samenvatting aansprakelijkheidsverzekeringen tweede zit

AANSPRAKELIJKHEIDSVERZEKERINGEN

VOORAF

De aansprakelijkheidsverzekering
De aansprakelijkheidsverzekering behoeden de aansprakelijke voor de financiële gevolgen.
Slachtoffers kunnen zich wenden tot de aansprakelijkheidsverzekeraar in plaats van het
vermogen van de aansprakelijke.
De benadeelde kan zich wenden tot de rechtsbijstandsverzekering voor hun burgerlijk
verhaal.
De aansprakelijkheidsverzekering en de rechtsbijstandsverzekering vormen 1 geheel.
Aansprakelijkheid
 Strafrechtelijke aansprakelijkheid
 Strafrecht => maatschappijordening
 Openbaar ministerie
 Niet bestemd om een vergoeding toe te kennen aan het slachtoffer

1  Burgerrechtelijke aansprakelijkheid
 Herstel van geleden schade
 Verschillende soorten:

Buitencontractuele aansprakelijkheid Contractuele aansprakelijkheid
= burgerlijke aansprakelijkheid kan
= burgerlijke aansprakelijkheid kan voortvloeien
voortvloeien uit het niet-nakomen van de
uit de wet zelf
overeenkomst
Kwalitatieve
Persoonlijke aansprakelijkhei
aansprakelijkhei d
d = instaan voor
= instaan voor eigen gedragingen van
handelingen andere personen,
zaken, dieren


Buitencontractuele aansprakelijkheid uitgebreid met verschillende “objectieve”
aansprakelijkheidsregelingen of vergoedingsplichten:
 Arbeidsongevallen
 Productaansprakelijkheid
 Objectieve brand en ontploffing
 Zwakke weggebruiker

De verschillende aansprakelijkheidsregelingen worden geconcretiseerd in een procedure.
Het is in deze procedure dat de aansprakelijkheidsverzekeringen en
rechtsbijstandsverzekeringen elkaar ontmoeten.

, De procedure kan minnelijk, via ombudsregeling gebeuren of mediatie. Bieden deze geen
oplossing, dan is een procedure voor de rechtbank noodzakelijk.
Rechtsbijstandverzekering
De beschuldigde kan een beroep doen op een rechtsbijstandverzekering voor
strafrechtelijke verdediging.
Het slachtoffer kan zich wenden tot de rechtsbijstandverzekering voor burgerlijk verhaal.
De aansprakelijkheidsverzekering van de beschuldigde betaalt de schadevergoeding uit.


INLEIDING
Er is een specifieke rechtsgrond vereist om aangesproken te kunnen worden. Deze
rechtsgrond kan voortvloeien uit een strafrechtelijke regeling en/of een burgerrechtelijke
regeling. Er zijn meerdere rechtsgronden mogelijk in 1 situatie.

Strafrechtelijke aansprakelijkheid Burgerrechtelijke aansprakelijkheid
 Boetes, gevangenisstraffen,  Schadevergoedingen betalen
verbeurdverklaringen
 Strafrechtelijke vervolging gebeurt door
openbaar ministerie
 Rechtsbijstandverzekering mogelijk
voor strafrechtelijke verdediging van de
beklaagde
2
Soms kan een slachtoffer rekenen op een fonds wanneer de aansprakelijke niet
geïdentificeerd kan worden:
 Gemeenschappelijk waarborgfonds
 Fonds voor slachtoffer van medische ingrepen
 Fonds voor slachtoffer van gewelddaden

Sociale zekerheid  ziekteverzekering:

 Werkt niet volgens het verzekeringsprincipe: de bijdragen staan los van het risico en
uitkeringen worden bijvoorbeeld ook verworven bij opzet.
 Beperking: erkende vergoedingen moeten voorkomende op de nomenclatuur: een
gecodeerde lijst met de geneeskundige verstrekkingen die ziekteverzekering geheel
of gedeeltelijk vergoedt. De lijst wordt gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad.
 De ziekteverzekering kan ook een vervangingsinkomen toekennen na ziekte/ongeval.


