1.4 Begeleiden bij levensvragen
Naam : Kyra Mulder
Studentnummer : 471709
Datum van inlevering : 28-06-2022
Organisatie : Pameijer
Werkcoach : Caroline Pikaar
,Inhoudsopgave
Inleiding ......................................................................................................................................................................... 3
Opdracht A
Hoofdstuk 1: Ondersteunen
1.1 Begeleidingsgesprek ................................................................................................................................................. 4
1.2 Verbatim verslag rondom seksualiteit (Bijlagen 1) ................................................................................................... -
1.3 Nawoord op het begeleidingsgesprek ....................................................................................................................... 4
1.3.1 Toepassen van theoretische kennis ............................................................................................................ 4
1.3.2 Aspecten van mijn basishouding en begeleidingsvaardigheden.................................................................. 5
1.3.3 Wat zou ik de volgende anders doen? ........................................................................................................ 6
Opdracht B
Hoofdstuk 2: Multidisciplinair samenwerken
2.1 Dialoog met professional .......................................................................................................................................... 7
2.2 Algemene oriëntatie .................................................................................................................................................. 7
2.3 Waarden die een rol spelen ....................................................................................................................................... 8
2.4 Normatieve invalshoek en persoonlijke betrokkenheid ............................................................................................. 8
2.4.1 Normatieve invalshoek .............................................................................................................................. 8
2.4.2 Persoonlijke betrokkenheid ....................................................................................................................... 9
2.5 Betekenisgeving op het gebied van benadering, bejegening en begeleiding ............................................................. 9
Opdracht C
Hoofdstuk 3: Omgaan met seksualiteit en intimiteit
Casusomschrijving cliënt A ............................................................................................................................................11
Audio opname (Bijlagen 2 & 3)
Opdracht D
Hoofdstuk 4: Begeleiden op basis van wetenschappelijk inzicht
4.1 Theoretische kader rouw en verlies............................................................................................................................12
4.1.1 Rouwfasen van Kublet-Ross ......................................................................................................................13
4.1.2 Rouw takenmodel volgens William Worden .............................................................................................13
4.1.3 Nieuwste rouwmodel van Johan Maes .......................................................................................................14
4.1.4 Kritiek op bovenstaande modellen .............................................................................................................14
4.1.5 Vaardigheden en houdingsaspecten samen met de methodische werkwijze van de hulpverlener ..............15
4.2 Theoretische kader seksualiteit en intimiteit .............................................................................................................15
4.2.1 Seksuele behoeftes en relationele bevindingen ..........................................................................................15
4.2.2 Man/Vrouw beleving .................................................................................................................................16
4.2.3 Invloed stress en drukte .............................................................................................................................16
4.3 Theoretische kader bij eenzaamheid .........................................................................................................................16
4.3.1 Landelijke cijfers eenzaamheid .................................................................................................................17
4.3.2 Oorzaken van eenzaamheid .......................................................................................................................17
4.3.3 Begeleidingsmethoden bij eenzaamheid ....................................................................................................18
4.4 Analyse van het begeleidingsgesprek uit hoofdstuk 1 ...............................................................................................18
Opdracht E
Hoofdstuk 5: Eigen ontwikkeling
5.1 Grenzen .................................................................................................................................................................... 19
5.1.1 Rouw en verlies .........................................................................................................................................19
5.1.2 Seksualiteit en intimiteit ............................................................................................................................19
5.1.3 Eenzaamheid .............................................................................................................................................19
5.1.4 Het belang van grenzen aangeven ..............................................................................................................20
5.2 Reflectie ...................................................................................................................................................................20
5.3 Mijn persoonlijke verhaal .........................................................................................................................................20
Literatuurlijst...................................................................................................................................................................21
2
, Inleiding
Ieder mens is mooi en uniek puur door wie hij of zij is ongeacht het geslacht, leeftijd, afkomst, cultuur, religie of geaardheid.
