INHOUDSOPGAVE
hoofdstuk 1: algemene kennismaking met criminologische thema’s ............................................................... 6
WAT BESTUDEERT DE CRIMINOLOGIE? ............................................................................................................ 6
WAT DOEN CRIMINOLOGEN? ............................................................................................................................... 6
WAT IS CRIMINOLOGIE?......................................................................................................................................... 6
EEN BEROEMDE DEFINITIE EN EEN EIGEN INVULLING ................................................................................ 6
DRIE HOOFDTHEMA’S ........................................................................................................................................... 6
ACHT ONDERZOEKSLIJNEN BINNEN LEUVENS INSTITUUT VOOR CRIMINOLOGIE ................................. 6
VERSCHILLENDE METHODES, UITGANGSPUNTEN EN AANPAK .................................................................. 7
WELKE JOBS ZIJN MOGELIJK? .............................................................................................................................. 7
CRIMINOLOGIE: EEN HUIS MET VELE KAMERS ............................................................................................... 7
Hoofdstuk 2: wat is criminaliteit en wat is criminologie? .................................................................................. 7
2.1. Wat is criminaliteit ........................................................................................................................................ 8
Beperkingen van strafrechtelijke definities van criminaliteit ........................................................................ 10
Constructivisme: van problematisering van legalisme tot nihilisme ........................................................... 10
Alternatieve definities van criminaliteit ............................................................................................................ 11
Het begrip “criminaliteit” afschaffen? .............................................................................................................. 11
Criminaliteit en dus criminologie hebben te maken met morele waarden en normen ........................... 11
2.2. Wat is criminologie?...................................................................................................................................12
Klassieke indeling van wetenschapsdomeinen.............................................................................................. 12
Materieel voorwerp: de criminologie bestudeert: .......................................................................................... 12
Problemen bij het formeel voorwerp - 1 ........................................................................................................ 12
Problemen bij het formeel voorwerp – 2 ....................................................................................................... 13
Twee ‘basis’ onderzoeksparadigmata ............................................................................................................. 15
CRIMINOLOGIe als zelfstandige discipline ..................................................................................................... 17
Hoofdstuk 3: gegevensbronnen voor criminologen .........................................................................................18
3.1. Historische achtergrond ............................................................................................................................18
3.2. Officiële criminaliteitscijfers .......................................................................................................................19
Wat zijn officiële criminaliteitscijfers? .............................................................................................................. 19
Officiële criminaliteitscijfers in België............................................................................................................... 19
Officiële criminaliteitscijfers in internationale context ................................................................................... 19
sterktes en beperkingen van officiële criminaliteitscijfers ............................................................................ 20
Nog grotere problemen bij internationale vergelijkingen ............................................................................. 20
3.3. Onderzoek bij daders: zelfrapportagestudies ........................................................................................21
Zelfrapportages: bevindingen ........................................................................................................................... 21
Zelfrapportages: sterktes .................................................................................................................................. 22
Zelfrapportages: beperkingen .......................................................................................................................... 22
3.4. ONDERZOEK NAAR SLACHTOFFERSCHAP: SLACHTOFFERENQUÊTES .......................................22
De belgische veiligheidsmonitor (VM) ........................................................................................................... 22
Twee conclusies rond SO-schap en aangiftegedrag .................................................................................... 24
International Crime and Victimization Survey (ICVS) ................................................................................... 25
Slachtofferenquêtes: sterktes ........................................................................................................................... 26
Slachtofferenquêtes: beperkingen ................................................................................................................... 26
3.5. Onderzoek naar onveiligheidsgevoel ......................................................................................................27
, Drie soorten pijnpunten bij meting van onveiligheid .................................................................................... 28
Hoofdstuk 4: veelvoorkomende criminaliteit .....................................................................................................29
4.1. Kernbegrippen en definities..........................................................................................................................29
Het verschil tussen moord en doodslag ......................................................................................................... 30
Enkele kernbegrippen ........................................................................................................................................ 30
4.2. belgische cijfers en trends ............................................................................................................................30
algemeen overzicht ............................................................................................................................................ 30
eigendomscriminaliteit ....................................................................................................................................... 31
