Samenvatting
Introductie en verwijzen in de orthodontie
Introductie
Algemeen
Wat is orthodontie? - Tak tandheelkunde te maken met
o Groei craniofaciaal complex
o Ontwikkeling dentitie
o Occlusie
o Behandeling dentofaciale abnormaliteiten
Scope - Orthodontische behandeling
o Malocclusie
o Abnormale groei dentofaciaal complex
o Malfuncties orofaciale neuromusculatuur
- Orthodontische behandeling – 3 primaire weefsels
o Dentitie en occlusie
o Craniofaciaal skelet
o Faciale en kaak musculatuur
Verschillende vlakken - Sagittaal vlak zijkant
- Transversaal vlak horizontaal
- Verticaal vlak voorzicht
Orthodontische diagnose
Orthodontische diagnose
Systematiek belangrijk in diagnose – eventueel doorverwijzen, rapporteren = eenduidig
Medische anamnese - Belangrijke zaken voor alles wat doen
- Relevante zaken die contra-indicatie vormen
o Vb stofwisselingsziekten , cardiale ziekten
o Raadzaam om huisarts of specialist contacteren bij uitgebreide ortho behandeling
Extra-orale kenmerken - Symmetrie gelaat
- Vb profiel – convex, concaaf
- Vb lipincompetentie
Skeletale relatie - Disto-relatie = BK te veel naar voor ; OK te veel naar achter
en apical areas - Apical areas
Occlusie (in 3 dimensies) - Transversaal (horizontaal) – vb smalle BK : kruisbeet
- Sagitaal – prognathtie of retrognathie
- Verticaal – infra-occlusie
Tanden en tandenbogen - Individuele tandkarakteristieken
o Rotaties
o Infra-occlusie
o Dehiscenties
o Agenesie…
Functionele - Krachten uitoefenen op tanden, gebit in evenwicht
karakteristieken - Interpositie tong
,Angle classificatie
Angle klasse I = neutro-occlusie = normo-occlusie
‘subdivisie’
Klasse III subdivisie rechts = normo-occlusie rechts
Angle klasse II = disto-occlusie
Klasse II / 1 Klasse II / 2
Vergrote overjet Steilstand bovenfront
Onderlipinterpositie Hoge liplijn (onderlip bedekt bovenfront)
A : crowding waardoor HT naar boven
B : laterale snijtand in eversie
C : geen plaats voor HT : ectoversie
Angle klasse III = mesio-occlusie
Behandelplan
3 belangrijke vragen
- Is er nog groei?
o Kijken naar wervels – einde groei : concaviteit
o Jongens puberteit : donshaartjes
o INDIEN GROEI – makkelijkere tandverplaatsing dan bij oudere patiënten
- Is er voldoende ruimte in de tandenboog?
o Zodanig veel plaatsgeberek dat extracties moeten gebeuren?
ALD bepalen
Booglengte M molaar tot M molaar meten
Breedte alle tanden meten (behalve molaren)
Berekenen hoeveel ruimte teveel of tekort
o Bij plaatgebrek klasse III verwijderen tanden OK om MO verbeteren door naar D te sluiten
- Wat is de prognose van occlusie?