Iedereen bouwt gedurende zijn leven, zijn eigen levensverhaal op. Zo kennen we allemaal de mooie verwachtingen die we
vroeger als klein kind hadden ‘Wat als ik dadelijk groot ben?’. Vaak hadden deze verwachtingen betrekking op onze
toekomst bijvoorbeeld over een toekomstige levenspartner of over hoeveel kinderen iemand zou krijgen of waar iemand zou
komen te werken (droombaan). Deze verwachtingen zijn natuurlijk wel gebaseerd op het ideale plaatje maar een echt
levensverhaal wordt juist gevormd door de belangrijke, leuke en soms juist moeilijk en verdrietige gebeurtenissen uit ons
leven. Deze gebeurtenissen vormen ons uiteindelijk tot de persoon die we later worden. Iedereen ontwikkeld op zijn eigen
manier en eigen tempo. Een gebeurtenis kan hetzelfde zijn bij meerdere mensen denk aan bijvoorbeeld het overlijden van een
dierbare maar hoeft niet op dezelfde manier te worden ervaren. Onze identiteit vormt uiteindelijk doordat wij een
levensverhaal vormen en deze verinnerlijken.
In dit verslag zal ik mij richten op het begeleiden bij verschillende levensvragen omtrent seksualiteit en intimiteit, rouw en
verlies en eenzaamheid. Voor deze toets maak ik gebruik van verschillende casussen uit mijn praktijk als ambulante
wooncoach bij Pameijer. Als ambulante wooncoach ondersteun ik dagelijks ambulante cliënten die met een WMO indicatie
bij ons op locatie worden aangemeld. De WMO indicaties kunnen per cliënt verschillen maar zijn allemaal volgens de
Zelfstandigheid Matrix (ZRM) opgesteld. Dit houdt in dat er tijdens een zogenoemd ‘keukentafelgesprek’ bij de gemeente
samen met cliënten wordt ingezoomd op verschillende leefdomeinen. De leefdomeinen die tijdens het keukentafelgesprek aan
bod komen zijn : Huisvesting, Tijdsbesteding, Geestelijke gezondheid, Lichamelijke gezondheid, Financiën, Werk en
Opleiding, Huiselijke relaties, Middelengebruik, Vaardigheden ADL, Sociaal Netwerk, Maatschappelijk participatie en
Justitie. Uit dit gesprek komen bepaalde doelen voort waar wij uiteindelijk als wooncoach in de praktijk de cliënt in gaan
ondersteunen. De minimale leeftijdgrens is 18 jaar zonder maximale leeftijd grens, dit maakt dat onze caseload heel divers
kan zijn. Van jong tot oud en van alle markten thuis kun je bijna zeggen. Het uitgangspunt van het ambulant ondersteunen is
werken vanuit de WMO indicatie (Wet Maatschappelijke Ondersteuning) met daaraan gekoppelde doelen. In mijn werk als
ambulante wooncoach heb ik te maken met uiteenlopende problematieken zoals verslaving, vervuiling, verwaarlozing,
sociaal isolement, financiële problemen, maatschappelijke overlast, probleemgezinnen waar kinderen bij zijn betrokken en
mensen met een dubbele diagnose door een licht verstandelijke beperking (LVB) die vaak nog mee speelt. De intensiteit van
de woonondersteuning hangt uiteindelijk af van de hoogte van de WMO indicatie of te wel de hoeveelheid uren die wij in een
week aan ondersteuning mogen leveren. Als ambulante wooncoach kom ik dagelijks in aanraking met klanten die vastlopen
in het beantwoorden van hun levensvragen. Tijdens de begeleiding zal ik rekening houden met de persoonlijke waarden en
normen van de klant en zal ik de klant ondersteunen tijdens dit gesprek. Mijn eigen identiteit en levensverhaal vormen mij als
sociale werker, ook dit speelt een belangrijke rol in de gesprekken die ik aan ga. Door mate van een persoonlijk reflectie
verslag zal ik terugkijken op mijn rol als begeleider.
De leeruitkomsten waaraan ik tijdens het schrijven van dit verslag mee aan het werk ben gegaan zijn:
Ik kan cliënten ondersteunen bij het omgaan met levensvragen (rouw, intimiteit, zingeving, eenzaamheid) en hierbij
een onderzoekende en accepterende houding tonen met betrekking tot verschillende waardenkaders en vormen van
zingeving (culturele en religieuze waarden, maatschappijvisies, omgaan met intimiteit, autonomie en
verbondenheid, ziekte en dood).
Ik kan een dialoog voeren met andere professionals en collega-ondersteuners over kwesties rond
levensbeschouwing en zingeving met het oog op adequate benadering van cliëntsituaties.
Ik kan vragen op het gebied van seksualiteit en intimiteit bespreekbaar maken en de cliënt in eigen regie en
ontwikkeling ondersteunen.
Ik kan mijn begeleiding baseren op actuele sociaalwetenschappelijke inzichten.
Ik kan mijn ontwikkeling schetsen in het omgaan met verschillen in omgaan met levensvragen.