persoonscriminaliteit .......................................................................................................................................... 32
jeugddelinquentie ............................................................................................................................................... 35
4.3. internationale en historische trends ............................................................................................................36
trends moorden .................................................................................................................................................. 36
elias’ civilisatiehypothese (+ spierenburgs hypothese) .............................................................................. 37
de “crime drop” ................................................................................................................................................... 37
Hoofdstuk 5: georganiseerde misdaad en organisatiecriminaliteit .................................................................40
5.1. inleiding ............................................................................................................................................................40
Samenvatting tekst Paoli ................................................................................................................................... 40
enkele gemeenschappelijke kenmerken tussen georganiseerde misdaad en organisatiecriminaliteit. 41
5.2. georganiseerde misdaad: een betwist concept.........................................................................................42
5.2.1. italiaanse maffia ...................................................................................................................................... 42
5.2.2. grote bezorgdheid over georganiseerde misdaad (GM) vanaf eind jaren 1980 ........................ 48
5.3. ORGANISATIECRIMINALITIET ......................................................................................................................51
‘Witteboorden’-, ‘bedrijfs’- en ‘organisatiecriminaliteit’ ................................................................................. 51
INZICHTEN UIT EERDER ONDERZOEK NAAR ORGANISATIECRIMINALITEIT ........................................ 52
6 soorten overtredingen van organisatiecriminaliteit ............................................................................... 52
hoofdstuk 6: media & criminaliteit .....................................................................................................................53
6.1. indeling.........................................................................................................................................................53
“Media dependency” = media afhankelijkheid .............................................................................................. 53
… en ook in andere media............................................................................................................................... 54
criminaliteit is aantrekkelijk voor de media..................................................................................................... 54
6.2. media-onderzoek........................................................................................................................................55
nut van mediaonderzoek in de criminologie (samenvattend) .................................................................... 55
Twee soorten studies en enkele voorbeelden van onderzoeksvragen ..................................................... 55
inhoudsanalyse als onderzoeksmethode ....................................................................................................... 55
de frequentie, representaties en vertekeningen van criminaliteit in het TV-nieuws ................................ 56
kwantitatieve inhoudsanayse: frequentie ........................................................................................................ 57
kwalitatieve inhoudsanayse: frames ................................................................................................................ 57
kwalitatieve inhoudsanayse: context ............................................................................................................... 58
6.3. Representatie van criminaliteit in de media: trends en vertekeningen..............................................59
trend 1: Criminaliteitsverhalen maken een groot deel uit van het nieuws ............................................... 59
trend 2: Het aandeel criminaliteitsnieuws volgt de hoeveelheid geregistreerde misdaad niet ............. 59
trend 3: nieuwsmedia ovverraporteren geweldadige feiten ........................................................................ 60
patronen en karakteristieken van de weergegeven criminaliteit in media-inhoud algemeen ................ 60
6.4. oorzaken van representatie van criminaliteit in de media ...................................................................61
benaderingen in de berichtgeving van criminaliteitsnieuws ........................................................................ 61
nieuwswaardigheid ............................................................................................................................................. 62
Andere elementen van belang bij nieuwsselectie ......................................................................................... 64
, 6.5. gevolgen van criminaliteit in de media ...................................................................................................65
is de media criminogeen? ................................................................................................................................. 65
gebner’s cultivatietheorie en- effecten ............................................................................................................ 66
moral panics (cohen, 1972)............................................................................................................................ 66
‘positieve’ relatie tussen criminaliteit en media ............................................................................................. 67
HOOFDSTUK 7: kwantitatief onderzoek ...........................................................................................................68
7.1. problemen bij criminologisch onderzoek....................................................................................................68
1) verborgen populaties ................................................................................................................................... 68
2) dark number .................................................................................................................................................. 68
3) scheve verdeling van criminaliteit............................................................................................................... 68
4) ethische belemmeringen ............................................................................................................................. 69
5) afhankelijkheid van de overheid ................................................................................................................. 69
7.2. twee types van criminologisch onderzoek .................................................................................................69
