Amber De Cocker
Semester 2
Examen Godsdienst 2.2
• Hoofdstuk 1: Focus op de school: Werken in
het katholiek onderwijs
• Hoofdstuk 2: Zichtbare “tekenen” van
godsdienst en religiositeit in de kleuterklas:
rituelen en symbolen
• Hoofdstuk 3: Het geloof van een lln.
• Hoofdstuk 4: Focus op de kleuterklas:
Godsdienst in de kleuterklas geïntegreerd in
het BC
Godsdienst 1.2 1
,Amber De Cocker
Hoofdstuk 1: Focus op de school: Werken in het
katholiek onderwijs
Leerdoelen
v Kunnen omschrijven wat het basisdocument voor het godsdienstonderwijs in de
kleuterklas inhoudt.
v De kernideeën uit de visietekst van de Vlaamse bisschoppen kunnen
omschrijven.
v Kunnen omschrijven wat geloofsopvoeding inhoudt.
v Kunnen omschrijven vwat een mandaat is en de gevolgen hiervan bespreken.
v Kunnen weergeven wat bedoeld wordt met de katholieke identiteit van een
school aan de hand van de identiteitsladder van Piet Raes en de gevolgen van het
onderscheid tussen “know how” en “know why” kunnen schetsen voor het
denken over katholieke identiteit.
v De krachtlijnen van de Bijbelse bron van de katholieke identiteit kunnen
weergeven.
1.1 GODSDIENST IN DE KLEUTERKLAS: BASISDOCUMENT
1.1.1 HET WERKPLAN ROOMS-KATHOLIEKE GODSDIENST VOOR HET
KATHOLIEK KLEUTERONDERWIJS IN VLAANDEREN
Godsdienst in de kleuterklas: Dynamisch gebeuren dat de identitieitsvorming
voorbereidt en stimuleert, meer bepaalt de groei en de verdieping op
levensbeschouwelijk vlak.
Godsdienst vandaag moet vooral deel uit maken van de totaalopvoeding :
• Aansluiten bij leef- en belevingswereld
• Christelijke visie op totale groei
• Aspect communie in de brede zin van het woord
Werkplan: visietekst bisschoppen
• Deel 1: overzicht componenten v. levensbeschouwelijke en religieuze groei.
o 4 invalshoeken
• Deel 2: manier waarop omgaan met religieuze en levensbeschouwelijke groei
• Deel 3: stilstaan bij planning en evaluatie
Godsdienst 1.2 2
,Amber De Cocker
1.1.2 VISIETEKST: GODSDIENST IN DE KLEUTERSCHOOL. WERKPLAN P19-22
à Vlaamse bisschoppen à Visietekst aanvaard à Basis maken voor leerplannen voor
twee onderwijsniveaus: secundair en lager
à Belangrijke kernideeën (7) uit visietekst toegepast op KO
1. KINDEREN IN EEN COMPLEXE WERELD = VERTREKPUNT
• Verschillende culturen/samenleving is steeds meer geseculariseerd en
gepluraliseerd + groeiende uniformisering of globalisering.
• Het is niet eenvoudig om te groeien naar een samenhangende zingeving voor het
eigen bestaan.
• Samen spreken over godsdienst wordt in een dergelijke contect een bijzondere
en delicate opdracht.
2. EEN DYNAMISCHE VISIE OP GODSDIENST
o Godsdienst in kleuterklas kan identiteitsvorming van kleuters voorbereiden en
stimuleren, groei naar verdieping op levensbeschouwelijk vlak
o Communicatieproces kleuter-kleuterleid(st)er vanuit wat ze beleven en
meemaken elk afzonderlijk en/of samen
3. IMPACT
• Godsdienst geeft aanzetten tot een persoonlijke keuze in religieus perspectief
• Sommige jonge kinderen, die thuis gelovig worden opgevoed, vinden op school
bevestiging en ondersteuning van deze opvoeding. Voor andere kinderen is dit
een nieuw gegeven.
