wat brengt u hier, wat is uw motivatie, welke klachten zijn er,…
 Aanvullende medische gegevens vb. medicatie (cholesterolverlagende,
bloeddrukverlagende, schildklier,…), roken, familiale zaken,…
 Andere gegevens vb. andere artsen: psycholoog voor achterhalen eetstoornissen,…
 Stadium gedragsverandering vb. motivatie achterhalen, proberen motiveren als er
geen motivatie is, of ze bewust zijn van het probleem,…
 Leefomgeving vb. getrouwd, kinderen, beroep, kookervaring,…
 Fysieke activiteit vb. hobby’s, sporten, sedentair gedrag,…
 Antropometrische gegevens vb. L en G voor bepaling BMI, huidplooimetingen,
lichaamssamenstelling bekijken
 Samenstelling voeding vb. Kijken wat patiënt allemaal eet of niet eet, zo kijken wat
wel en niet aangepast kan worden aan de voeding

 Alles goed registreren (ICF)

1.2.1.5 VOEDINGSANAMNESE
 Gegevens over voeding  diëtistische diagnose stellen (met andere gegevens)
 Belangrijk zodat er dieetadvies op maat gegeven kan worden, o.b.v. de betsaande
eetgewoonten
 Verschillende methodieken, hebben wel verschillende doelen (dietary history, 24-
recall, schriftelijke voedselfrequentie anamnese of eetdagboekje)

1.2.1.6 DIETARY HISTORY
 Vaak gebruikt  globale indruk over voedingsgewoonten (wat & hoeveel)
 “wat eet en drink je normaal gezien als ontbijt/tussendoor/lunch en avondmaal 
let op variaties en weekend!!!!!
 Controlevragen voor nagaan fouten, doorvragen naar specifieke dingen (vb. sauzen,
alcohol, suiker, vetstof,…)
 Zeer nauwkeurig  portie, soorten, merken, frequentie  ALLES IN
HUISHOUDMATEN (dun/dik, groot/klein, eetlepel/koffielepel,…)
 Na elk eetmoment samenvatting (soms meer antwoorden hierna omdat ze dingen
vergeten te vermelden)
 Registratie in formulier
 Zie dia 42-43




1.2.1.7 24-RECALL

pag. 3

,  Gemakkelijk bij grote groepen
 Voeding vorige dag bevragen (elk maaltijdmoment, wat & hoeveel gegeten en
gedronken)
 Geen globaal beeld want is een momentopname
 Knelpunten & structuur in maaltijden eventueel blootleggen

1.2.1.8 EEN- OF MEERDAAGSE VOEDINGSDAGBOEK
 Vaak gebruikt als aanvullende methode (combinatie met dietary history)
 Patiënt noteert wat hij dagelijks eet & drinkt (soms ook waar, met wie, welke
emoties,…)
 Vaak 2 weekdagen en een weekenddag
 Huishoudmaten, alles afwegen, merken, hoeveelheden,…

1.2.1.9 SCHRIFTELIJKE VOEDSELFREQUENTIEVRAGENLIJST
 Eenvoudig en weinig tijdrovende manier
 Inname 1 of meerdere voedingsstoffen nagaan (vb. Ca, voedingsvezels,…)
 Hoe vaak worden voedingsmiddelen die belangrijke bron zijn van voedingsstof
geconsumeerd?
 Mondeling of schriftelijk




pag. 4