3.2 - Zijn sociale feiten eerbiedwaardig?
Mensen zijn met elkaar verbonden, ze vormen met elkaar een sociale werkelijkheid die geen
van hen ooit ontworpen heeft.
Durkheim → eigensoortige werkelijkheid: kan niet worden herleid tot de som van
individuele eigenschappen, behoeften of neigingen. De bouwstenen van de
werkelijkheid worden volgens hem gevormd door sociale feiten
De eigenlijke hoofdrolspelers in een samenleving zijn de sociale feiten.
- Sociale relaties tussen mensen
- Strijd en competitie
- Instanties
- Regels
Menselijke handelen ligt aan de basis van die sociale feiten, maar die sociale feiten hebben
tegelijkertijd een grote mate van zelfstandigheid en we houden het best rekening met hun
sturende karakter
Generaties voorouders hebben een bepaald samenlevingspatroon tot sociale orde gemaakt.
Een voorbeeld is het arbeidsethos, dat vandaag de dag ontkoppeld is van godsdienst, maar
de waarde staat nog altijd centraal in de samenleving
De regulering van de agressiviteit vormt een onderdeel van geciviliseerd samenleven.
De regels voor goed gedrag golden aanvankelijk alleen voor de elite. Norbert Elias beschrijft
in zijn magnum opus het civilisatieproces hoe goede manieren geleidelijk aan hun weg
vonden naar alle lagen van de bevolking
Waar vroeger ons gedrag werd gereguleerd door externe dwang, is het maatschappelijk
verkeer nu veel afhankelijker geworden van de discipline van het individu. Elias noemt dat
de overgang van Fremdzwang naar Selbstzwang
De samenleving is nog minder autoritair geworden. Een vrije samenleving vraagt veel meer
zelfbeheersing van haar leden en de vraag is vandaag of we wel in staat zijn tot een
dergelijke zelfdwang
Mensen zijn met elkaar verbonden, ze vormen met elkaar een sociale werkelijkheid die geen
van hen ooit ontworpen heeft.
Durkheim → eigensoortige werkelijkheid: kan niet worden herleid tot de som van
individuele eigenschappen, behoeften of neigingen. De bouwstenen van de
werkelijkheid worden volgens hem gevormd door sociale feiten
De eigenlijke hoofdrolspelers in een samenleving zijn de sociale feiten.
- Sociale relaties tussen mensen
- Strijd en competitie
- Instanties
- Regels
Menselijke handelen ligt aan de basis van die sociale feiten, maar die sociale feiten hebben
tegelijkertijd een grote mate van zelfstandigheid en we houden het best rekening met hun
sturende karakter
Generaties voorouders hebben een bepaald samenlevingspatroon tot sociale orde gemaakt.
Een voorbeeld is het arbeidsethos, dat vandaag de dag ontkoppeld is van godsdienst, maar
de waarde staat nog altijd centraal in de samenleving
De regulering van de agressiviteit vormt een onderdeel van geciviliseerd samenleven.
De regels voor goed gedrag golden aanvankelijk alleen voor de elite. Norbert Elias beschrijft
in zijn magnum opus het civilisatieproces hoe goede manieren geleidelijk aan hun weg
vonden naar alle lagen van de bevolking
Waar vroeger ons gedrag werd gereguleerd door externe dwang, is het maatschappelijk
verkeer nu veel afhankelijker geworden van de discipline van het individu. Elias noemt dat
de overgang van Fremdzwang naar Selbstzwang
De samenleving is nog minder autoritair geworden. Een vrije samenleving vraagt veel meer
zelfbeheersing van haar leden en de vraag is vandaag of we wel in staat zijn tot een
dergelijke zelfdwang