Les 32: De patiënt met neurologische
aandoeningen
de meest voorkomende acute neurologische aandoeningen beschrijven;
benoemen op welke symptomen gelet moet worden om acute neurologische
aandoeningen te herkennen bij een patiënt;
benoemen welke specifieke aandachtspunten er zijn in de ABCDE tav observaties
en interventies bij acute neurologische aandoeningen.
Anatomie en fysiologie
Arteria carotis communis wordt onderverdeeld in:
Arteria carotis externa = de slagader in de hals die je kunt palperen om de hartslag te voelen.
Arteria carotis interna = loopt naar de hersenen en de ogen
Cirkel van Willis
= Zoals de naam al zegt is de cirkel van Willis een cirkelvormig bloedvat. Het verbindt de slagaders die
de hersenen van bloed voorzien met elkaar. Je kan het vergelijken met een rotonde: Als een deel van
de rotonde (tijdelijk) minder doorgankelijk is, bijvoorbeeld als je je hoofd draait of als je
een herseninfarct hebt, dan kan het bloed nog via de andere kant van de rotonde bij de rest van de
hersenen komen.
Meningen (= hersenvliezen) vanaf schedel:
Dura mater
Arachnoidea (=spinnenwebsvlies)
Pia mater
De subdurale ruimte bevat lymfevocht, dit zorgt
voor minder wrijving tussen de hersenvliezen.
In de subarachnoïdale ruimte loopt de liquor.
Cerebrale perfusie
Bloed-hersenbarrière: bescherming en medicatie
o Functioneert als poortwachter, sommige stoffen worden wel doorgelaten en
sommige niet (denk aan geneesmiddelen)
Cerebrale perfusiedruk (CPP): autoregulatie
o Als de bloeddruk hoog is vindt er vasoconstrictie in de hersenvaten plaats om de
aanvoer te verminderen. Bij een lage bloeddruk vindt er vasodilatatie plaats om de
aanvoer van bloed te stimuleren.
o De perfusiedruk wordt door de hersenen
binnen bepaalde grenzen gehouden.
Intracraniële druk (ICP): bij toename ICP afname
perfusie
o Wanneer de druk toeneemt zal de
bloedflow afnemen door vasoconstrictie.
o Wanneer hypotensie optreedt zal door
autoregulatie vasodilatatie optreden.
MAP
o Wanneer de ICP toeneemt, zal de MAP
moeten toenemen om de CPP (cerebrale
perfusiedruk) constant te houden
, Verhoogde ICP traumatische bloeding
Anisocorie (= ongelijkheid in de diameter van de pupillen van het oog links/rechts)
Hemiparese
o Ontstaat doordat er druk op de aangedane hersenhelft staat, waardoor de
contralaterale zijde van de arm uitvalt.
Daling van bewustzijn
Cerebrovasculair accident (CVA)
2 vormen:
Hersenbloeding (15-20%)
o Door het kapotgaan van een bloedvat waardoor bloed uit
hersenbloedvat stroomt
Oorzaken intracerebrale bloedingen
Risicofactoren
o Roken
o Mannelijk geslacht
o Hypertensie
o Diabetes mellitus
o Alcohol
o Drugs (amfetamine, cocaïne)
Ruptuur verzwakte vaatwand (aneurysma)
Tumoren
Traumata
Vasculitis
Eclampsie (=aanvallen waarbij de spieren in je armen en benen
eerst stijf worden en daarna gaan schokken)
Stollingsstoornis
Herseninfarct/TIA (80-85%)
o Door een occlusie (= afsluiting van een bloedvat of
ader)
Mond-Spraak-Arm: Beroerte Alarm! = FAST test
Oorzaken TIA en infarct
Focale ischemie hersenen (= geen zuurstof toevoer)
o Embolie
o Atherosclerose
Risicofactoren
o Atriumfibrilleren
o Hypertensie
o Roken
o Hypercholesterolemie
o Overmatig alcoholgebruik
o Diabetes mellitus
o Obesitas
o Medicatie: hormoontherapie en AC-pil
o Vaatafwijkingen (dissectie, carotisstenose, vaatspasmen)
aandoeningen
de meest voorkomende acute neurologische aandoeningen beschrijven;
benoemen op welke symptomen gelet moet worden om acute neurologische
aandoeningen te herkennen bij een patiënt;
benoemen welke specifieke aandachtspunten er zijn in de ABCDE tav observaties
en interventies bij acute neurologische aandoeningen.