4. GODSDIENST OP SCHOOL
• “Groeien als mens”
• De ontwikkeling van de lln als mens staat centraal en wordt vanuit christelijk
perspectief begeleid.
• We richten ons op de totale persoon
• Kleuters kunnen groeien als mens en bouwen aan een eigen identiteit
• Kleuters kunnen zelf groeien naar een eigen en verantwoorde beslissing inzake
geloven en leven.
5. INHOUD ‘GODSDIENST IN DE KLEUTERKLAS’
• Aansluiten bij alledaagse ervaringen van kinderen
• Kennismaken met geloofservaringen uit Bijbelverhalen
• Jezus leren kennen
• God op het spoor komen in de persoon van Jezus
• Kennismaking met kerk en bidden
• Verscheidenheid in godsdienst en levensbeschouwing in de kleuterklas (rituelen,
feesten, bidden)
Godsdienst 1.2 3
, Amber De Cocker
6. EEN COMMUNICATIEPROCES:
• Belangrijk daarbij is het communicatieproces tussen leerkracht en de lln. Dat een
specifiek karakter heeft:
o Wisselwerking woord, wederwoord en woord
o Belang van non-verbale communicatie en vertrouwensband
- Kleuter: zijn ervaringen, zorgen en vragen (woord)
- Kleuterleid(st)er: Wat zij/hij als christen gelooft en te bieden heeft (wederwoord)
- God: Woord Gods, ontdekken hoe God in de werkelijkheid aanwezig is en hen
raakt
n Voorwaarde voor communicatie: vertrouwen tussen kleuterleidster, kleuter
en kleuters onderling en belang van non-verbale communicatie
7. DE KLEUTERLEIDSTER
o Kinderen meenemen in wat men zelf als kostbaar en waardevol beleeft
o Niet vanzelfsprekend, steeds zoekend
o Mogelijkheid tot godsdienst integreren in het geheel van de opvoeding in de klas
o Professionaliteit uitbouwen door degelijke opleiding en permanente vorming
Godsdienst 1.2 4
Semester 2
Examen Godsdienst 2.2
• Hoofdstuk 1: Focus op de school: Werken in
het katholiek onderwijs
• Hoofdstuk 2: Zichtbare “tekenen” van
godsdienst en religiositeit in de kleuterklas:
rituelen en symbolen
• Hoofdstuk 3: Het geloof van een lln.
• Hoofdstuk 4: Focus op de kleuterklas:
Godsdienst in de kleuterklas geïntegreerd in
het BC
Godsdienst 1.2 1
,Amber De Cocker
Hoofdstuk 1: Focus op de school: Werken in het
katholiek onderwijs
Leerdoelen
v Kunnen omschrijven wat het basisdocument voor het godsdienstonderwijs in de
kleuterklas inhoudt.
v De kernideeën uit de visietekst van de Vlaamse bisschoppen kunnen
omschrijven.
v Kunnen omschrijven wat geloofsopvoeding inhoudt.
v Kunnen omschrijven vwat een mandaat is en de gevolgen hiervan bespreken.
v Kunnen weergeven wat bedoeld wordt met de katholieke identiteit van een
school aan de hand van de identiteitsladder van Piet Raes en de gevolgen van het
onderscheid tussen “know how” en “know why” kunnen schetsen voor het
denken over katholieke identiteit.
v De krachtlijnen van de Bijbelse bron van de katholieke identiteit kunnen
weergeven.
1.1 GODSDIENST IN DE KLEUTERKLAS: BASISDOCUMENT
1.1.1 HET WERKPLAN ROOMS-KATHOLIEKE GODSDIENST VOOR HET
KATHOLIEK KLEUTERONDERWIJS IN VLAANDEREN
Godsdienst in de kleuterklas: Dynamisch gebeuren dat de identitieitsvorming
voorbereidt en stimuleert, meer bepaalt de groei en de verdieping op
levensbeschouwelijk vlak.
