Veiligheidskunde samenva0ng HFST 1, 2, 3, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15
Basisboek Integrale Veiligheid ISBN 9789462369344 4e druk
Inhoudsopgave
Hoofstuk 1 Integrale veiligheid
1.1 IntroducJe
1.2 ‘Veiligheid’ door de eeuwen heen
1.3 -
1.4 Veiligheid: feiten, beleving of allebei
1.5 Onveiligheid: intenJoneel of niet?
1.6 Fysieke veiligheid
1.7 Sociale veiligheid
1.8 Verschillende domeinen verenigd in 1 beroeps- en opleidingsprofiel: Integraal
veiligheidskundige
Hoofstuk 2 Integraal veiligheidskundigen aan het werk
2.1 IntroducJe
2.2 De verschillende werkwerelden van een IVK’er
2.3 -
2.4 –
2.5 –
2.6 –
2.7 –
2.8 Beroepshandelingen en compentenJes van de IVK’er
Hoofdstuk 3 Werken aan risicoreducJe
3.1 IntroducJe
3.2 Wat is een risico?
3.3 Vier typen risicoproblemen
3.4 Risico’s inventariseren
3.5 Risico’s prioriteren
3.6 Risico’s reduceren door oorzaken weg ten nemen, kans op incidenten te beperken en
gevolgen het hoofd te bieden
3.7 Grenzen aan maakbaarheid: Ongelukken gebeuren per ongeluk
Hoofdstuk 7 De IVK- CompetenJes
7.1 IntroducJe
7.2 Wat doen IVK’ers met de handelingscyclus
7.3 Stap 1: signaleren en agenderen van veiligheidsvraagstukken
7.4 Stap 2: analyseren van veiligheidsvraagstukken
7.5 Stap 3: ontwerpen van maatregelen
7.6 Stap 4: Implementeren van veiligheidsmaatregelen
7.7 Stap 5: Evalueren van het effect van veiligheidsmaatregelen
7.8 Negen competenJes voor de uitvoering van de handelingscyclus
,Hoofdstuk 8 AnalyJsch en onderzoekend vemogen
8.1 IntroducJe
8.2 De IVK’er als onderzoekende professional
8.3 CompetenJes
8.4 Tot slot
Hoofdstuk 9 Besluitvaardigheid
9.1 IntroducJe
9.2 Inzichten uit wetenschap en prakJjk
9.3 Ontwikkeling van professionele besluitvaardigheid
9.4 Tot slot
Hoofdstuk 10 CommunicaJef vermogen
10.1 IntroducJe
10.2 Casus
10.3 CommunicaJeproces en -doelen
10.4 De rol van het referenJekader: het raam waardoor je naar de wereld kijkt.
10.5 Luisteren is meer dan horen wat er wordt gezegd
10.6 Hoe schakel je tussen gespreksniveaus?
10.7 Risico- en crisiscommunicaJe: Think before your speak.
10.8 Formuleren van de boodschap: hoe doe je dat effecJef?
10.9 Slot
Hoofdstuk 11 InnovaJef vermogen
11.1 IntroducJe
11.2 InnovaJef vermogen op individueel niveau
11.3 InnovaJef vermogen op organisaJe- en samenwerkingsniveau
11.4 Je innovaJef vermogen versterken
11.5 Tot slot
Hoofdstuk 12 Leiderschap
12.1 IntroducJe
12.2 LeiderschapssJjlen, vroeger en nu
12.3 Leiderschapsmodellen
12.4 EssenJele competenJes voor leidinggeven
12.5 Persoonlijk leiderschap
12.6 Slot
Hoofdstuk 13 OrganisaJe- en omgevingsbewustzijn
13.1 IntroducJe
13.2 Landschap van organisaJe- en omgevingsbewustzijn
13.3 Herijken
13.4 SituaJon awareness
13.5 OrganisaJebewustzijn
13.6 Omgevingsbewustzijn
13.7 Conclusie en afsluiJng
2
,Hoofdstuk 14 ReflecJef vermogen
14.1 IntroducJe
14.2 Reflecteren voor de veiligheidskundige
14.3 Reflecteren op waarden
14.4 Leren reflecteren
14.5 Tot slot
Hoofdstuk 15 Resultaatgerichtheid
15.1 IntroducJe
15.2 Theorie over resultaatgerichtheid
15.3 Ethische theorieën
15.4 CompetenJes
15.5 Tot slot
3
, Hoofstuk 1 Integrale veiligheid
1.1 Introduc7e
Wat doen IVK’ers? Dat is moeilijk te vertellen. IVK’ers houden zich in hun dagelijkse leven
bezig met veiligheid. Waar ze mee bezig zijn is niet eenvoudig te vertellen, want ze zijn acJef
in verschillende werkvelden. Het term integraal duidt op het geheel van iets. Veiligheid
betekend volgens van Dale: Het veilig zijn: iets in veiligheid brengen.
