Volledige samenvatting Familiale vermogensplanning

FAMILIALE VERMOGENSPLANNING
Voorbeelden

- Ouders willen dat op het moment dat één van hen overlijdt, er wordt
vermeden dat de kinderen de langstlevende uit het huis kunnen
zetten

- Een man en een vrouw kopen samen een huis, dan moet er worden
besproken wat er zou gebeuren met het huis indien de man en
vrouw overlijden

- Er komen ouders bij u, ze hebben 3 kinderen waarvan 1 kind met
een mentale handicap, zij willen hun nalatenschap laten regelen

- Iemand wil zijn vrouw onterven omwille van het feit dat die
mishandeld wordt. Dit zal in de meeste gevallen niet zomaar gaan
door een testament te maken

- Er komen 2 vrouwen bij u die willen trouwen. 1 van hen heeft een
perceel grond gekregen en ze willen hierop ook samen een huis
bouwen dat gemeenschappelijk is.

 Indien de grond eigen is aan 1 van de aanstaande achtgenoten,
zal alles wat erop gebouwd wordt ook eigen zijn aan de aanstaande
echtgenote.

 Hoe kunnen we ervoor zorgen dat het huis aan beide echtgenoten
toebehoort en kunnen we dit op een fiscaal gunstige manier doen?

DEEL 1: DE WETTELIJKE ERFGENAMEN

Eigenlijk zouden we moeten spreken van de wettelijk erfgerechtigden

De materie die we gaan bestuderen, is terug te vinden in boek 2, titel 3 en
boek 4 van het BW.

 Deze bepalingen gaan in grote mate voort op de nieuwe wetgeving die
ingevoerd is vanaf 1 september 2018.

Je hebt 3 periodes in het familiaal vermogensrecht

1

, A) Periode voor 01/09/2018

B) Periode tussen 01/09/2018 en 01/07/2022

C) Periode vanaf 01/07/2022

 Wij zien het FVR zoals het geldt sinds 1 juli 2022.

Het FVR van voor 01/09/2018 heeft nog altijd relevantie in de praktijk.

De wettelijke erfgenamen

 De bloedverwanten v/d erflater

 let op: Adoptie kan voor een gehele (volle adoptie) of
gedeeltelijke (gewone adoptie) gelijkstelling zorgen

 De langstlevende echtgenoot

 De wettelijk samenwonende (partner)

 Het moet niet noodzakelijk je partner zijn, het is mogelijk dat een
broer en zus zonder meer samenwonen en een verklaring van
wettelijke samenwoning hebben afgelegd.



1. HET WETTELIJK ERFRECHT VAN DE
BLOEDVERWANTEN


Er zijn 4 orden, 4 categorieën van erfgenamen.

De regel is dat de nalatenschap toekomt aan de 1ste orde en indien dit niet
gaat aan de 2e orde enzovoort.

Een nuance hierop is kloving  Binnen elke orde erft de dichtste in graad.

 Nuance; plaatsvervulling

Indien meerdere erfgenamen tot de nalatenschap komen, krijgen ze een
gelijk aandeel, maar de kloving en plaatsvervulling kunnen hierop een
uitzondering vormen.



2

,Bloedverwanten tot en met de 4e graad erven, maar plaatsvervulling kan
hierop een uitzondering vormen

Een graad stelt een generatie voor, dus het aantal graden is het aantal
generaties

De berekening;

- In de rechte lijn: zonder meer
- In de zijlijn: door te passeren langs de gemeenschappelijke
stamhouder

Voorbeeld




1.1. DE ORDE VAN DE AFSTAMMELINGEN (ORDE 1)


Indien je afstammelingen ziet, dan bevinden we ons binnen de 1ste orde
van erfgenamen en dan gaat de nalatenschap naar hen

Hier zitten ook de ten volle geadopteerde kinderen en hun
afstammelingen in

+ de gewoon geadopteerde kinderen & hun afstammelingen

Gewone adoptie: doet slechts een verwantschapsband ontstaan met de
adoptant(en)

3

, Maar: niet met de bloedverwanten v/d adoptant(en)

Dus: de gewoon geadopteerde kinderen v/d afstammelingen gaan niet
erven


1.2. DE ORDE VAN DE NAUWE BLOEDVERWANTEN
IN DE ZIJNLIJN (NAUWE ZIJVERWANTEN) EN DE
OPGAANDE LIJN (ORDE 2)


Vanaf het ogenblik dat je een (half)zus, (half)broer of afstammelingen
hiervan ziet, gaat de nalatenschap naar de erfgenamen van de 2e orde


1.2.A. DE OUDERS


De vader en moeder zijn erfgenamen van de 2e orde.

 Zij krijgen elk een vast ¼ en de rest gaat naar de broers, zussen,
halfbroers, halfzussen of afstammelingen ervan

Bij de ouders worden ook de adoptanten gerekend indien ze de decuius
ten volle hebben geadopteerd

Voor het erfrecht van adoptanten bij gewone adoptie zijn er bijzondere
regels


1.2.B. DE BROERS EN ZUSTERS


Hieronder vallen ook degene die ten volle geadopteerd zijn door de ouders
van de decuius

Bv. vader, moeder, ten volle geadopteerd kind A en decuius (erflater, kind)

 Vader en moeder krijgen elk ¼ en 1 krijgt ½

 gewone adoptie: aparte regels

De nalatenschap kan ook gaan naar de halfbroers en halfzusters

Indien er vooroverledenen zijn, kan de nalatenschap gaan naar de
afstammelingen van (half)broers of (half)zusters

4