Hoofdstuk V: Acculturatie
o Intro
Cross-culturele psychologie:
- Opkomst van de globalisering van onze samenleving
- Stijgende migratie wereldwijd
- Psychologie las wetenschap streeft ernaar om tijdloze, universele wetten te
formuleren
o Cultuur
Cultuur = een door een gemeenschap gedeeld systeem van waarden, normen,
ideeën, attitudes, gedragingen, communicatiemiddelen en de producten ervan
die van generatie op generatie worden overgeleverd -> mensen hebben dit als
lid van een groep of samenleving verworven
Subcultuur = onderdeel van een grotere cultuur. De opvattingen binnen een
subcultuur zijn vaak anders dan die in de dominante cultuur. De
jongerencultuur is bijvoorbeeld een subcultuur waarin jongeren andere
gedragsregels kennen dan de regels die men in het dagelijks leven gebruikt
• Wat is cultuur?
Aspecten van cultuur:
- Niet door iedereen in gelijke mate gedeeld
- Materieel als immaterieel
- Dynamisch en adaptief
1
, - Aangeleerd
*Cultuuroverdracht
➔ In tijd: encultratie
= het aanleren en verwerven van de (sub-) cultuur waartoe men behoort
➔ In geografische en sociale ruimte: acculturatie
= het later alsnog overnemen van (elementen uit) een vreemde cultuur, na reeds
gevormd te zijn in de ogen cultuur
CULTUUR BEÏNVLOEDT GEDRAG VAN INDIVIDUELE LEDEN VAN EEN
GEMEENSCHAP, MAAR WERKT OOK IN DE OMGEKEERDE RICHTING
• Wat is cultuur niet?
- “Ras”: een sociaal construct, bestaat biologisch niet
➔ Raciale categorieën = indeling die vaak gepaard gaat met verschillende
waardering, idee van onveranderbaarheid
- Nationaliteit: onderdaan van een natie (juridisch)
➔ Groep, redelijk homogeen in afstamming, taal, … die zich in staatsverband
organiseren
• Houdingen t.a.v culturen
- Etnocentrisme
= attitude waarbij eigen omgeving/cultuur/volk onbewust/bewust als maatstaf
gebruikt om de rest van de wereld te beoordelen
- Cultureel relativisme
= het idee dat gedrag en gebruiken van een cultuur beoordeeld moeten worden
aan de hand van de maatstaf van de cultuur zelf
Vb: verschillende wereldkaarten
Vb: etnocentrisme in de psychologie
- Psychodiagnostiek: intelligentietest bij etnische minderheden
➔ Etnische minderheden scoren vaak veel lager dan de witte meerderheid
➔ Resultaat van deze test is niet betrouwbaar
2
o Intro
Cross-culturele psychologie:
- Opkomst van de globalisering van onze samenleving
- Stijgende migratie wereldwijd
- Psychologie las wetenschap streeft ernaar om tijdloze, universele wetten te
formuleren
o Cultuur
Cultuur = een door een gemeenschap gedeeld systeem van waarden, normen,
ideeën, attitudes, gedragingen, communicatiemiddelen en de producten ervan
die van generatie op generatie worden overgeleverd -> mensen hebben dit als
lid van een groep of samenleving verworven
Subcultuur = onderdeel van een grotere cultuur. De opvattingen binnen een
subcultuur zijn vaak anders dan die in de dominante cultuur. De
jongerencultuur is bijvoorbeeld een subcultuur waarin jongeren andere
gedragsregels kennen dan de regels die men in het dagelijks leven gebruikt
• Wat is cultuur?
Aspecten van cultuur:
- Niet door iedereen in gelijke mate gedeeld
- Materieel als immaterieel
- Dynamisch en adaptief
1
, - Aangeleerd
*Cultuuroverdracht
➔ In tijd: encultratie
= het aanleren en verwerven van de (sub-) cultuur waartoe men behoort
➔ In geografische en sociale ruimte: acculturatie
= het later alsnog overnemen van (elementen uit) een vreemde cultuur, na reeds
gevormd te zijn in de ogen cultuur
CULTUUR BEÏNVLOEDT GEDRAG VAN INDIVIDUELE LEDEN VAN EEN
GEMEENSCHAP, MAAR WERKT OOK IN DE OMGEKEERDE RICHTING
• Wat is cultuur niet?
- “Ras”: een sociaal construct, bestaat biologisch niet
➔ Raciale categorieën = indeling die vaak gepaard gaat met verschillende
waardering, idee van onveranderbaarheid
- Nationaliteit: onderdaan van een natie (juridisch)
➔ Groep, redelijk homogeen in afstamming, taal, … die zich in staatsverband
organiseren
• Houdingen t.a.v culturen
- Etnocentrisme
= attitude waarbij eigen omgeving/cultuur/volk onbewust/bewust als maatstaf
gebruikt om de rest van de wereld te beoordelen
- Cultureel relativisme
= het idee dat gedrag en gebruiken van een cultuur beoordeeld moeten worden
aan de hand van de maatstaf van de cultuur zelf
Vb: verschillende wereldkaarten
Vb: etnocentrisme in de psychologie
- Psychodiagnostiek: intelligentietest bij etnische minderheden
➔ Etnische minderheden scoren vaak veel lager dan de witte meerderheid
➔ Resultaat van deze test is niet betrouwbaar
2