De psycholoog Abraham Maslow stelde al in 1943
dat iedereen individu een zekere basis van
veiligheid moet hebben om toe te komen aan
vriendschapen, relaJes, creaJviteit en studeren.
1.2 Veiligheid door de eeuwen heen
Veiligheid is een maatschappelijk zwaartepunt in ons Jjd. Veiligheid is alJjd van belang
geweest, maar krijgt de laatste jaren sterke poliJeke aandacht. In de historische kern kwam
veiligheid ongeveer neer op: Duurzame rust op basis van trouw, liefde en vriendelijkheid
waarbij een onbezorgd en vrij leven met bescherming van lijf en bezig werd gegarandeerd
door een ook zelf begrensde overheid. Dit opgesplitst betekend:
1. Een duurzame rust…:
Rust moet aanhoudend en vanzelfsprekend zijn voor mensen en bezi0ngen.
2. …Op basis van trouw, liefde en vriendelijkheid…:
Mensen beheersen zichzelf.
3. …Waarbij een onbezorgd en vrij leven…:
Mensen hoeven zich minder zorgen te maken met de komst van overheden die hen
bezorgd.
4. … Met bescherming van lijf en bezit werd gegarandeerd...:
Overheden handhaafden door middel van zware straffen en sancJes
5. .. Door een ook zelf begrensde overheid.:
Burger worden beschermd tegen de willekeur van de overheid.
1.3 Een recente geschiedenis van onveiligheid
-
1.4 Veiligheid: feiten, beleving of allebei?
Crises en incidenten hebben een stevige impact op de samenleving. Er moet direct iets
gebeuren om het leed en schade zo veel mogelijk te beperken. Er zijn twee dimensies van
veiligheid; objec7eve veiligheid en subjec7eve veiligheid.