7.3. kenmerken van kwantitatief (positivistisch) onderzoek ..........................................................................69
1) empirisme (positivisme) ....................................................................................................................... 70
2) determinisme (positivisme) ................................................................................................................. 70
3) reductionisme ......................................................................................................................................... 71
4) (natuur-)wetenschappelijke methode ................................................................................................ 71
5) WETENSCHAPPELIJKE THEORIE ........................................................................................................ 72
7.4. kwantitatief onderzoeksjargon .....................................................................................................................72
1. PROBLEEMSTELLING .................................................................................................................................. 72
2. theorie, concepten en operationalisering .................................................................................................. 73
3. variabelen ........................................................................................................................................................ 74
4. HYPOTHESEN ................................................................................................................................................ 74
5. ONDERZOEKSEENHEDEN .......................................................................................................................... 74
6. KWALITEITscriteria VAN (KWANTITATIEF) ONDERZOEK ...................................................................... 75
hoofdstuk 8: kwalitatief onderzoek en vergelijking kwantitatief en kwalitatief onderzoek ...........................76
8.1. kritiek op kwantitatief onderzoek ............................................................................................................76
8.2. VOORBEELD VAN KWALITATIEF ONDERZOEK ...................................................................................77
8.3. kwalitatief onderzoek: types en methoden ............................................................................................78
KWALITATIEVE ONDERZOEKSMETHODEN.................................................................................................. 78
8.4. VERGELIJKING KWALITATIEF EN KWANTITATIEF ONDERZOEK ......................................................81
VERGELIJKING ééN ............................................................................................................................................ 81
VERGELIJKING TWEE ......................................................................................................................................... 82
VERGELIJKING DRIE .......................................................................................................................................... 82
VERGELIJKING VIER: KWALITEITSCRITERIA .................................................................................................. 82
VERGELIJKING VIJF: VERGELIJKING KWALITATIEF EN KWANTITATIEF ONDERZOEK .......................... 83
Hoofdstuk 9: ontstaan van de criminologie in Europa (de klassieke school en de eerste positivisten ......83
9.1. inleiding ............................................................................................................................................................83
ontwikkeling van criminologie begint bij twee Italianen (geen chauvinisme) .......................................... 84
9.2. het klassieke paradigma................................................................................................................................ 86
9.3. het ontstaan van het positivisme in de criminologie ................................................................................89
Inleiding: Wat is het (criminologische) positivisme? .................................................................................... 90
DE ITALIAANSE SCHOOL BINNEN HET ONTSTAAN VAN HET POSITIVISME IN DE CRIMINOLOGIE
............................................................................................................................................................................... 92
de franse school BINNEN HET ONTSTAAN VAN HET POSITIVISME IN DE CRIMINOLOGIE .............. 95
duitstalige aanhangers van lombroso ............................................................................................................. 98
, 9.4. Institutionalisering van de criminologie in België en in Europa ........................................................... 100
hoofdstuk 10: het moderne sociologische positivisme en de labelingbenadering ..................................... 102
10.1. het moderne sociologische positivisme ................................................................................................ 102
urbanisatie en de sociaal-ecologische theorieën ....................................................................................... 102
Grote depressie en de anomie- en straintheorie van Merton .................................................................. 105
subcultuur theorieën ....................................................................................................................................... 107
CONTROLETHEORIEËN - HIRSCHI.............................................................................................................. 108
10.2. intermezzo: drie uitdagingen voor het sociologische positivisme .................................................... 109
drie uitdagingen voor het positivisme sinds jaren ‘60 .............................................................................. 110
10.3. de labelingbenadering.............................................................................................................................. 110
labelingsbenadering gefundeerd in symbolisch interactionisme filosofische uitgangspunt vd labeling
............................................................................................................................................................................ 110
Hoofdstuk 11: de kritische en de neoklassieke criminologie ....................................................................... 113
11.1. inleiding ...................................................................................................................................................... 113
11.2. kritische stromingen ................................................................................................................................. 113
conflicttheorieën .............................................................................................................................................. 113
radicale en kritische criminologie .................................................................................................................. 115
de kritische criminologie in de Vs ................................................................................................................. 115
De kritische criminologie in het VK............................................................................................................... 116
