Hoofdstuk 4 Screening en geriatrisch assessment
4.1 Kwetsbaarheid
Kwetsbaarheid wordt gedefinieerd als lichamelijke kwetsbaarheid, psychische
kwetsbaarheid en de sociale kwetsbaarheid. Iemand is psychisch kwetsbaar als de oudere
psychische aandoeningen heeft (dementie, depressie). Iemand is sociaal kwetsbaar als de
oudere een lage SES heeft en een slechte toegang tot de zorg.
4.2 Screen en comprehensive geriatrisch assessment
Bij verpleegkundigen is een proactieve houding nodig om tijdig kwetsbaarheid te herkennen
en een screeningsinstrument uit te zetten.
Van screening naar interventie bestaat uit vijf stappen:
1. Screenen. Screenen is het in kaart brengen van de risicopopulatie voor een bepaalde
aandoening. Bij hoogrisicogroepen wordt altijd een vervolg gegeven, deze groepen
worden dan verder onderzocht. Er bestaan verschillende screeningsinstrumenten om
kwetsbare ouderen op te sporen: Groningen Frailty Indicator, Tilburg Frailty Indicator
en de Easycare-TOS.
2. Screenend geriatrisch assessment: een multidomeinbeoordeling. De problemen van
ouderen worden zoveel mogelijk opgespoord, beschreven en verklaart en de
capaciteiten en zorgbehoeften van de persoon onderzocht, om zo te komen tot een
gecoördineerd en integraal zorgplan voor het individu.
3. Prioriteiten en persoonlijke doelen formuleren. Na stap twee worden de uitkomsten
met de oudere besproken. Daarna volgt de fase van doelen stellen. Iedere oudere
heeft zijn persoonlijke doelen en prioriteiten die heel erg belangrijk zijn.
4. Diagnostisch geriatrisch assessment. hier worden de problemen verder uitgediept.
Daarbij wordt gekeken naar verstoringen in de orgaansystemen, geriatrische
problemen, maar ook naar de restcapaciteit en naar mogelijkheden voor
zelfmanagement, persoonlijkheidskenmerken, sociale functiekenmerken, cognitieve
functiekenmerken de levensloop en het gebruik van hulpmiddelen.
5. Opstellen van een zorgbehandelplan. In het zorgbehandelplan wordt verder
gespecificeerd wat de oudere en/of zijn mantelzorger zelf doet, wat de
verpleegkundige doet, wat de arts doet en welke andere hulpverleners nog worden
ingeschakeld.
4.3 Vaststellen van effectiviteit van systematisch opsporen en begeleiden van
kwetsbare ouderen
Het systematisch opsporen en begeleiden van kwetsbare ouderen is een voorbeeld van een
complexe interventie. Dat wil zeggen dat er in het gehele proces allerlei interventie worden
ingezet, die als gemeenschappelijk doel hebben om de kwaliteit van leven te vergroten,
kwetsbaarheid te verminderen of functieverlies tegen te gaan. Wat werkt, is uiteindelijk de
systematiek van screenen, systematisch in kaart brengen van geriatrische problemen,
prioriteren en het maken van een zorgbehandelplan.
, Hoofdstuk 5 Klinisch redeneren met behulp van redeneerhulpen
5.3 Internationale classificatie van het menselijk functioneren (ICF)
De ICF is een internationaal gehanteerde classificatie waarmee het menselijk functioneren
en de problemen die daarbij op kunnen treden, worden beschreven in een
gestandaardiseerde begrippenapparaat. De ICF wordt gebruikt door artsen,
verpleegkundigen en paramedici. Ook is er de mogelijkheid om het cliëntenperspectief
continue te integreren in het proces. De ICF kan worden gebruikt in combinatie met de
NANDA-I (diagnoses), NIC (interventies), NOC (doelen).
Component ICF Redeneerhulp Cyclisch proces van Verpleegkundig proces
klinisch redeneren
1. Functies en De orgaansystemen
anatomische zoals beschreven in
eigenschappen Proactive Nursing
2. Externe en DSA-methode
persoonlijke (dynamische
factoren systeemanalyse)
3. Activiteiten Screeningsinstrumente - Risico-inschatting en - Screening
en participatie n en evidence-based vroegsignalering - Assessment en diagnose
zorplannen uit toolkit - Probleemherkinning - Interventies:
kwetsbare ouderen en - Interventie Preventief, curatief,
de toolkit screening, - Monitoring zelfmanagementondersteunen
diagnostiek en d
interventie
4.1 Kwetsbaarheid
Kwetsbaarheid wordt gedefinieerd als lichamelijke kwetsbaarheid, psychische
kwetsbaarheid en de sociale kwetsbaarheid. Iemand is psychisch kwetsbaar als de oudere
psychische aandoeningen heeft (dementie, depressie). Iemand is sociaal kwetsbaar als de
oudere een lage SES heeft en een slechte toegang tot de zorg.