3
Naam : Kyra Mulder
Studentnummer : 471709
Datum van inlevering : 28-06-2022
Organisatie : Pameijer
Werkcoach : Caroline Pikaar
,Inhoudsopgave
Inleiding ......................................................................................................................................................................... 3
Opdracht A
Hoofdstuk 1: Ondersteunen
1.1 Begeleidingsgesprek ................................................................................................................................................. 4
1.2 Verbatim verslag rondom seksualiteit (Bijlagen 1) ................................................................................................... -
1.3 Nawoord op het begeleidingsgesprek ....................................................................................................................... 4
1.3.1 Toepassen van theoretische kennis ............................................................................................................ 4
1.3.2 Aspecten van mijn basishouding en begeleidingsvaardigheden.................................................................. 5
1.3.3 Wat zou ik de volgende anders doen? ........................................................................................................ 6
Opdracht B
Hoofdstuk 2: Multidisciplinair samenwerken
2.1 Dialoog met professional .......................................................................................................................................... 7
2.2 Algemene oriëntatie .................................................................................................................................................. 7
2.3 Waarden die een rol spelen ....................................................................................................................................... 8
2.4 Normatieve invalshoek en persoonlijke betrokkenheid ............................................................................................. 8
2.4.1 Normatieve invalshoek .............................................................................................................................. 8
2.4.2 Persoonlijke betrokkenheid ....................................................................................................................... 9
2.5 Betekenisgeving op het gebied van benadering, bejegening en begeleiding ............................................................. 9
Opdracht C
Hoofdstuk 3: Omgaan met seksualiteit en intimiteit
Casusomschrijving cliënt A ............................................................................................................................................11
Audio opname (Bijlagen 2 & 3)
Opdracht D
Hoofdstuk 4: Begeleiden op basis van wetenschappelijk inzicht
4.1 Theoretische kader rouw en verlies............................................................................................................................12
4.1.1 Rouwfasen van Kublet-Ross ......................................................................................................................13
4.1.2 Rouw takenmodel volgens William Worden .............................................................................................13
4.1.3 Nieuwste rouwmodel van Johan Maes .......................................................................................................14
4.1.4 Kritiek op bovenstaande modellen .............................................................................................................14
4.1.5 Vaardigheden en houdingsaspecten samen met de methodische werkwijze van de hulpverlener ..............15
4.2 Theoretische kader seksualiteit en intimiteit .............................................................................................................15
4.2.1 Seksuele behoeftes en relationele bevindingen ..........................................................................................15
4.2.2 Man/Vrouw beleving .................................................................................................................................16
4.2.3 Invloed stress en drukte .............................................................................................................................16
4.3 Theoretische kader bij eenzaamheid .........................................................................................................................16
4.3.1 Landelijke cijfers eenzaamheid .................................................................................................................17
4.3.2 Oorzaken van eenzaamheid .......................................................................................................................17
4.3.3 Begeleidingsmethoden bij eenzaamheid ....................................................................................................18
4.4 Analyse van het begeleidingsgesprek uit hoofdstuk 1 ...............................................................................................18
Opdracht E
Hoofdstuk 5: Eigen ontwikkeling
5.1 Grenzen .................................................................................................................................................................... 19
5.1.1 Rouw en verlies .........................................................................................................................................19
5.1.2 Seksualiteit en intimiteit ............................................................................................................................19
5.1.3 Eenzaamheid .............................................................................................................................................19
5.1.4 Het belang van grenzen aangeven ..............................................................................................................20
5.2 Reflectie ...................................................................................................................................................................20
5.3 Mijn persoonlijke verhaal .........................................................................................................................................20
Literatuurlijst...................................................................................................................................................................21
2
, Inleiding
Ieder mens is mooi en uniek puur door wie hij of zij is ongeacht het geslacht, leeftijd, afkomst, cultuur, religie of geaardheid.
Iedereen bouwt gedurende zijn leven, zijn eigen levensverhaal op. Zo kennen we allemaal de mooie verwachtingen die we
vroeger als klein kind hadden ‘Wat als ik dadelijk groot ben?’. Vaak hadden deze verwachtingen betrekking op onze
toekomst bijvoorbeeld over een toekomstige levenspartner of over hoeveel kinderen iemand zou krijgen of waar iemand zou
komen te werken (droombaan). Deze verwachtingen zijn natuurlijk wel gebaseerd op het ideale plaatje maar een echt
levensverhaal wordt juist gevormd door de belangrijke, leuke en soms juist moeilijk en verdrietige gebeurtenissen uit ons
leven. Deze gebeurtenissen vormen ons uiteindelijk tot de persoon die we later worden. Iedereen ontwikkeld op zijn eigen
manier en eigen tempo. Een gebeurtenis kan hetzelfde zijn bij meerdere mensen denk aan bijvoorbeeld het overlijden van een
dierbare maar hoeft niet op dezelfde manier te worden ervaren. Onze identiteit vormt uiteindelijk doordat wij een
levensverhaal vormen en deze verinnerlijken.