feministisch criminologische benaderingen................................................................................................. 118
Liberale feministische criminologie: Vrouwelijke emancipatie en criminaliteit ....................................... 119
Radicale feministische criminologie: Patriarchie en criminaliteit .............................................................. 120
Vrouwelijk slachtofferschap............................................................................................................................ 120
11.3. NEOKLASSIEKE STROMING EN THEORIEËn ..................................................................................... 121
hoofdstuk 12: het moderne biologische en psychologische positivisme & nieuwe tendensen ................ 127
12.1. moderne biologische positivisme ........................................................................................................... 127
biologische stroming: introductie .................................................................................................................. 127
refresher erfelijkheid ........................................................................................................................................ 128
onderzoek naar biosociale correlaten van antisociaal gedrag ................................................................. 128
Gen-omgevingsreactie In casu: lage activiteit-MAOA-gen en kindermishandeling ............................... 129
NEUROCRIMINOPLOGISCHE VERKLARINGEN VOOR ANTISOCIAAL GEDRAG .................................. 130
geboortefactoren: pre- peri- en postnatale invloeden ............................................................................... 133
biologische factoren vs. vrije wil: wat met ons strafrecht ......................................................................... 133
Relevantie biologisch onderzoek voor criminaliteitsbeleid ....................................................................... 133
12.2. moderne psychologische positivisme .................................................................................................... 134
psychologische stromingen ........................................................................................................................... 135
12.3. NIEUWE TENDENSEN IN DE CRIMINOLOGIE .................................................................................... 141
GEÏNTEGREERDE THEORIEËN..................................................................................................................... 141
Twee situationele sleutelmechanismen ....................................................................................................... 141
ONTWIKKELINGSCRIMINOLOGIE ................................................................................................................ 142
Hoofdstuk 13: criminaliteits- en veiligheidsbeleid & de politie..................................................................... 145
criminaliteits- en veiligheidsbeleid ..................................................................................................................... 145
Wat is het criminaliteitsbeleid? = ‘strafrechtelijk beleid’?......................................................................... 145
Fasen en actoren van het criminaliteitsbeleid ............................................................................................ 145
van criminaliteit- naar integraal veiligheidsbeleid ....................................................................................... 148
duidelijke stellingen in - KIV 2016 – kadernota integrale veiligheid ...................................................... 148
hoofdstuk 1: algemene kennismaking met criminologische thema’s ............................................................... 6
WAT BESTUDEERT DE CRIMINOLOGIE? ............................................................................................................ 6
WAT DOEN CRIMINOLOGEN? ............................................................................................................................... 6
WAT IS CRIMINOLOGIE?......................................................................................................................................... 6
EEN BEROEMDE DEFINITIE EN EEN EIGEN INVULLING ................................................................................ 6
DRIE HOOFDTHEMA’S ........................................................................................................................................... 6
ACHT ONDERZOEKSLIJNEN BINNEN LEUVENS INSTITUUT VOOR CRIMINOLOGIE ................................. 6
VERSCHILLENDE METHODES, UITGANGSPUNTEN EN AANPAK .................................................................. 7
WELKE JOBS ZIJN MOGELIJK? .............................................................................................................................. 7
CRIMINOLOGIE: EEN HUIS MET VELE KAMERS ............................................................................................... 7
Hoofdstuk 2: wat is criminaliteit en wat is criminologie? .................................................................................. 7
2.1. Wat is criminaliteit ........................................................................................................................................ 8
Beperkingen van strafrechtelijke definities van criminaliteit ........................................................................ 10
Constructivisme: van problematisering van legalisme tot nihilisme ........................................................... 10
Alternatieve definities van criminaliteit ............................................................................................................ 11
Het begrip “criminaliteit” afschaffen? .............................................................................................................. 11
Criminaliteit en dus criminologie hebben te maken met morele waarden en normen ........................... 11
2.2. Wat is criminologie?...................................................................................................................................12
Klassieke indeling van wetenschapsdomeinen.............................................................................................. 12
Materieel voorwerp: de criminologie bestudeert: .......................................................................................... 12
Problemen bij het formeel voorwerp - 1 ........................................................................................................ 12
Problemen bij het formeel voorwerp – 2 ....................................................................................................... 13
Twee ‘basis’ onderzoeksparadigmata ............................................................................................................. 15
CRIMINOLOGIe als zelfstandige discipline ..................................................................................................... 17
Hoofdstuk 3: gegevensbronnen voor criminologen .........................................................................................18
3.1. Historische achtergrond ............................................................................................................................18
