HC 9 - Motorisch (her-)leren; feedforward en feedback
__________________________________________________________________________________
Literatuur bij dit hoorcollege:
v.Cranenburg*: H.3.1.1 + 3.4 t/m 3.9 / H.4.6+7 / H.7.8 / H.8.4.2 + 8.5+6+7
P.Beek**: deel 6-8-9-10
*Cranenburg B van (2016) Van contractie naar actie, 2e herziene druk
**Beek PJ (2011-2012-2013) delen in Sportgericht-sportwetenschap, jaargang 65-66-67
Aanbevolen boeken voor de extra geïnteresseerde student:
# Schmidt, RA & Lee, TD (2014). Motor Learning and Performance (5e editie),
USA: Human Kinetics Publishers
# Shumway, A., Woollacott, M.H., (2016) Motor Control, translating Research into Clinical Practice
(5e editie), Wolters-Kluwer
# Mulder, Th., (2010). De geboren aanpasser; over hersenen, beweging en verandering, Amsterdam:
Uitgeverij Atlas Contact.
__________________________________________________________________________________
Motorisch leerproces: 3 stappen
- Leren gericht op beheersing → performance, acquisition
- Leren gericht op beklijven → retention
- Leren gericht op wendbaar (flexibel) gebruik → transfer
Kunnen uitvoeren ≠ geleerd hebben: van verkrijgen naar behouden naar het kunnen uitvoeren onder
verschillende omstandigheden. Ook zijn er verschillende beheersingsniveaus.
Meten van motorisch leren
Aan de basis van meten staat precisie, verdere basiselementen waar je naar kijkt bij het meten (van
vooruitgang):
- Meetbaar door blijvende toename (retentie) van het vaardigheidsniveau
- Algemene / globale criteria
o Verhoogde accuratesse
o Verminderde tijd
o Variabele inzet (inzet)
o Onder druk
▪ Dubbeltaak (multitasken)
▪ Context (chocking under pressure)
Fasen van motorisch leren: 3 benaderingen
2 stage model (Gentile)
1. Initial stage → ‘getting the idea of movement’. Het idee van de beweging verkrijgen; nieuwe
bewegingen (zelf) ontdekken; beweegproblemen proberen op te lossen; een
bewegingspatroon herkennen dmv een voorbeeld of door omgeving.
2. Later stage → ‘fixation, diversification’. Bewegingen stabiliseren en in nieuwe
omstandigheden kunnen uitvoeren; in staat zijn de beweging aan te passen aan situaties;
eenmaal geroutineerd in de beweging, dan kost deze ook minder energie.
__________________________________________________________________________________
Literatuur bij dit hoorcollege:
v.Cranenburg*: H.3.1.1 + 3.4 t/m 3.9 / H.4.6+7 / H.7.8 / H.8.4.2 + 8.5+6+7
P.Beek**: deel 6-8-9-10
*Cranenburg B van (2016) Van contractie naar actie, 2e herziene druk
**Beek PJ (2011-2012-2013) delen in Sportgericht-sportwetenschap, jaargang 65-66-67
Aanbevolen boeken voor de extra geïnteresseerde student:
# Schmidt, RA & Lee, TD (2014). Motor Learning and Performance (5e editie),
USA: Human Kinetics Publishers
# Shumway, A., Woollacott, M.H., (2016) Motor Control, translating Research into Clinical Practice
(5e editie), Wolters-Kluwer
# Mulder, Th., (2010). De geboren aanpasser; over hersenen, beweging en verandering, Amsterdam:
Uitgeverij Atlas Contact.
__________________________________________________________________________________
Motorisch leerproces: 3 stappen
- Leren gericht op beheersing → performance, acquisition
- Leren gericht op beklijven → retention
- Leren gericht op wendbaar (flexibel) gebruik → transfer
Kunnen uitvoeren ≠ geleerd hebben: van verkrijgen naar behouden naar het kunnen uitvoeren onder
verschillende omstandigheden. Ook zijn er verschillende beheersingsniveaus.
Meten van motorisch leren
Aan de basis van meten staat precisie, verdere basiselementen waar je naar kijkt bij het meten (van
vooruitgang):
- Meetbaar door blijvende toename (retentie) van het vaardigheidsniveau
- Algemene / globale criteria
o Verhoogde accuratesse
o Verminderde tijd
o Variabele inzet (inzet)
o Onder druk
▪ Dubbeltaak (multitasken)
▪ Context (chocking under pressure)
Fasen van motorisch leren: 3 benaderingen
2 stage model (Gentile)
1. Initial stage → ‘getting the idea of movement’. Het idee van de beweging verkrijgen; nieuwe
bewegingen (zelf) ontdekken; beweegproblemen proberen op te lossen; een
bewegingspatroon herkennen dmv een voorbeeld of door omgeving.
2. Later stage → ‘fixation, diversification’. Bewegingen stabiliseren en in nieuwe
omstandigheden kunnen uitvoeren; in staat zijn de beweging aan te passen aan situaties;
eenmaal geroutineerd in de beweging, dan kost deze ook minder energie.