o Indien alle tanden in boog : normaal NO
o Tenzij TSD
Standaard behandelingen
KLASSE I II III
Kind Vaste apparatuur Ook VA nodig hebben Ook VA nodig hebben
~ groei Nodig voor rotatie
Functionele apparatuur Functionele apparatuur
Beperkte correctie ~ groei OK stimuleren : naar voor ~ andere dan klasse II
Kan ook nog met plaat ~ vb headgear ~ vb masker van Delaire
~ kaakrelatie = hoofdzaak
Volwassen Vaste apparatuur Chirurgie Chirurgie
~ geen groei
Wat bij crowding / indien te veel discrepantie
Kind Extracties Bij propositie BK , normale OK Extracties OK
Extracties BK : front naar achter Alleen als voldoende mogelijk om
OF naar achter te kantelen
(vb bij end-to-end)
Niet vaak doen
Nooit extracties BK
Volwassen Extracties
,Vroeg orthodontische behandeling
- Wanneer? = voor groeispurt
o Kijken naar klinsiche tekens – kan in gemiddelde liggen, kan ook extreme
o Meisjes – kijken naar 1ste maandstonden : gemiddeld net voorbij groeipiek
V ~ 11 j
M ~ 13 j
~ Gauss curve
- Vroege orthodontie : los beschouwen van eigenlijke orthodontie
o Eigenlijke orthodontie – einde 2de wisselfase
~ losstaan melkhoektand, melkmolaar, doorbreken M2
~ doorbraakvolgorde 3-4-5 ; 4-3-5 ; 4-5-3
o Vroege orthodontie – tijdens / einde 1ste wisselfase
~ plaatsgebrek
Niet doorbreken laterale snijtand
Prematuur verlies melkhoektand
~ expansieplaat
Verwijzen in de orthodontie : casussen
DIAGNOSE
MVG - Niet gekend
Extra-oraal - Niet gekend
Skeletaal - Niet gekend
Occlusie - Molaar
o Lijkt ½ PM mesio molaar onder : melkmolaar = 75 en 85
o Neutro nog diastemen boven, leeway space
- Hoektand
o Neutro-occlusie
Tanden - Veel diastemen
- TSD – microdontie
- Agenesie
- Melkmolaar nog kwalitatief?
o Erfelijkheid belangrijk in kaakrelatie
Ouder nog melkmolaar = indicatie dat kind ook nog lang kan
o Kan dat nog PM onder zit (niet hier)
o Melkmolaren nog goede kwaliteit, goed positie
Functioneel - Niet gekend
BEHANDELPLAN
Waarom orthodontische behandeling?
- Veel diastemen
o Vaak omdat ‘spleetje’ niet mooi vinden
o Esthetische behandeling?
- Geringe behandelnood ; argumenten om uitstellen
Extractie melkmolaar?
- Ouder nog melkmolaar = indicatie dat kind ook nog lang kan
- Kan dat nog PM onder zit (niet hier) : wachten op doorbraak
- Melkmolaren nog goede kwaliteit, goed positie
o Indien extractie : moeten sluiten diasteem
Heel lang duren, moeilijk om ‘zware M2’ mesialiseren
Potentieel schade molaren
Waarom is leeway-space er?
- Leeway-space in OK – melkmolaar breder dan premolaar
- Hypoplastische tanden – kunnen uitbouwen
, DIAGNOSE
MVG - Niet gekend
Extra-oraal - Niet gekend
- Vermoeden door occlusie
o Retro-occlusie onderkaak
o Convex gelaat
o Soms open groei
Skeletaal - Niet gekend
Occlusie - Disto-occlusie – klasse II / 1
Tanden - Diepe beet
- Eversie bovenfront
- Rotaties : DV 11 – MP 22 – DP 24 – MV 26 – DV 35 – DV 31 – DV 41
- V inclinatie 14 – P inclinatie 15 – L inclinatie 44
Functioneel - Niet gekend
BEHANDELPLAN
Behandelen of niet?
- Sommige mensen perfect kunnen oud worden met malocclusie
- Niet weten of verergeren
- Groeiend individu
o Nog ingrijpen want nog kunnen
o Indien ouder – chirurgie nodig indien problemen krijgen
DIAGNOSE
MVG - Niet gekend
Extra-oraal - Nagaan of kinpunt devieert
Skeletaal - Niet gekend
Occlusie - Neutro-occlusie
Tanden - Kruisbeet 34
- Middellijnafwijking tussen BK en OK
o Niet weten welke effectief afwijkt
Extra-oraal nodig
Midden gelaat bepalen
o Kruisbeet met afwijking – vrij zeker ook dwangbeet
o Meestal samen met kinpunt deviatie
o Meestal zien dat zien dat buiten boog staan (niet hier)
- Infrapositie 55 en 85
- Verschillende rotaties
Functioneel - Niet gekend
BEHANDELPLAN
Behandeling nodig? JA – kruisbeet
Behandeling
- Definitieve molaar op plaats willen houden
- Leeway-space willen benutten om crowding oplossen
- Al dan niet extracties onderkaak
o Indien front sterk in eversie
Prognose occlusie?