3.2. Officiële criminaliteitscijfers .......................................................................................................................19
Wat zijn officiële criminaliteitscijfers? .............................................................................................................. 19
Officiële criminaliteitscijfers in België............................................................................................................... 19
Officiële criminaliteitscijfers in internationale context ................................................................................... 19
sterktes en beperkingen van officiële criminaliteitscijfers ............................................................................ 20
Nog grotere problemen bij internationale vergelijkingen ............................................................................. 20
3.3. Onderzoek bij daders: zelfrapportagestudies ........................................................................................21
Zelfrapportages: bevindingen ........................................................................................................................... 21
Zelfrapportages: sterktes .................................................................................................................................. 22
Zelfrapportages: beperkingen .......................................................................................................................... 22
3.4. ONDERZOEK NAAR SLACHTOFFERSCHAP: SLACHTOFFERENQUÊTES .......................................22
De belgische veiligheidsmonitor (VM) ........................................................................................................... 22
Twee conclusies rond SO-schap en aangiftegedrag .................................................................................... 24
International Crime and Victimization Survey (ICVS) ................................................................................... 25
Slachtofferenquêtes: sterktes ........................................................................................................................... 26
Slachtofferenquêtes: beperkingen ................................................................................................................... 26
3.5. Onderzoek naar onveiligheidsgevoel ......................................................................................................27
, Drie soorten pijnpunten bij meting van onveiligheid .................................................................................... 28
Hoofdstuk 4: veelvoorkomende criminaliteit .....................................................................................................29
4.1. Kernbegrippen en definities..........................................................................................................................29
Het verschil tussen moord en doodslag ......................................................................................................... 30
Enkele kernbegrippen ........................................................................................................................................ 30
4.2. belgische cijfers en trends ............................................................................................................................30
algemeen overzicht ............................................................................................................................................ 30
eigendomscriminaliteit ....................................................................................................................................... 31
persoonscriminaliteit .......................................................................................................................................... 32
jeugddelinquentie ............................................................................................................................................... 35
4.3. internationale en historische trends ............................................................................................................36
trends moorden .................................................................................................................................................. 36
elias’ civilisatiehypothese (+ spierenburgs hypothese) .............................................................................. 37
de “crime drop” ................................................................................................................................................... 37
Hoofdstuk 5: georganiseerde misdaad en organisatiecriminaliteit .................................................................40
5.1. inleiding ............................................................................................................................................................40
Samenvatting tekst Paoli ................................................................................................................................... 40
enkele gemeenschappelijke kenmerken tussen georganiseerde misdaad en organisatiecriminaliteit. 41
5.2. georganiseerde misdaad: een betwist concept.........................................................................................42
5.2.1. italiaanse maffia ...................................................................................................................................... 42
5.2.2. grote bezorgdheid over georganiseerde misdaad (GM) vanaf eind jaren 1980 ........................ 48
5.3. ORGANISATIECRIMINALITIET ......................................................................................................................51
‘Witteboorden’-, ‘bedrijfs’- en ‘organisatiecriminaliteit’ ................................................................................. 51
INZICHTEN UIT EERDER ONDERZOEK NAAR ORGANISATIECRIMINALITEIT ........................................ 52
6 soorten overtredingen van organisatiecriminaliteit ............................................................................... 52
hoofdstuk 6: media & criminaliteit .....................................................................................................................53
6.1. indeling.........................................................................................................................................................53
“Media dependency” = media afhankelijkheid .............................................................................................. 53
… en ook in andere media............................................................................................................................... 54
criminaliteit is aantrekkelijk voor de media..................................................................................................... 54
6.2. media-onderzoek........................................................................................................................................55
nut van mediaonderzoek in de criminologie (samenvattend) .................................................................... 55
Twee soorten studies en enkele voorbeelden van onderzoeksvragen ..................................................... 55
inhoudsanalyse als onderzoeksmethode ....................................................................................................... 55