DEEL 1: AANSPRAKELIJKHEID
1. Strafrechtelijke aansprakelijkheid
2. Buitencontractuele aansprakelijkheid
3. Contractuele aansprakelijkheid
4. Bijzondere aansprakelijkheidsregelingen
5. Bijzondere vergoedingsstelsels

, 1. STRAFRECHTELIJKE AANSPRAKELIJKHEID

 Strafrecht
o 2 functies: normerende functie en handhavingsfunctie
o 2 delen: materiële strafrecht en strafprocesrecht
 Materiële strafrecht = omschrijving van de misdrijven die kunnen
vervolgd worden (overtredingen, wanbedrijven, misdaden)
 Strafprocesrecht = vrij strikte procedure vastleggen die moet gevolgd
worden indien iemand het materiële strafrecht heeft overtreden
o De verschillende soorten misdrijven hebben specifieke strafsancties:
 Overtredingen  politiestraf
 Wanbedrijven  correctionele straf
 Misdaden  criminele straf

 Legaliteitsprincipe
o De vervolging moet precies gebeuren zoals de wet voorziet
 Enkel misdrijf indien gedraging overeenkomt met omschrijving in
strafwet
 Enkel straffen die in strafwet zijn voorzien op ogenblik van het misdrijf
kunnen afgedwongen worden
3  Misdrijf  voorwaarden
o Kwalificeerbare gedraging => 2 bestanddelen
 Uiterlijk waarneembare gedraging die krenkend/gevaarlijk wordt
geacht
 Gedraging werd opzettelijk gesteld
o Wederrechtelijke gedraging
 Dader heeft geen recht zich zo te gedragen
 Strafrecht is persoonlijk
 Rechtvaardigheidsgronden  geen strafbaar feit meer
 Wettelijk voorschrift en hoger bevel
 Wettige zelfverdediging
 Noodtoestand
 Verschoningsgrond  reden voor strafvermindering of ophef van de
straf (burgerlijke gevolgen blijven: schadevergoeding)
 Verzachtende omstandigheden = individuele
omstandigheden die mee gewogen worden bij het bepalen van
de straf/sanctie
o Schuldige gedraging
 Opzet of onachtzaamheid vereist
 Gronden van niet-toerekenbaarheid of schuldopheffingsgronden:
 Overmacht of onweerstaanbare dwang
 Dwaling of onwetendheid  elke redelijke mens zou zo
gehandeld hebben
 Strafrechtelijke minderjarigheid (<18 jaar) tenzij voor verkeers-
en verzekeringsmisdrijven en als jeugdrechter de zaak uit
handen geeft

,  Rechtbank kan internering opleggen voor personen met een
geestesstoornis die een misdrijf heeft gepleegd (<> collocatie:
geen sprake van een misdrijf)
 De strafprocedure  verschillende fases
o De onderzoeksfase
 Opsporingsonderzoek: procureur des konings
 Zaak seponeren
 Minnelijke schikking (= geldsom)
 Bemiddeling
 Dagvaarden (= doorverwijzen naar vonnisgerecht)
 Gerechtelijk onderzoek: onderzoeksrechter (verplicht bij de
zwaarste misdrijven)
 Onderzoek à charge en à décharge
 Vrije onderzoeksmethode
 Op het einde van het onderzoek geeft de onderzoeksrechter
het dossier door aan de procureur des konings die op zijn beurt
de beslissing van de raadkamer vraagt:
o Verdachte buiten vervolging (onvoldoende bewijzen)
o Zaak doorverwijzen naar vonnisgerecht (voldoende
bewijzen)
o Dader interneren
o Uitspraak opschorten
 Beroep mogelijk tegen de beslissing van de raadkamer bij de
4 kamer van inbeschuldigingstelling


Salduz-wet  rechten van de beklaagde (= bescherming van personen die verhoord
worden)
 Recht op bijstand van een advocaat:
o Recht op voorafgaandelijk overleg met een advocaat
o Bijstand advocaat tijdens verhoor
o Recht op contact met een vertrouwenspersoon
o Regels met betrekking tot een plaatsbezoek

Wet Franchimont  rechten van het slachtoffer

 Slachtoffer wordt op verschillende vlakken beschermd:
o Recht op kosteloze kopie van pv
o Mogelijkheid om een laatste groet te brengen
o Recht op informatie
o Opheffing inbeslagname vragen
 Wanneer het slachtoffer een verklaring van benadeelde persoon toevoegt aan het
dossier, zorgt dit voor extra rechten:
o Documenten toevoegen in dossier
o Op de hoogte gesteld worden van een klassering zonder gevolg met
vermelding reden
o Op de hoogte gesteld worden van de doorverwijzing naar een gerechtelijk
onderzoek