4.2 Screen en comprehensive geriatrisch assessment
Bij verpleegkundigen is een proactieve houding nodig om tijdig kwetsbaarheid te herkennen
en een screeningsinstrument uit te zetten.
Van screening naar interventie bestaat uit vijf stappen:
1. Screenen. Screenen is het in kaart brengen van de risicopopulatie voor een bepaalde
aandoening. Bij hoogrisicogroepen wordt altijd een vervolg gegeven, deze groepen
worden dan verder onderzocht. Er bestaan verschillende screeningsinstrumenten om
kwetsbare ouderen op te sporen: Groningen Frailty Indicator, Tilburg Frailty Indicator
en de Easycare-TOS.
2. Screenend geriatrisch assessment: een multidomeinbeoordeling. De problemen van
ouderen worden zoveel mogelijk opgespoord, beschreven en verklaart en de
capaciteiten en zorgbehoeften van de persoon onderzocht, om zo te komen tot een
gecoördineerd en integraal zorgplan voor het individu.
3. Prioriteiten en persoonlijke doelen formuleren. Na stap twee worden de uitkomsten
met de oudere besproken. Daarna volgt de fase van doelen stellen. Iedere oudere
heeft zijn persoonlijke doelen en prioriteiten die heel erg belangrijk zijn.
4. Diagnostisch geriatrisch assessment. hier worden de problemen verder uitgediept.
Daarbij wordt gekeken naar verstoringen in de orgaansystemen, geriatrische
problemen, maar ook naar de restcapaciteit en naar mogelijkheden voor
zelfmanagement, persoonlijkheidskenmerken, sociale functiekenmerken, cognitieve
functiekenmerken de levensloop en het gebruik van hulpmiddelen.
5. Opstellen van een zorgbehandelplan. In het zorgbehandelplan wordt verder
gespecificeerd wat de oudere en/of zijn mantelzorger zelf doet, wat de
verpleegkundige doet, wat de arts doet en welke andere hulpverleners nog worden
ingeschakeld.
4.3 Vaststellen van effectiviteit van systematisch opsporen en begeleiden van
kwetsbare ouderen
Het systematisch opsporen en begeleiden van kwetsbare ouderen is een voorbeeld van een
complexe interventie. Dat wil zeggen dat er in het gehele proces allerlei interventie worden
ingezet, die als gemeenschappelijk doel hebben om de kwaliteit van leven te vergroten,
kwetsbaarheid te verminderen of functieverlies tegen te gaan. Wat werkt, is uiteindelijk de
systematiek van screenen, systematisch in kaart brengen van geriatrische problemen,
prioriteren en het maken van een zorgbehandelplan.
, Hoofdstuk 5 Klinisch redeneren met behulp van redeneerhulpen
5.3 Internationale classificatie van het menselijk functioneren (ICF)
De ICF is een internationaal gehanteerde classificatie waarmee het menselijk functioneren
en de problemen die daarbij op kunnen treden, worden beschreven in een
gestandaardiseerde begrippenapparaat. De ICF wordt gebruikt door artsen,
verpleegkundigen en paramedici. Ook is er de mogelijkheid om het cliëntenperspectief
continue te integreren in het proces. De ICF kan worden gebruikt in combinatie met de
NANDA-I (diagnoses), NIC (interventies), NOC (doelen).
Component ICF Redeneerhulp Cyclisch proces van Verpleegkundig proces
klinisch redeneren
1. Functies en De orgaansystemen
anatomische zoals beschreven in
eigenschappen Proactive Nursing
2. Externe en DSA-methode
persoonlijke (dynamische
factoren systeemanalyse)
3. Activiteiten Screeningsinstrumente - Risico-inschatting en - Screening
en participatie n en evidence-based vroegsignalering - Assessment en diagnose
zorplannen uit toolkit - Probleemherkinning - Interventies:
kwetsbare ouderen en - Interventie Preventief, curatief,
de toolkit screening, - Monitoring zelfmanagementondersteunen
diagnostiek en d
interventie
