Aansprakelijkheidsrecht anno 2020:
wat is de status quo?
Terug naar 9 april 2011
● schietpartij in winkelcentrum De Ridderhof in Alphen aan den Rijn
○ 16 mensen verwond
○ 24 jarige man
○ 6 mensen om het leven gekomen
○ grote ravage aan het winkelcentrum
○ brengt ook zichzelf om
● wie komen er in beeld? Wie is aansprakelijk?
○ De dader: Tristan van der V.?
■ Zijn aansprakelijkheidsverzekering kan zich beroepen op de
opzetclausule
○ zijn ouders? (als soort sedelijke laedens). Zij hadden als bekende van de
dader de autoriteiten moeten alarmeren. het hof zegt echter dat er te weinig is
om hen te verwijten dat ze niet aan de bel hebben getrokken
○ Politieregio Hollands Midden!
→ een instantie die invloed hadden kunnen hebben op het
gebeuren. Ze hadden een belangrijke rol bij het verlenen van een
wapenvergunning. Tristan was de eerste keer een
wapenvergunning geweigerd in 2005 want hij was betrokken bij een
incident met luchtbuksen. In 2008 doet hij een tweede aanvraag en
krijgt hij wel een wapenvergunning. Hij heeft dus die
wapenvergunning gekregen en dat had nooit moeten gebeuren en
dat wordt de politie verweten. Er werd niet betrokken bij de tweede
aanvraag dat;
- in 2005 een wapenvergunning op goede gronden is geweigerd
- dat het bij de politie bekend was dat hij in 2006 was opgenomen voor
suïcidale gedragingen en daarna daarvoor onder behandeling is
gebleven
→ Dit had de politie erbij moeten betrekken en dan was de
vergunning geweigerd en was dit nooit gebeurt.
Dus de echte schurk blijft buiten beeld maar andere mensen die ervoor hebben gezorgd
worden aangesproken
Typisch van deze tijd?
● UITGANGSPUNT: ‘the loss lies where it falls’ → ieder draagt zijn eigen
schade, tenzij … er in het aansprakelijkheidsrecht een andere is die
aansprakelijk is
● ‘Pech moet weg!’ → noodlot andermans verantwoordelijkheid
● ‘Claimcultuur: een nieuwe eistijd’ → ‘er wordt meer geclaimd’
, ○ Er wordt meer geclaimd dan vroeger
○ Er is een toenemende kans op succes als je iemand aansprakelijk stelt
● rechtsontwikkeling draagt bij aan het beeld
Wat kenmerkt Nederlands AR?
1. naast BW 1992 bijna geen bijzondere wetgeving/regimes
Uitzondering: art. 185 Wegenverkeerswet; rechtspraak Raad. De
enige regeling binnen het AR buiten het BW
- Wetsvoorstel verkeersongevallen gestrand in 1997
- art. 7:658 voor arbeidsongevallen en art. 7:658 voor
arbeidsongevallen en beroepsziekten
- gewone regels voor medische aansprakelijkheid
- geen No Fault of fonds (K II 2011/12 31765, nr. of fonds (K II
2011/12 31765, nr. 52)52) → geen speciale regels maar
vasthouden aan de regels in BW
2. uitdijing is al heel lang troef; hoofdrol voor Hoge Raad
3. ambivalentie (met gemengde gevoelens naar het AR)
● Positief: uitdijende reikwijdte van het aansprakelijkheidsrecht
● Positief: zeker ‘instrumentalisme’ in beleidskringen
○ vb. om een veiligere samenleving te creëren
● Negatief: bezorgdheid over ‘Claimcultuur’
○ vrees voor ‘Amerikaanse toestanden’
Aansprakelijkheidsrecht gedijt goed
● meer en ruimere aansprakelijkheden
○ art. 6:169, 170 en 171, 173 en 174 en 185 BW
○ zorgplichten in kader optiehandel en effectenlease
■ Vb. banken en aansprakelijkheid die een zorgplicht hebben gekregen
● meer regres(rechten) => meer aansprakelijkheidsgronden dus meer regres mogelijk
○ art. 6:107a BW; volksverzekeringen
● meer schade(posten) in rechte erkend
● abstracte begroting ex art. 6:97 BW
○ HR NJ 1999/564 Johanna Kruidhof vrije tijd gestoken in verzorging naaste
⇒ meisje van 7 heeft koffie en thee tijd. Ze zet het theewater op het
gasfornuis op en ze moet de theezakjes boven het fornuis pakken
en als ze dat pakt dat steekt haar shirt in vlam. Zij rent naar de
kraan en die kraan was dichtgedraaid omdat er een ander incident
was gebeurd. Zij loopt verschrikkelijke brandwonden op en moet
naar het ziekenhuis en naar het brandwondencentrum. Vervolgens
moeten de ouders voor haar zorgen en de ouders willen die vrije tijd
omgezet zien te worden in geld. Die vrije tijd moet vervolgens wel
op het geld te waarderen zijn. Dan komt de abstracte begroting van
de HR en in het normale geval had je verzorging van een
wat is de status quo?