- Beginnen in neutro-occlusie
- 2 extracties – tanden OK naar voor : mesio-occlusie
Introductie en verwijzen in de orthodontie
Introductie
Algemeen
Wat is orthodontie? - Tak tandheelkunde te maken met
o Groei craniofaciaal complex
o Ontwikkeling dentitie
o Occlusie
o Behandeling dentofaciale abnormaliteiten
Scope - Orthodontische behandeling
o Malocclusie
o Abnormale groei dentofaciaal complex
o Malfuncties orofaciale neuromusculatuur
- Orthodontische behandeling – 3 primaire weefsels
o Dentitie en occlusie
o Craniofaciaal skelet
o Faciale en kaak musculatuur
Verschillende vlakken - Sagittaal vlak zijkant
- Transversaal vlak horizontaal
- Verticaal vlak voorzicht
Orthodontische diagnose
Orthodontische diagnose
Systematiek belangrijk in diagnose – eventueel doorverwijzen, rapporteren = eenduidig
Medische anamnese - Belangrijke zaken voor alles wat doen
- Relevante zaken die contra-indicatie vormen
o Vb stofwisselingsziekten , cardiale ziekten
o Raadzaam om huisarts of specialist contacteren bij uitgebreide ortho behandeling
Extra-orale kenmerken - Symmetrie gelaat
- Vb profiel – convex, concaaf
- Vb lipincompetentie
Skeletale relatie - Disto-relatie = BK te veel naar voor ; OK te veel naar achter
en apical areas - Apical areas
Occlusie (in 3 dimensies) - Transversaal (horizontaal) – vb smalle BK : kruisbeet
- Sagitaal – prognathtie of retrognathie
- Verticaal – infra-occlusie
Tanden en tandenbogen - Individuele tandkarakteristieken
o Rotaties
o Infra-occlusie
o Dehiscenties
o Agenesie…
Functionele - Krachten uitoefenen op tanden, gebit in evenwicht
karakteristieken - Interpositie tong
,Angle classificatie
Angle klasse I = neutro-occlusie = normo-occlusie
‘subdivisie’
Klasse III subdivisie rechts = normo-occlusie rechts
Angle klasse II = disto-occlusie
Klasse II / 1 Klasse II / 2
Vergrote overjet Steilstand bovenfront
Onderlipinterpositie Hoge liplijn (onderlip bedekt bovenfront)
A : crowding waardoor HT naar boven
B : laterale snijtand in eversie
C : geen plaats voor HT : ectoversie
Angle klasse III = mesio-occlusie
Behandelplan
3 belangrijke vragen
- Is er nog groei?
o Kijken naar wervels – einde groei : concaviteit
o Jongens puberteit : donshaartjes
o INDIEN GROEI – makkelijkere tandverplaatsing dan bij oudere patiënten
- Is er voldoende ruimte in de tandenboog?
o Zodanig veel plaatsgeberek dat extracties moeten gebeuren?
ALD bepalen
Booglengte M molaar tot M molaar meten
Breedte alle tanden meten (behalve molaren)
Berekenen hoeveel ruimte teveel of tekort
o Bij plaatgebrek klasse III verwijderen tanden OK om MO verbeteren door naar D te sluiten
- Wat is de prognose van occlusie?
