AJ 2023 – 2024 | Laura Van Vaerenbergh
3DE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE
,1|B E L E I D E N E T H I E K
,INHOUDSOPGAVE
DEEL 1: ETHIEK
HOOFDSTUK 1: MORAAL, ETHIEK EN GRONDHOUDING .............................................................................................. 11
1.1 MORAAL EN ETHIEK ...................................................................................................................................... 12
1.1.1 Ethiek en beleid ................................................................................................................................... 12
1.1.2 Definities ............................................................................................................................................. 12
1.2 HET VERHAAL VAN DE ALLIGATOR-RIVIER ........................................................................................................ 13
1.3 MORELE SUPERIORITEIT VS. RECHTVAARDIGHEID EN EMPATHIE ........................................................................ 13
1.4 DEONTOLOGIE IN MT2 en GRONDHOUDING IN MT3 ......................................................................................... 13
1.5 KERNWAARDEN EN GRONDHOUDING ............................................................................................................. 14
1.5.1 Inleiding .............................................................................................................................................. 14
1.5.2 Kernwaarden ....................................................................................................................................... 14
1.5.3 Een Transpersoonlijk mensbeeld ............................................................................................................ 15
HOOFDSTUK 2: ZORGETHIEK .................................................................................................................................. 16
2.1 INLEIDING ................................................................................................................................................... 16
2.2 ZORGETHIEK ................................................................................................................................................ 16
2.2.1 Alledaagse zorg versus professionele zorg................................................................................................ 16
2.2.2 Mensbeeld in de zorg ............................................................................................................................ 17
2.2.3 Vier fasen in de zorg bij Joan Tronto ........................................................................................................ 18
2.3 GRONDHOUDING: DE TRIAS VAN ROGERS ....................................................................................................... 19
2.3.1 Echtheid of congruentie ........................................................................................................................ 19
2.3.2 Sympathie, empathie, compassie (medelijden en mededogen) ................................................................... 19
2.3.3 Onvoorwaardelijke acceptatie ................................................................................................................ 19
2.4 NEXT TO HER ............................................................................................................................................... 19
2.4.1 Reflectieve vragen ................................................................................................................................ 19
HOOFDSTUK 3: ZELFZORG ...................................................................................................................................... 21
3.1 ZELFZORG ................................................................................................................................................... 21
3.1.1 Een visie op ethiek en zelfzorg ................................................................................................................ 21
3.2 STRESS, OVERSPANNEN, BURN-OUT EN DEPRESSIE ........................................................................................... 21
3.2.1 Stress .................................................................................................................................................. 21
3.2.2 Overspannen ....................................................................................................................................... 22
3.2.3 Burn-out ............................................................................................................................................. 22
3.2.4 Depressie ............................................................................................................................................ 22
3.2.5 Persoonlijkheid – Van Hoof C. ................................................................................................................ 23
3.3 ZLEFZORG-BENADERINGEN ........................................................................................................................... 24
3.3.1 Voorkom stress: tips & tricks .................................................................................................................. 24
3.3.2 Lifestyle medicine ................................................................................................................................. 24
3.3.3 Zelfmededogen .................................................................................................................................... 24
3.3.4 Veerkracht en persoonlijke groei ............................................................................................................ 25
3.3.5 Vervreemding en trauma ....................................................................................................................... 25
3.3.6 Persoonlijke groei: een crisis, een kans .................................................................................................... 25
3.3.7 Compassion Trauma Circle – Fritzi Horstman ............................................................................................ 26
3.4 THERE IS A CRACK IN EVERYTHING .................................................................................................................. 26
2|B E L E I D E N E T H I E K
, HOOFDSTUK 4: DEUGDENETHIEK ............................................................................................................................ 27
4.1 MACINTYRE EN NUSSBAUM: TERUG NAAR DE DEUGDEN-ETHIEK ....................................................................... 27
4.1.1 Deugden ............................................................................................................................................. 27
4.1.2 MacIntery en Nussbaum ........................................................................................................................ 27
4.1.3 Capabilities .......................................................................................................................................... 27
4.1.4 Tien essentiële mogelijkheden ............................................................................................................... 28
4.1.5 Morele opvoeding volgens Nussbaum ..................................................................................................... 28
4.1.6 Samengevat: deugdenethiek … ............................................................................................................... 28
4.2 THE CIRCLE OF COURAGE .............................................................................................................................. 28
4.2.1 Vier basisnoden in de menselijke ontwikkeling ......................................................................................... 28
4.3 HET DEUGDENPROJECT ................................................................................................................................. 29
4.3.1 De vijf strategieën in het deugdenproject ................................................................................................ 29
4.3.2 Hoe leert iemand moreel te zijn? ............................................................................................................ 30
4.3.3 Inductieve discipline versus deductieve discipline ..................................................................................... 30
4.4 VISIE OP OPVOEDING EN INDUCTIEVE DISCIPLINE ............................................................................................. 30
4.5 ‘LA TÊTE HAUTE’ .......................................................................................................................................... 30
HOOFDSTUK 5: ERVARINGSLEREN: ONTHEMEN MET KWETSBARE JONGEREN ................................................................ 32
5.1 INLEIDING ................................................................................................................................................... 32
5.2 DE STAPTOCHTEN VAN OIKOTEN .................................................................................................................... 32
5.3 ONTHEMING ............................................................................................................................................... 32
5.4 ERVARINGSLEREN ALS KADER ........................................................................................................................ 33
5.4.1 Componenten van ervaringsleren ........................................................................................................... 33
5.4.2 Veerkracht ........................................................................................................................................... 34
5.4.3 Presentiebenadering van Andries Baart ................................................................................................... 34
5.5 WÚ WÉI ...................................................................................................................................................... 34
HOOFDSTUK 1: EVOLUTIES ..................................................................................................................................... 37
1.1 INLEIDING ................................................................................................................................................... 37
1.1.1 Soorten beleid ..................................................................................................................................... 37
1.2 MANAGEMENT: WHAT’S IN A NAME .............................................................................................................. 37
1.2.1 Wat is management? ............................................................................................................................ 37
1.2.2 Leiderschap: aangeboren of aangeleerd? ................................................................................................. 37
1.3 EVOLUTIE IN MANAGEMENTMODELLEN ......................................................................................................... 38
1.3.1 Een overzicht van de verschillende modellen ........................................................................................... 38
1.3.2 Model van concurrerende waarden (Quinn) ............................................................................................. 40
1.4 MANAGEMENTROLLEN ................................................................................................................................. 40
1.5 UITDAGINGEN IN DE NON-PROFITSECTOR ....................................................................................................... 41
1.5.1 Profit en non-profit ............................................................................................................................... 41
1.5.2 Uitdagingen ......................................................................................................................................... 41
1.6 PRIVATISERING ............................................................................................................................................ 41
1.6.1 Tendensen van privatisering .................................................................................................................. 41
1.7 INVLOED OP ORGANISATIES EN HET BEROEP ................................................................................................... 42
1.7.1 Nood aan innovatie en creativiteit .......................................................................................................... 42
1.7.2 Van opvoeder naar begeleider ............................................................................................................... 42
3|B E L E I D E N E T H I E K