Godsdienst vandaag moet vooral deel uit maken van de totaalopvoeding :
• Aansluiten bij leef- en belevingswereld
• Christelijke visie op totale groei
• Aspect communie in de brede zin van het woord
Werkplan: visietekst bisschoppen
• Deel 1: overzicht componenten v. levensbeschouwelijke en religieuze groei.
o 4 invalshoeken
• Deel 2: manier waarop omgaan met religieuze en levensbeschouwelijke groei
• Deel 3: stilstaan bij planning en evaluatie
Godsdienst 1.2 2
,Amber De Cocker
1.1.2 VISIETEKST: GODSDIENST IN DE KLEUTERSCHOOL. WERKPLAN P19-22
à Vlaamse bisschoppen à Visietekst aanvaard à Basis maken voor leerplannen voor
twee onderwijsniveaus: secundair en lager
à Belangrijke kernideeën (7) uit visietekst toegepast op KO
1. KINDEREN IN EEN COMPLEXE WERELD = VERTREKPUNT
• Verschillende culturen/samenleving is steeds meer geseculariseerd en
gepluraliseerd + groeiende uniformisering of globalisering.
• Het is niet eenvoudig om te groeien naar een samenhangende zingeving voor het
eigen bestaan.
• Samen spreken over godsdienst wordt in een dergelijke contect een bijzondere
en delicate opdracht.
2. EEN DYNAMISCHE VISIE OP GODSDIENST
o Godsdienst in kleuterklas kan identiteitsvorming van kleuters voorbereiden en
stimuleren, groei naar verdieping op levensbeschouwelijk vlak
o Communicatieproces kleuter-kleuterleid(st)er vanuit wat ze beleven en
meemaken elk afzonderlijk en/of samen
3. IMPACT
• Godsdienst geeft aanzetten tot een persoonlijke keuze in religieus perspectief
• Sommige jonge kinderen, die thuis gelovig worden opgevoed, vinden op school
bevestiging en ondersteuning van deze opvoeding. Voor andere kinderen is dit
een nieuw gegeven.
4. GODSDIENST OP SCHOOL
• “Groeien als mens”
• De ontwikkeling van de lln als mens staat centraal en wordt vanuit christelijk
perspectief begeleid.
• We richten ons op de totale persoon
• Kleuters kunnen groeien als mens en bouwen aan een eigen identiteit
• Kleuters kunnen zelf groeien naar een eigen en verantwoorde beslissing inzake
geloven en leven.
5. INHOUD ‘GODSDIENST IN DE KLEUTERKLAS’
• Aansluiten bij alledaagse ervaringen van kinderen
• Kennismaken met geloofservaringen uit Bijbelverhalen
• Jezus leren kennen
• God op het spoor komen in de persoon van Jezus
• Kennismaking met kerk en bidden
• Verscheidenheid in godsdienst en levensbeschouwing in de kleuterklas (rituelen,
feesten, bidden)
Godsdienst 1.2 3
, Amber De Cocker
6. EEN COMMUNICATIEPROCES:
• Belangrijk daarbij is het communicatieproces tussen leerkracht en de lln. Dat een
specifiek karakter heeft:
o Wisselwerking woord, wederwoord en woord
o Belang van non-verbale communicatie en vertrouwensband
- Kleuter: zijn ervaringen, zorgen en vragen (woord)
- Kleuterleid(st)er: Wat zij/hij als christen gelooft en te bieden heeft (wederwoord)
- God: Woord Gods, ontdekken hoe God in de werkelijkheid aanwezig is en hen
raakt
n Voorwaarde voor communicatie: vertrouwen tussen kleuterleidster, kleuter
en kleuters onderling en belang van non-verbale communicatie
7. DE KLEUTERLEIDSTER
o Kinderen meenemen in wat men zelf als kostbaar en waardevol beleeft
o Niet vanzelfsprekend, steeds zoekend
o Mogelijkheid tot godsdienst integreren in het geheel van de opvoeding in de klas
o Professionaliteit uitbouwen door degelijke opleiding en permanente vorming
Godsdienst 1.2 4