o Indien alle tanden in boog : normaal NO
o Tenzij TSD
Standaard behandelingen
KLASSE I II III
Kind Vaste apparatuur Ook VA nodig hebben Ook VA nodig hebben
~ groei Nodig voor rotatie
Functionele apparatuur Functionele apparatuur
Beperkte correctie ~ groei OK stimuleren : naar voor ~ andere dan klasse II
Kan ook nog met plaat ~ vb headgear ~ vb masker van Delaire
~ kaakrelatie = hoofdzaak
Volwassen Vaste apparatuur Chirurgie Chirurgie
~ geen groei
Wat bij crowding / indien te veel discrepantie
Kind Extracties Bij propositie BK , normale OK Extracties OK
Extracties BK : front naar achter Alleen als voldoende mogelijk om
OF naar achter te kantelen
(vb bij end-to-end)
Niet vaak doen
Nooit extracties BK
Volwassen Extracties
,Vroeg orthodontische behandeling
- Wanneer? = voor groeispurt
o Kijken naar klinsiche tekens – kan in gemiddelde liggen, kan ook extreme
o Meisjes – kijken naar 1ste maandstonden : gemiddeld net voorbij groeipiek
V ~ 11 j
M ~ 13 j
~ Gauss curve
- Vroege orthodontie : los beschouwen van eigenlijke orthodontie
o Eigenlijke orthodontie – einde 2de wisselfase
~ losstaan melkhoektand, melkmolaar, doorbreken M2
~ doorbraakvolgorde 3-4-5 ; 4-3-5 ; 4-5-3
o Vroege orthodontie – tijdens / einde 1ste wisselfase
~ plaatsgebrek
Niet doorbreken laterale snijtand
Prematuur verlies melkhoektand
~ expansieplaat
Verwijzen in de orthodontie : casussen
DIAGNOSE
MVG - Niet gekend
Extra-oraal - Niet gekend
Skeletaal - Niet gekend
Occlusie - Molaar
o Lijkt ½ PM mesio molaar onder : melkmolaar = 75 en 85
o Neutro nog diastemen boven, leeway space
- Hoektand
o Neutro-occlusie
Tanden - Veel diastemen
- TSD – microdontie
- Agenesie
- Melkmolaar nog kwalitatief?
o Erfelijkheid belangrijk in kaakrelatie
Ouder nog melkmolaar = indicatie dat kind ook nog lang kan
o Kan dat nog PM onder zit (niet hier)
o Melkmolaren nog goede kwaliteit, goed positie
Functioneel - Niet gekend
BEHANDELPLAN
Waarom orthodontische behandeling?
- Veel diastemen
o Vaak omdat ‘spleetje’ niet mooi vinden
o Esthetische behandeling?
- Geringe behandelnood ; argumenten om uitstellen
Extractie melkmolaar?
- Ouder nog melkmolaar = indicatie dat kind ook nog lang kan
- Kan dat nog PM onder zit (niet hier) : wachten op doorbraak
- Melkmolaren nog goede kwaliteit, goed positie
o Indien extractie : moeten sluiten diasteem
Heel lang duren, moeilijk om ‘zware M2’ mesialiseren
Potentieel schade molaren
Waarom is leeway-space er?
- Leeway-space in OK – melkmolaar breder dan premolaar
- Hypoplastische tanden – kunnen uitbouwen
, DIAGNOSE
MVG - Niet gekend
Extra-oraal - Niet gekend
- Vermoeden door occlusie
o Retro-occlusie onderkaak
o Convex gelaat
o Soms open groei
Skeletaal - Niet gekend
Occlusie - Disto-occlusie – klasse II / 1
Tanden - Diepe beet
- Eversie bovenfront
- Rotaties : DV 11 – MP 22 – DP 24 – MV 26 – DV 35 – DV 31 – DV 41
- V inclinatie 14 – P inclinatie 15 – L inclinatie 44
Functioneel - Niet gekend
BEHANDELPLAN
Behandelen of niet?
- Sommige mensen perfect kunnen oud worden met malocclusie
- Niet weten of verergeren
- Groeiend individu
o Nog ingrijpen want nog kunnen
o Indien ouder – chirurgie nodig indien problemen krijgen
DIAGNOSE
MVG - Niet gekend
Extra-oraal - Nagaan of kinpunt devieert
Skeletaal - Niet gekend
Occlusie - Neutro-occlusie
Tanden - Kruisbeet 34
- Middellijnafwijking tussen BK en OK
o Niet weten welke effectief afwijkt
Extra-oraal nodig
Midden gelaat bepalen
o Kruisbeet met afwijking – vrij zeker ook dwangbeet
o Meestal samen met kinpunt deviatie
o Meestal zien dat zien dat buiten boog staan (niet hier)
- Infrapositie 55 en 85
- Verschillende rotaties
Functioneel - Niet gekend
BEHANDELPLAN
Behandeling nodig? JA – kruisbeet
Behandeling
- Definitieve molaar op plaats willen houden
- Leeway-space willen benutten om crowding oplossen
- Al dan niet extracties onderkaak
o Indien front sterk in eversie
Prognose occlusie?
- Beginnen in neutro-occlusie
- 2 extracties – tanden OK naar voor : mesio-occlusie