Volledige samenvatting SMW 2

SMW 2
Herhaling – Methodische gereedschapskoffer
4 lagen van social casework / methode
Visie  Vertrek vanuit empowerment  krachtgericht werken
 Cliënt is eigenaar van zijn leven en mogelijke oplossing
 Waarden: non-discriminatie, gelijkwaardigheid, solidariteit, respect

Doel  Mensen aan en tot hun recht laten komen
 Welzijn bevorderen en verhogen
 Empowerment en emancipatie

Relatie  Professionele relatie: duurt niet eeuwig, doelgericht
 Op maat van de cliënt + presentiebenadering

Technieke  Gesprekstechnieken (basis + SC)
n

Methodische kenmerken van EDDA
EDDA is een dynamisch interventiemodel dat een spiraalvormig proces kent.

Leg de 5 krachtlijnen uit en illustreer met een voorbeeld
 Verbindend werken = Kwetsbare mensen verbinden met niet-kwetsbare mensen en de omgeving
om armoede te voorkomen
 Nabijheid = Aanspreekbaar zijn, fysiek en mentaal aanwezig zijn
 Politiserend werken = Drempels wegwerken, mensen wakker schudden zodat iedereen zijn rechten
kan waarborgen
 Generalistisch werken = Werken op verschillende levensdomeinen en de samenhang daarvan 
helikoptervisie
 Procesmatig werken
o Op maat en tempo van de cliënt werken
o Evidence based  er is geen vaste uitkomst

Geef de wet van Maier en bespreek adhv relatiecompetenties
Professionele relatie
 Heeft een doel
 Duurt niet eeuwig
 Niet vrijblijvend
 Hoofdrolspelers: cliënt en hulpverlener
o Gezag  deskundigheid van MA + appèl op de verantwoordelijkheid van de MA
o Zelfbeheersing (overdracht – tegenoverdracht)
 Attitudes
o Echtheid
o Empathie
o Onvoorwaardelijke aanvaarding




Pagina 1 van 50

,Wet van Maier
E = K x A  Effect = kwaliteit x acceptatie
De effectiviteit van hv wordt bepaald door de kwaliteit die de hv levert en de acceptatie van de cliënt.
 Kennis
o Communicatieprocessen, opbouw relatie, procesmodellen
o Weerstand, overdracht, tegenoverdracht
o Generalistische kennis: wetgeving, sociale kaart, psychologie
 Vaardigheden
o Relatievaardigheden: verbindende + ondersteunende vaardigheden (aanmoedigen,
informeren, invoegen, MPZ, ...)

Bespreek de presentiebenadering en gebruik kenmerken die Baert vermeld
= een methode die uitgaat van de kern van contact, de relatie en de interactie tussen cliënt en hv. Aandacht
en totaal openstellen, aansluiten, erbij zijn. Pas als je met iemand bent, kan je voor iemand zijn
Kenmerken:
 Zorg dat je bij de cliënt staat (niet bij jezelf)
 Relatie gestuurde aangelegenheid
 Aansluiten met de cliënt (in taal, opleiding, ...)
 Met en voor iemand zijn (je openstellen)

4 lagen van de AST
Visie  Gedrag wordt verklaard i.f.v. het geheel (verbinding maken naar bredere netwerk)
 Kenmerken van persoon zijn kenmerken van het systeem
 Relaties tussen persoon en zijn omgeving staan centraal  ieder heeft zijn aandeel

Doel  Niet problemen oplossen, wel tolken en duiden
 Geen waarde oordeel vellen
 Inzicht krijgen in handelen

Relatie  Houding van niet weten
 Kijken zonder oordeel
 Verklarend ondersteun in betekenis geven

Techniek  Erkennende communicatie (inzet/last)
 Positieve herkadering
 Verbindende vragen


Het gaat over een aandeel dat iedereen heeft in elke situatie. Alles hangt samen met elkaar en er is
wederzijdse beïnvloeding waarbij je zonder oordeel kijkt. Het is geen manier om iets op te lossen, maar om
inzichten te krijgen. Technieken hierbij zijn positieve herkaderingen, erkenning geven en verbinding maken.
het gaat om mensen die in een complexe situatie zitten waarbij er communicatieproblemen zijn. we gaan
tolken en duiden om betekenisgeving te geven.




Pagina 2 van 50

,Axioma’s
AXIOMA 1 = alle gedrag is communicatie
 je beïnvloed altijd!
Voorbeeld: ook door niet te praten, communiceer je via je gelaatsuitdrukking.

AXIOMA 2 = Communicatie is verbaal of non-verbaal
 er is een onderscheid tussen digitale taal en analoge taal
 Digitale taal = gesproken taal
 Analoge taal = stemgedrag, mimiek, aanrakingen, ...
Voorbeeld: mensen beïnvloeden elkaar met en zonder woorden

AXIOMA 3 = Mijn waarheid is niet de waarheid
 het ordenen van de werkelijkheid is voor iedereen anders / interpunctie
Voorbeeld: wat ik bedoel is niet per sé hetgeen wat iemand anders denkt dat ik bedoel.

AXIOMA 4 = inhouds- en betrekkingsniveau
 er is een inhoudsaspect en een betrekkingsaspect
 Inhoudsaspect: WAT er verteld is
 Betrekkingsaspect: HOE het verteld wordt
Voorbeeld: De manier waarop je iets zegt, kan verschillen van de manier waarop je het bedoelt.

AXIOMA 5 = Symmetrisch of complementair
 wie heeft het voor het zeggen, wie laat het voor het zeggen hebben, wie beheerst het relatievoorstel
 Symmetrisch: gelijke positie innemen
 Complementair: aanvullende positie
Voorbeeld: wie neemt de leiding in een gesprek

4 lagen van oplossingsgerichte benadering
Visie  Cliënt is expert
 Als iets niet werkt, doe iets anders
 Praten over oplossingen leidt naar oplossingen  praat over de toekomst

Doel  Op maat en tempo van de cliënt oplossingen bereiken
 Korte begeleiding
 snelle, kleine veranderingen zijn voldoende

Relatie  flowchart  positie geeft passende interventies aan
 leading from 1 step behind
 houding van niet weten

Techniek  complimenteren
 wondervraag
 nuttigheidsvragen




Pagina 3 van 50

, Bespreek het belang van de flowchart en leg deze uit
Flowchart = hulpmiddel om de werkrelatie tussen de hv en de cliënt te beschrijven, op elk moment bij elk
contact. Het helpt om als hv te weten welke de meest effectieve interventies zijn in de situatie.
 4 posities op flowchart:
 Vrijblijvende relatie – voorbijganger
 Zoekende relatie – zoeker
 Consulterende relatie – koper
 Co-therapeutische relatie – co-expert

*4 vragen die je moet stellen om de positie van de
cliënt op de flowchart te bepalen!
 Is er een probleem of beperking?
 Is er een vraag om hulp?
 Is dit een werkbare vraag?
 Gebruikt hij resources? SCHEMA kennen: flowchart




Pagina 4 van 50