In dit verslag zal ik mij richten op het begeleiden bij verschillende levensvragen omtrent seksualiteit en intimiteit, rouw en
verlies en eenzaamheid. Voor deze toets maak ik gebruik van verschillende casussen uit mijn praktijk als ambulante
wooncoach bij Pameijer. Als ambulante wooncoach ondersteun ik dagelijks ambulante cliënten die met een WMO indicatie
bij ons op locatie worden aangemeld. De WMO indicaties kunnen per cliënt verschillen maar zijn allemaal volgens de
Zelfstandigheid Matrix (ZRM) opgesteld. Dit houdt in dat er tijdens een zogenoemd ‘keukentafelgesprek’ bij de gemeente
samen met cliënten wordt ingezoomd op verschillende leefdomeinen. De leefdomeinen die tijdens het keukentafelgesprek aan
bod komen zijn : Huisvesting, Tijdsbesteding, Geestelijke gezondheid, Lichamelijke gezondheid, Financiën, Werk en
Opleiding, Huiselijke relaties, Middelengebruik, Vaardigheden ADL, Sociaal Netwerk, Maatschappelijk participatie en
Justitie. Uit dit gesprek komen bepaalde doelen voort waar wij uiteindelijk als wooncoach in de praktijk de cliënt in gaan
ondersteunen. De minimale leeftijdgrens is 18 jaar zonder maximale leeftijd grens, dit maakt dat onze caseload heel divers
kan zijn. Van jong tot oud en van alle markten thuis kun je bijna zeggen. Het uitgangspunt van het ambulant ondersteunen is
werken vanuit de WMO indicatie (Wet Maatschappelijke Ondersteuning) met daaraan gekoppelde doelen. In mijn werk als
ambulante wooncoach heb ik te maken met uiteenlopende problematieken zoals verslaving, vervuiling, verwaarlozing,
sociaal isolement, financiële problemen, maatschappelijke overlast, probleemgezinnen waar kinderen bij zijn betrokken en
mensen met een dubbele diagnose door een licht verstandelijke beperking (LVB) die vaak nog mee speelt. De intensiteit van
de woonondersteuning hangt uiteindelijk af van de hoogte van de WMO indicatie of te wel de hoeveelheid uren die wij in een
week aan ondersteuning mogen leveren. Als ambulante wooncoach kom ik dagelijks in aanraking met klanten die vastlopen
in het beantwoorden van hun levensvragen. Tijdens de begeleiding zal ik rekening houden met de persoonlijke waarden en
normen van de klant en zal ik de klant ondersteunen tijdens dit gesprek. Mijn eigen identiteit en levensverhaal vormen mij als
sociale werker, ook dit speelt een belangrijke rol in de gesprekken die ik aan ga. Door mate van een persoonlijk reflectie
verslag zal ik terugkijken op mijn rol als begeleider.
De leeruitkomsten waaraan ik tijdens het schrijven van dit verslag mee aan het werk ben gegaan zijn:
Ik kan cliënten ondersteunen bij het omgaan met levensvragen (rouw, intimiteit, zingeving, eenzaamheid) en hierbij
een onderzoekende en accepterende houding tonen met betrekking tot verschillende waardenkaders en vormen van
zingeving (culturele en religieuze waarden, maatschappijvisies, omgaan met intimiteit, autonomie en
verbondenheid, ziekte en dood).
Ik kan een dialoog voeren met andere professionals en collega-ondersteuners over kwesties rond
levensbeschouwing en zingeving met het oog op adequate benadering van cliëntsituaties.
Ik kan vragen op het gebied van seksualiteit en intimiteit bespreekbaar maken en de cliënt in eigen regie en
ontwikkeling ondersteunen.
Ik kan mijn begeleiding baseren op actuele sociaalwetenschappelijke inzichten.
Ik kan mijn ontwikkeling schetsen in het omgaan met verschillen in omgaan met levensvragen.
3