de frequentie, representaties en vertekeningen van criminaliteit in het TV-nieuws ................................ 56
kwantitatieve inhoudsanayse: frequentie ........................................................................................................ 57
kwalitatieve inhoudsanayse: frames ................................................................................................................ 57
kwalitatieve inhoudsanayse: context ............................................................................................................... 58
6.3. Representatie van criminaliteit in de media: trends en vertekeningen..............................................59
trend 1: Criminaliteitsverhalen maken een groot deel uit van het nieuws ............................................... 59
trend 2: Het aandeel criminaliteitsnieuws volgt de hoeveelheid geregistreerde misdaad niet ............. 59
trend 3: nieuwsmedia ovverraporteren geweldadige feiten ........................................................................ 60
patronen en karakteristieken van de weergegeven criminaliteit in media-inhoud algemeen ................ 60
6.4. oorzaken van representatie van criminaliteit in de media ...................................................................61
benaderingen in de berichtgeving van criminaliteitsnieuws ........................................................................ 61
nieuwswaardigheid ............................................................................................................................................. 62
Andere elementen van belang bij nieuwsselectie ......................................................................................... 64
, 6.5. gevolgen van criminaliteit in de media ...................................................................................................65
is de media criminogeen? ................................................................................................................................. 65
gebner’s cultivatietheorie en- effecten ............................................................................................................ 66
moral panics (cohen, 1972)............................................................................................................................ 66
‘positieve’ relatie tussen criminaliteit en media ............................................................................................. 67
HOOFDSTUK 7: kwantitatief onderzoek ...........................................................................................................68
7.1. problemen bij criminologisch onderzoek....................................................................................................68
1) verborgen populaties ................................................................................................................................... 68
2) dark number .................................................................................................................................................. 68
3) scheve verdeling van criminaliteit............................................................................................................... 68
4) ethische belemmeringen ............................................................................................................................. 69
5) afhankelijkheid van de overheid ................................................................................................................. 69
7.2. twee types van criminologisch onderzoek .................................................................................................69
7.3. kenmerken van kwantitatief (positivistisch) onderzoek ..........................................................................69
1) empirisme (positivisme) ....................................................................................................................... 70
2) determinisme (positivisme) ................................................................................................................. 70
3) reductionisme ......................................................................................................................................... 71
4) (natuur-)wetenschappelijke methode ................................................................................................ 71
5) WETENSCHAPPELIJKE THEORIE ........................................................................................................ 72
7.4. kwantitatief onderzoeksjargon .....................................................................................................................72
1. PROBLEEMSTELLING .................................................................................................................................. 72
2. theorie, concepten en operationalisering .................................................................................................. 73
3. variabelen ........................................................................................................................................................ 74
4. HYPOTHESEN ................................................................................................................................................ 74
5. ONDERZOEKSEENHEDEN .......................................................................................................................... 74
6. KWALITEITscriteria VAN (KWANTITATIEF) ONDERZOEK ...................................................................... 75
hoofdstuk 8: kwalitatief onderzoek en vergelijking kwantitatief en kwalitatief onderzoek ...........................76
8.1. kritiek op kwantitatief onderzoek ............................................................................................................76
8.2. VOORBEELD VAN KWALITATIEF ONDERZOEK ...................................................................................77
8.3. kwalitatief onderzoek: types en methoden ............................................................................................78
KWALITATIEVE ONDERZOEKSMETHODEN.................................................................................................. 78
8.4. VERGELIJKING KWALITATIEF EN KWANTITATIEF ONDERZOEK ......................................................81
VERGELIJKING ééN ............................................................................................................................................ 81
VERGELIJKING TWEE ......................................................................................................................................... 82
VERGELIJKING DRIE .......................................................................................................................................... 82
VERGELIJKING VIER: KWALITEITSCRITERIA .................................................................................................. 82
VERGELIJKING VIJF: VERGELIJKING KWALITATIEF EN KWANTITATIEF ONDERZOEK .......................... 83
Hoofdstuk 9: ontstaan van de criminologie in Europa (de klassieke school en de eerste positivisten ......83
9.1. inleiding ............................................................................................................................................................83
ontwikkeling van criminologie begint bij twee Italianen (geen chauvinisme) .......................................... 84