4
Basisboek Integrale Veiligheid ISBN 9789462369344 4e druk
Inhoudsopgave
Hoofstuk 1 Integrale veiligheid
1.1 IntroducJe
1.2 ‘Veiligheid’ door de eeuwen heen
1.3 -
1.4 Veiligheid: feiten, beleving of allebei
1.5 Onveiligheid: intenJoneel of niet?
1.6 Fysieke veiligheid
1.7 Sociale veiligheid
1.8 Verschillende domeinen verenigd in 1 beroeps- en opleidingsprofiel: Integraal
veiligheidskundige
Hoofstuk 2 Integraal veiligheidskundigen aan het werk
2.1 IntroducJe
2.2 De verschillende werkwerelden van een IVK’er
2.3 -
2.4 –
2.5 –
2.6 –
2.7 –
2.8 Beroepshandelingen en compentenJes van de IVK’er
Hoofdstuk 3 Werken aan risicoreducJe
3.1 IntroducJe
3.2 Wat is een risico?
3.3 Vier typen risicoproblemen
3.4 Risico’s inventariseren
3.5 Risico’s prioriteren
3.6 Risico’s reduceren door oorzaken weg ten nemen, kans op incidenten te beperken en
gevolgen het hoofd te bieden
3.7 Grenzen aan maakbaarheid: Ongelukken gebeuren per ongeluk
Hoofdstuk 7 De IVK- CompetenJes
7.1 IntroducJe
7.2 Wat doen IVK’ers met de handelingscyclus
7.3 Stap 1: signaleren en agenderen van veiligheidsvraagstukken
7.4 Stap 2: analyseren van veiligheidsvraagstukken
7.5 Stap 3: ontwerpen van maatregelen
7.6 Stap 4: Implementeren van veiligheidsmaatregelen
7.7 Stap 5: Evalueren van het effect van veiligheidsmaatregelen
7.8 Negen competenJes voor de uitvoering van de handelingscyclus
,Hoofdstuk 8 AnalyJsch en onderzoekend vemogen
8.1 IntroducJe
8.2 De IVK’er als onderzoekende professional
8.3 CompetenJes
8.4 Tot slot
Hoofdstuk 9 Besluitvaardigheid
9.1 IntroducJe
9.2 Inzichten uit wetenschap en prakJjk
9.3 Ontwikkeling van professionele besluitvaardigheid
9.4 Tot slot
Hoofdstuk 10 CommunicaJef vermogen
10.1 IntroducJe
10.2 Casus
10.3 CommunicaJeproces en -doelen
10.4 De rol van het referenJekader: het raam waardoor je naar de wereld kijkt.
10.5 Luisteren is meer dan horen wat er wordt gezegd
10.6 Hoe schakel je tussen gespreksniveaus?
10.7 Risico- en crisiscommunicaJe: Think before your speak.
10.8 Formuleren van de boodschap: hoe doe je dat effecJef?
10.9 Slot
Hoofdstuk 11 InnovaJef vermogen
11.1 IntroducJe
11.2 InnovaJef vermogen op individueel niveau
11.3 InnovaJef vermogen op organisaJe- en samenwerkingsniveau
11.4 Je innovaJef vermogen versterken
11.5 Tot slot
Hoofdstuk 12 Leiderschap
12.1 IntroducJe
12.2 LeiderschapssJjlen, vroeger en nu
12.3 Leiderschapsmodellen
12.4 EssenJele competenJes voor leidinggeven
12.5 Persoonlijk leiderschap
12.6 Slot
Hoofdstuk 13 OrganisaJe- en omgevingsbewustzijn
13.1 IntroducJe
13.2 Landschap van organisaJe- en omgevingsbewustzijn
13.3 Herijken
13.4 SituaJon awareness
13.5 OrganisaJebewustzijn
13.6 Omgevingsbewustzijn
13.7 Conclusie en afsluiJng
2
,Hoofdstuk 14 ReflecJef vermogen
14.1 IntroducJe
14.2 Reflecteren voor de veiligheidskundige
14.3 Reflecteren op waarden
14.4 Leren reflecteren
14.5 Tot slot
Hoofdstuk 15 Resultaatgerichtheid
15.1 IntroducJe
15.2 Theorie over resultaatgerichtheid
15.3 Ethische theorieën
15.4 CompetenJes
15.5 Tot slot
3
, Hoofstuk 1 Integrale veiligheid
1.1 Introduc7e
Wat doen IVK’ers? Dat is moeilijk te vertellen. IVK’ers houden zich in hun dagelijkse leven
bezig met veiligheid. Waar ze mee bezig zijn is niet eenvoudig te vertellen, want ze zijn acJef
in verschillende werkvelden. Het term integraal duidt op het geheel van iets. Veiligheid
betekend volgens van Dale: Het veilig zijn: iets in veiligheid brengen.
De psycholoog Abraham Maslow stelde al in 1943
dat iedereen individu een zekere basis van
veiligheid moet hebben om toe te komen aan
vriendschapen, relaJes, creaJviteit en studeren.
1.2 Veiligheid door de eeuwen heen
Veiligheid is een maatschappelijk zwaartepunt in ons Jjd. Veiligheid is alJjd van belang
geweest, maar krijgt de laatste jaren sterke poliJeke aandacht. In de historische kern kwam
veiligheid ongeveer neer op: Duurzame rust op basis van trouw, liefde en vriendelijkheid
waarbij een onbezorgd en vrij leven met bescherming van lijf en bezig werd gegarandeerd
door een ook zelf begrensde overheid. Dit opgesplitst betekend:
1. Een duurzame rust…:
Rust moet aanhoudend en vanzelfsprekend zijn voor mensen en bezi0ngen.
2. …Op basis van trouw, liefde en vriendelijkheid…:
Mensen beheersen zichzelf.
3. …Waarbij een onbezorgd en vrij leven…:
Mensen hoeven zich minder zorgen te maken met de komst van overheden die hen
bezorgd.
4. … Met bescherming van lijf en bezit werd gegarandeerd...:
Overheden handhaafden door middel van zware straffen en sancJes
5. .. Door een ook zelf begrensde overheid.:
Burger worden beschermd tegen de willekeur van de overheid.
1.3 Een recente geschiedenis van onveiligheid
-
1.4 Veiligheid: feiten, beleving of allebei?
Crises en incidenten hebben een stevige impact op de samenleving. Er moet direct iets
gebeuren om het leed en schade zo veel mogelijk te beperken. Er zijn twee dimensies van
veiligheid; objec7eve veiligheid en subjec7eve veiligheid.
4