Anatomie en fysiologie
Arteria carotis communis wordt onderverdeeld in:
Arteria carotis externa = de slagader in de hals die je kunt palperen om de hartslag te voelen.
Arteria carotis interna = loopt naar de hersenen en de ogen
Cirkel van Willis
= Zoals de naam al zegt is de cirkel van Willis een cirkelvormig bloedvat. Het verbindt de slagaders die
de hersenen van bloed voorzien met elkaar. Je kan het vergelijken met een rotonde: Als een deel van
de rotonde (tijdelijk) minder doorgankelijk is, bijvoorbeeld als je je hoofd draait of als je
een herseninfarct hebt, dan kan het bloed nog via de andere kant van de rotonde bij de rest van de
hersenen komen.
Meningen (= hersenvliezen) vanaf schedel:
Dura mater
Arachnoidea (=spinnenwebsvlies)
Pia mater
De subdurale ruimte bevat lymfevocht, dit zorgt
voor minder wrijving tussen de hersenvliezen.
In de subarachnoïdale ruimte loopt de liquor.
Cerebrale perfusie
Bloed-hersenbarrière: bescherming en medicatie
o Functioneert als poortwachter, sommige stoffen worden wel doorgelaten en
sommige niet (denk aan geneesmiddelen)
Cerebrale perfusiedruk (CPP): autoregulatie
o Als de bloeddruk hoog is vindt er vasoconstrictie in de hersenvaten plaats om de
aanvoer te verminderen. Bij een lage bloeddruk vindt er vasodilatatie plaats om de
aanvoer van bloed te stimuleren.
o De perfusiedruk wordt door de hersenen
binnen bepaalde grenzen gehouden.
Intracraniële druk (ICP): bij toename ICP afname
perfusie
o Wanneer de druk toeneemt zal de
bloedflow afnemen door vasoconstrictie.
o Wanneer hypotensie optreedt zal door
autoregulatie vasodilatatie optreden.
MAP
o Wanneer de ICP toeneemt, zal de MAP
moeten toenemen om de CPP (cerebrale
perfusiedruk) constant te houden
, Verhoogde ICP traumatische bloeding
Anisocorie (= ongelijkheid in de diameter van de pupillen van het oog links/rechts)
Hemiparese
o Ontstaat doordat er druk op de aangedane hersenhelft staat, waardoor de
contralaterale zijde van de arm uitvalt.
Daling van bewustzijn
Cerebrovasculair accident (CVA)
2 vormen:
Hersenbloeding (15-20%)
o Door het kapotgaan van een bloedvat waardoor bloed uit
hersenbloedvat stroomt
Oorzaken intracerebrale bloedingen
Risicofactoren
o Roken
o Mannelijk geslacht
o Hypertensie
o Diabetes mellitus
o Alcohol
o Drugs (amfetamine, cocaïne)
Ruptuur verzwakte vaatwand (aneurysma)
Tumoren
Traumata
Vasculitis
Eclampsie (=aanvallen waarbij de spieren in je armen en benen
eerst stijf worden en daarna gaan schokken)
Stollingsstoornis
Herseninfarct/TIA (80-85%)
o Door een occlusie (= afsluiting van een bloedvat of
ader)
Mond-Spraak-Arm: Beroerte Alarm! = FAST test
Oorzaken TIA en infarct
Focale ischemie hersenen (= geen zuurstof toevoer)
o Embolie
o Atherosclerose
Risicofactoren
o Atriumfibrilleren
o Hypertensie
o Roken
o Hypercholesterolemie
o Overmatig alcoholgebruik
o Diabetes mellitus
o Obesitas
o Medicatie: hormoontherapie en AC-pil
o Vaatafwijkingen (dissectie, carotisstenose, vaatspasmen)