Terug naar 9 april 2011
● schietpartij in winkelcentrum De Ridderhof in Alphen aan den Rijn
○ 16 mensen verwond
○ 24 jarige man
○ 6 mensen om het leven gekomen
○ grote ravage aan het winkelcentrum
○ brengt ook zichzelf om
● wie komen er in beeld? Wie is aansprakelijk?
○ De dader: Tristan van der V.?
■ Zijn aansprakelijkheidsverzekering kan zich beroepen op de
opzetclausule
○ zijn ouders? (als soort sedelijke laedens). Zij hadden als bekende van de
dader de autoriteiten moeten alarmeren. het hof zegt echter dat er te weinig is
om hen te verwijten dat ze niet aan de bel hebben getrokken
○ Politieregio Hollands Midden!
→ een instantie die invloed hadden kunnen hebben op het
gebeuren. Ze hadden een belangrijke rol bij het verlenen van een
wapenvergunning. Tristan was de eerste keer een
wapenvergunning geweigerd in 2005 want hij was betrokken bij een
incident met luchtbuksen. In 2008 doet hij een tweede aanvraag en
krijgt hij wel een wapenvergunning. Hij heeft dus die
wapenvergunning gekregen en dat had nooit moeten gebeuren en
dat wordt de politie verweten. Er werd niet betrokken bij de tweede
aanvraag dat;
- in 2005 een wapenvergunning op goede gronden is geweigerd
- dat het bij de politie bekend was dat hij in 2006 was opgenomen voor
suïcidale gedragingen en daarna daarvoor onder behandeling is
gebleven
→ Dit had de politie erbij moeten betrekken en dan was de
vergunning geweigerd en was dit nooit gebeurt.
Dus de echte schurk blijft buiten beeld maar andere mensen die ervoor hebben gezorgd
worden aangesproken
Typisch van deze tijd?
● UITGANGSPUNT: ‘the loss lies where it falls’ → ieder draagt zijn eigen
schade, tenzij … er in het aansprakelijkheidsrecht een andere is die
aansprakelijk is
● ‘Pech moet weg!’ → noodlot andermans verantwoordelijkheid
● ‘Claimcultuur: een nieuwe eistijd’ → ‘er wordt meer geclaimd’
, ○ Er wordt meer geclaimd dan vroeger
○ Er is een toenemende kans op succes als je iemand aansprakelijk stelt
● rechtsontwikkeling draagt bij aan het beeld
Wat kenmerkt Nederlands AR?
1. naast BW 1992 bijna geen bijzondere wetgeving/regimes
Uitzondering: art. 185 Wegenverkeerswet; rechtspraak Raad. De
enige regeling binnen het AR buiten het BW
- Wetsvoorstel verkeersongevallen gestrand in 1997
- art. 7:658 voor arbeidsongevallen en art. 7:658 voor
arbeidsongevallen en beroepsziekten
- gewone regels voor medische aansprakelijkheid
- geen No Fault of fonds (K II 2011/12 31765, nr. of fonds (K II
2011/12 31765, nr. 52)52) → geen speciale regels maar
vasthouden aan de regels in BW
2. uitdijing is al heel lang troef; hoofdrol voor Hoge Raad
3. ambivalentie (met gemengde gevoelens naar het AR)
● Positief: uitdijende reikwijdte van het aansprakelijkheidsrecht
● Positief: zeker ‘instrumentalisme’ in beleidskringen
○ vb. om een veiligere samenleving te creëren
● Negatief: bezorgdheid over ‘Claimcultuur’
○ vrees voor ‘Amerikaanse toestanden’
Aansprakelijkheidsrecht gedijt goed
● meer en ruimere aansprakelijkheden
○ art. 6:169, 170 en 171, 173 en 174 en 185 BW
○ zorgplichten in kader optiehandel en effectenlease
■ Vb. banken en aansprakelijkheid die een zorgplicht hebben gekregen
● meer regres(rechten) => meer aansprakelijkheidsgronden dus meer regres mogelijk
○ art. 6:107a BW; volksverzekeringen
● meer schade(posten) in rechte erkend
● abstracte begroting ex art. 6:97 BW
○ HR NJ 1999/564 Johanna Kruidhof vrije tijd gestoken in verzorging naaste
⇒ meisje van 7 heeft koffie en thee tijd. Ze zet het theewater op het
gasfornuis op en ze moet de theezakjes boven het fornuis pakken
en als ze dat pakt dat steekt haar shirt in vlam. Zij rent naar de
kraan en die kraan was dichtgedraaid omdat er een ander incident
was gebeurd. Zij loopt verschrikkelijke brandwonden op en moet
naar het ziekenhuis en naar het brandwondencentrum. Vervolgens
moeten de ouders voor haar zorgen en de ouders willen die vrije tijd
omgezet zien te worden in geld. Die vrije tijd moet vervolgens wel
op het geld te waarderen zijn. Dan komt de abstracte begroting van
de HR en in het normale geval had je verzorging van een
