Dekweefsel = epitheel
Bedekken inwendige en uitwendige oppervlakken
Bekleding inwendige transportbuizen en compartmenten
Vormen klierproducten
Vormen klieren
Voorbeelden:
Huid/epidermis
Maagwand
Longblaasjes
Capillairen
Darmen
Luchtpijp
blaas
5 belangrijke kenmerken:
Cellen liggen dicht tegen elkaar (= weinig matrix)
Een vrij oppervlak (= apicaal oppervlak)
Een basaal oppervlak
In contact met onderliggend bindweefsel via basaal membraan
Avasculair (=bevat geen bloedvaten)
Voortdurende regenerate
4 functes:
Fysieke bescherming
Reguleren doorlaatbaarheid
Zintuigfuncte
Gespecialiseerde klierproducten vormen
o Endocriene klierprod.
o Exocriene klierprod.
Kliercellen= gespecialiseerde epitheelcellen die klierproduct kunnen vormen
Bv. Slijmbekercel
Kliercellen liggen gegroepeerd in klieren
Exocriene klierproducten:
- Afgifte van product aan een lichaamsoppervlak
, via een klierbuis
- Kunnen zeer variëren in vorm en groote
- Voorbeeld: slijmbekercel/ zweetklieren/talgklieren/melkklieren/speekselklieren
Endocriene klierproducten:
- = hormonen
- afgifte aan de bloedbaan
- het hormoonstelsel = endocrien stelsel
- voorbeeld: thv. Schildklier/ thv. Pancreas
Het epitheeloppervlak = apicale oppervlak
draagt vaak gespecialiseerde structuren
o microvilli
opname en afgifte functe
ah. Apicaal oppervlak van epitheelcellen
vergroten oppervlak (20X)
in spijsverteringkanaal, urinewegen
o cilia = trilharen
bewegen op gecoördineerde wijze
verplaatsen vloeistof over het oppervlak
in luchtwegen, eileiders
Het basale membraan
ligt tussen epitheel en onderliggende bindweefsel
netwerk v.: eiwitvezels, zonder cellen, verankert dekweefsel aan bindweefsel
vormt barrière voor grote moleculen
weerstand tegen vervorming
Vernieuwing en herstel van epitheel
blootstelling aan schadelijke componenten verkort levensduur
dekweefsel moet voortdurend hersteld en vervangen worden
dekweefselstamcellen ondergaan mitose
dekweefsel groeit vanaf het basale oppervlak, vlakbij het basaal membraan
Classifcate dekweefsel
aantal lagen:
o eenlagig (1 cellaag) (plaveisel / afgeplat / kubisch)
o meerlagig (verschillende cellagen) (plaveisel/afgeplat/kubisch)
celvorm
Bedekken inwendige en uitwendige oppervlakken
Bekleding inwendige transportbuizen en compartmenten
Vormen klierproducten
Vormen klieren
Voorbeelden:
Huid/epidermis
Maagwand
Longblaasjes
Capillairen
Darmen
Luchtpijp
blaas
5 belangrijke kenmerken:
Cellen liggen dicht tegen elkaar (= weinig matrix)
Een vrij oppervlak (= apicaal oppervlak)
Een basaal oppervlak
In contact met onderliggend bindweefsel via basaal membraan
Avasculair (=bevat geen bloedvaten)
Voortdurende regenerate
4 functes:
Fysieke bescherming
Reguleren doorlaatbaarheid
Zintuigfuncte
Gespecialiseerde klierproducten vormen
o Endocriene klierprod.
o Exocriene klierprod.
Kliercellen= gespecialiseerde epitheelcellen die klierproduct kunnen vormen
Bv. Slijmbekercel
Kliercellen liggen gegroepeerd in klieren
Exocriene klierproducten:
- Afgifte van product aan een lichaamsoppervlak
, via een klierbuis
- Kunnen zeer variëren in vorm en groote
- Voorbeeld: slijmbekercel/ zweetklieren/talgklieren/melkklieren/speekselklieren
Endocriene klierproducten:
- = hormonen
- afgifte aan de bloedbaan
- het hormoonstelsel = endocrien stelsel
- voorbeeld: thv. Schildklier/ thv. Pancreas
Het epitheeloppervlak = apicale oppervlak
draagt vaak gespecialiseerde structuren
o microvilli
opname en afgifte functe
ah. Apicaal oppervlak van epitheelcellen
vergroten oppervlak (20X)
in spijsverteringkanaal, urinewegen
o cilia = trilharen
bewegen op gecoördineerde wijze
verplaatsen vloeistof over het oppervlak
in luchtwegen, eileiders
Het basale membraan
ligt tussen epitheel en onderliggende bindweefsel
netwerk v.: eiwitvezels, zonder cellen, verankert dekweefsel aan bindweefsel
vormt barrière voor grote moleculen
weerstand tegen vervorming
Vernieuwing en herstel van epitheel
blootstelling aan schadelijke componenten verkort levensduur
dekweefsel moet voortdurend hersteld en vervangen worden
dekweefselstamcellen ondergaan mitose
dekweefsel groeit vanaf het basale oppervlak, vlakbij het basaal membraan
Classifcate dekweefsel
aantal lagen:
o eenlagig (1 cellaag) (plaveisel / afgeplat / kubisch)
o meerlagig (verschillende cellagen) (plaveisel/afgeplat/kubisch)
celvorm
