Literatuurstudie samenvatting

Literatuurstudie
Samenvatting

Thema 1: Introductie literatuurstudie

1.1: Voorbeeld zoekplan literatuurstudie




Totstandkoming van een zoekplan:
 Zoeken naar systematische reviewstudies: dit zijn artikelen die op een systematische wijze
eerder onderzoek samennemen en op basis waarvan snel een beeld gekregen kan worden
van de richting van dit eerdere onderzoek.
 Digitale bibliotheek OU openen en met Engelse termen zoeken naar mogelijk interessante
artikelen
 Onderwerp zo snel mogelijk afbakenen, omdat het belangrijk is om te werken met een
specifiek geformuleerde onderzoeksvraag
 Andere termen voor hetzelfde ook opzoeken, zodat er nog meer artikelen worden verzameld
 Keuze maken afgebakend onderwerp en starten


1.2.: Voorbeeld zoektocht en selectie literatuur
Soorten relevantie:
 Maatschappelijk: bv ouders en/of zorgprofessionals hebben wat aan de resultaten van het
onderzoek.
 Wetenschappelijk: het onderzoek haakt in op een hiaat of tekortkoming van eerder
onderzoek en daarmee iets toevoegt aan het onderzoek wat er al ligt. Om dit op te kunnen
zetten moet het eerdere onderzoek dat ingaat op haar deelvragen goed in kaart brengen.
Alleen dan kan haar eigen onderzoek daar goed op voortbouwen.




1

,Totstandkoming van een zoektochtbeschrijving:
 Zoekstrategie opvolgen zoals beschreven bij zoekplan (bepaalde termen). Wellicht komen er
nog nieuwe interessante termen bij.
 Zoektermen combineren in verschillende zoekmachines. Hierbij wordt gerapporteerd welke
combinaties er zijn gemaakt, hoeveel treffers het heeft opgeleverd en hoeveel hiervan
relevant zijn.
 Verkennende zoektochten naar literatuur uit de vorige fase worden gerapporteerd
 Backward searches: de literatuurlijsten van relevante artikelen worden doorzocht op
interessante artikelen (die bij eerdere zoektochten zijn gemist).
 Forward searches: voor een aantal artikelen wordt nagegaan door welke (recente) artikelen
het artikel is geciteerd en of daar interessante artikelen bij zitten die bij de eerdere
zoektochten zijn gemist.


1.3: Voorbeeld kritische verwerking literatuur
Totstandkoming van een kritische verwerking van de literatuur:
 Literatuur selectief doorlezen
 Literatuur ordenen onder de verschillende deelvragen die zijn opgesteld, zo zie je goed
hoeveel literatuur je per deelvraag hebt (waar je dus nog voor moet bij zoeken bv).
Onderzoeken waar je veel van hebt, houd je de onderzoeken met de meeste deelnemers.
 Literatuur kritisch doorlezen en kort beschrijven
o Hierdoor zie je goed waar je nog onvoldoende literatuur van hebt
 Eventueel deelvragen specifieker formuleren, als je merkt dat ze niet helemaal passend zijn
bij het uitwerken van de literatuur


1.4: Voorbeeld inleiding onderzoeksverslag
Totstandkoming van een inleiding van een onderzoeksverslag:
 Opzet maken van onderdelen die in de inleiding behandeld moeten worden (op volgorde)
o Introductie
o Theoretisch kader, waarin eerder onderzoek en theorie worden gepresenteerd die
relevant zijn voor de deelvragen
o Probleemstelling, waarin het voorgenomen onderzoek wordt geïntroduceerd
 Tekstplan maken voor welke informatie waar behandeld gaat worden
o De literatuur die wordt gebruikt bij het theoretisch kader, is al redelijk gestructureerd
uitgewerkt in een schematisch overzicht dat eerder is gemaakt. Op basis hiervan is er
een goed beeld van wat betreft het eerdere onderzoek met betrekking tot de
deelvragen en waar de hiaten zitten. Deze informatie wordt gebruikt om duidelijk
afgebakende deelparagrafen op te stellen.
 Inleiding kritisch doorlezen
o Rode draad van het verhaal nog duidelijker naar voren brengen
o Informatie die nodig is voor de lezer om het voorgenomen onderzoek goed te
begrijpen wat duidelijker maken, andere irrelevante punten weghalen
o Schrijfstijl en zinsopbouw checken
o Bronvermeldingen controleren of ze goed in APA-7 staan
o Opsturen voor feedback
 Feedback verwerken
o Eerst makkelijke punten, daarna moeilijkere punten
o Nog wat passages schrappen die de inleiding onnodig lang maken (en literatuur
daarmee weghalen)
o Definitieve versie opsturen

2

, Thema 2: Probleemstelling

2.1: Probleemschets en aanleiding voor het onderzoek
Onderdelen waar een probleemstelling uit bestaat:
 Probleemschets
o Wat is het probleem?  bij de feiten blijven
o Waarom is het een probleem?
o Voor wie is het een probleem?
o Wat is de omvang van het probleem?
o Wat is een mogelijke oorzaak of oplossing van het probleem? (Overgang naar
aanleiding)
 Aanleiding
o Wat is bekend uit eerder onderzoek en wat moet verder onderzocht worden?
o Begrippen introduceren en relevant maken die je nodig hebt voor de vraagstelling
o Focus op het ‘waarom’ van het verband  waarom wordt er een bepaalde
samenhang verwacht en waarom is het belangrijk om hier (verder) onderzoek naar te
doen (kies onderzoeken waar je interesse naar uit gaat)
o Zorg voor voldoende onderbouwing  argumenten en bronnen
 Vraagstelling
o Wat wil ik weten?
 Doelstelling
o Waarom wil ik dat weten?
 Deelvragen
o Delen de vraagstelling op in onderzoekbare onderdelen om gezamenlijk een
antwoord te kunnen geven op de vraagstelling

Tips afbakening en definities van begrippen:
 Afbakening van (container)begrippen
o Hiermee voorkom je dat het onderzoek te breed wordt
 Afbakening van doelpopulatie
o Aangeven waarom juist deze specifieke populatie interessant is
 Zorg ervoor dat definities relevant zijn voor rest van het verslag
o Als een begrip uit 2 aspecten bestaat, wordt deze opdeling ook in de rest van het stuk
verwacht
o Als een begrip meerdere definities heeft, is het belangrijk om duidelijk te maken hoe
deze definities zich tot elkaar verhouden. Het is handig om uiteindelijk tot 1 definitie
te komen die vervolgens consequent wordt gebruikt in de rest van het stuk
 Houd definities beknopt
o Korte, duidelijke omschrijving van het begrip die goed vloeit met de rest van de tekst
(en niet als een losse alinea staat)
 Gebruik goede bronnen en vermijd citaten
 Let op bij uitspraken over ‘in de afgelopen jaren’ of ‘recentelijk’. Check hierbij de jaartallen
van de bron, iets wat toen recentelijk was, is dat nu niet meer en dan kan je dat niet zomaar
overnemen




3