9.2. het klassieke paradigma................................................................................................................................ 86
9.3. het ontstaan van het positivisme in de criminologie ................................................................................89
Inleiding: Wat is het (criminologische) positivisme? .................................................................................... 90
DE ITALIAANSE SCHOOL BINNEN HET ONTSTAAN VAN HET POSITIVISME IN DE CRIMINOLOGIE
............................................................................................................................................................................... 92
de franse school BINNEN HET ONTSTAAN VAN HET POSITIVISME IN DE CRIMINOLOGIE .............. 95
duitstalige aanhangers van lombroso ............................................................................................................. 98
, 9.4. Institutionalisering van de criminologie in België en in Europa ........................................................... 100
hoofdstuk 10: het moderne sociologische positivisme en de labelingbenadering ..................................... 102
10.1. het moderne sociologische positivisme ................................................................................................ 102
urbanisatie en de sociaal-ecologische theorieën ....................................................................................... 102
Grote depressie en de anomie- en straintheorie van Merton .................................................................. 105
subcultuur theorieën ....................................................................................................................................... 107
CONTROLETHEORIEËN - HIRSCHI.............................................................................................................. 108
10.2. intermezzo: drie uitdagingen voor het sociologische positivisme .................................................... 109
drie uitdagingen voor het positivisme sinds jaren ‘60 .............................................................................. 110
10.3. de labelingbenadering.............................................................................................................................. 110
labelingsbenadering gefundeerd in symbolisch interactionisme filosofische uitgangspunt vd labeling
............................................................................................................................................................................ 110
Hoofdstuk 11: de kritische en de neoklassieke criminologie ....................................................................... 113
11.1. inleiding ...................................................................................................................................................... 113
11.2. kritische stromingen ................................................................................................................................. 113
conflicttheorieën .............................................................................................................................................. 113
radicale en kritische criminologie .................................................................................................................. 115
de kritische criminologie in de Vs ................................................................................................................. 115
De kritische criminologie in het VK............................................................................................................... 116
feministisch criminologische benaderingen................................................................................................. 118
Liberale feministische criminologie: Vrouwelijke emancipatie en criminaliteit ....................................... 119
Radicale feministische criminologie: Patriarchie en criminaliteit .............................................................. 120
Vrouwelijk slachtofferschap............................................................................................................................ 120
11.3. NEOKLASSIEKE STROMING EN THEORIEËn ..................................................................................... 121
hoofdstuk 12: het moderne biologische en psychologische positivisme & nieuwe tendensen ................ 127
12.1. moderne biologische positivisme ........................................................................................................... 127
biologische stroming: introductie .................................................................................................................. 127
refresher erfelijkheid ........................................................................................................................................ 128
onderzoek naar biosociale correlaten van antisociaal gedrag ................................................................. 128
Gen-omgevingsreactie In casu: lage activiteit-MAOA-gen en kindermishandeling ............................... 129
NEUROCRIMINOPLOGISCHE VERKLARINGEN VOOR ANTISOCIAAL GEDRAG .................................. 130
geboortefactoren: pre- peri- en postnatale invloeden ............................................................................... 133
biologische factoren vs. vrije wil: wat met ons strafrecht ......................................................................... 133
Relevantie biologisch onderzoek voor criminaliteitsbeleid ....................................................................... 133
12.2. moderne psychologische positivisme .................................................................................................... 134
psychologische stromingen ........................................................................................................................... 135
12.3. NIEUWE TENDENSEN IN DE CRIMINOLOGIE .................................................................................... 141
GEÏNTEGREERDE THEORIEËN..................................................................................................................... 141
Twee situationele sleutelmechanismen ....................................................................................................... 141
ONTWIKKELINGSCRIMINOLOGIE ................................................................................................................ 142
Hoofdstuk 13: criminaliteits- en veiligheidsbeleid & de politie..................................................................... 145
criminaliteits- en veiligheidsbeleid ..................................................................................................................... 145
Wat is het criminaliteitsbeleid? = ‘strafrechtelijk beleid’?......................................................................... 145
Fasen en actoren van het criminaliteitsbeleid ............................................................................................ 145
van criminaliteit- naar integraal veiligheidsbeleid ....................................................................................... 148
duidelijke stellingen in - KIV 2016 – kadernota integrale veiligheid ...................................................... 148
