TRANSMURAAL KWARTAAL 1 JAAR 2
AANTEKENINGEN VAN DE LESSEN
Docent: Pim mellegers
,Week 1 Methodisch Handelen 30/08
Het voortraject bij een totale knieprothese, bij artrose --> voorafgaand aan de operatie fysiotherapie
als er verwacht wordt dat iemand een verhoogd risico op vertraagd herstel heeft (BiBo). Tijdens de
fyiotherapie zijn er een aantal aandachtspunten:
• De mogelijkheid of iemand met krukken kan lopen
• Krachttraining van de omliggende structuren, zodat je meer kracht overhoudt na de operatie
• Gedachten van de cliënt bespreekbaar maken over wat iemand van de operatie verwacht en
hoe iemand daarna verwacht te herstellen.
o Wat denkt iemand na de operatie te kunnen
o Wat verwacht iemand van de duur van het herstelproces
o Hoe is de thuissituatie
▪ Is er zo nodig mantelzorg aanwezig
▪ Is er een trap in huis aanwezig
▪ Wat doet iemand voor dagelijkse activiteiten
▪ Voorafgaand aan de operatie ervoor zorgen dat gevaarlijke / beweeglijke
objecten zijn weggehaald
▪ Ervoor zorgen dat iemand voorafgaand aan de operatie voorzien is van
makkelijke / platte schoenen.
TKA Operatie --> deze wordt uitgevoerd door de chirurg. Hierbij wordt het gewrichtsoppervlak van
de tibia condyle en de femur condyle wordt vervangen door metaal. Soms wordt ook de achterkant
van de knieschijf wel een door metaal vervangen.
Gevaren na de operatie:
• Passiviteit --> inactiviteit waardoor het weefsel rond de knie na de operatie niet goed
hersteld. Hierdoor is het mogelijk dat de spierkracht niet (volledig) terug komt.
• Activiteit --> overbelasting van de knie, dit zie je meestal beginnen een week of 2 na de
operatie. Dan trekt de pijn van de operatie namelijk weg waardoor mensen meer en in
sommige gevallen teveel gaan bewegen.
Standaarddoelstellingen voor het lichamelijk onderzoek post operatief in de klinsche fase:
1. VAS – score --> deze gebruik je om de pijn te meten
2. ROM van de knie --> hiervoor gebruik je een goniometer om deze op te meten
3. Actuele kracht van de extensoren van de knie --> deze doelstelling gaat niet over de kracht
van de M. Quadriceps post-operatief, maar mensen bewegen vaak niet vanwege de pijn en
vanwege de verminderde aansturing van de spieren na de operatie. Deze kracht wordt
gemeten met de MRC – schaal
4. Is de operatie geslaagd? En mag je als fysiotherapeut aan de slag gaan met het protocol
voor iemand met een totale knie prothese.
5. Illness beliefs van de cliënt
o Identity
o Causes
o Consequences
o Timeline
o Controlebility and curability
6. Thuissituatie en de sociale context van een cliënt. Is er mantelzorg aanwezig? Heeft iemand
trappen in huis, losse kleedjes en / of losse voorwerpen?
7. Gaat iemand post-operatief naar huis of naar een zorghotel?
, Alle krititsche factoren op de toets hebben te maken met de veiligheid van de cliënt zoals nummer 4
in de standaarddoelstellingen voor lichamelijk onderzoek. Als je punt 4 niet weet mag je nooit met
iemand aan de slag gaan.
Richtlijn laat ruimte voor vrijheid hoe je hem invult.
Protocol schrijft je handelingen voor en deze geldt altijd in een ziekenhuis.
De opname duur van een TKA is meestal 2 dagen. Op dag 0 is de operatie en daarna is het post-
operatief.
Protocol TKA:
1. Kan zelfstandig lopen (met loophulpmiddel = krukken / rollator / looprek) en kan zo nodig
traplopen
2. De ROM van de geopereerde knie is 0° – 90° = flexie – extensie = 90° – 0° – 0°
3. Patient kan het gestrekte been heffen zonder weerstand. MRC = 3
4. De patiënt kan zelfstandig transfers maken (stoel – bed / bed – stoel)
5. Patient is in staat tot basale zelfverzorging (aankleden en tandenpoetsen)
6. De patient weet hoe hij / zij met de prothese om moet gaan. Hij / zij herkend de
verschijnselen van overbelasting en weet wat hij / zij moet doen voor het herstel. Verder
kent de patient het beweegprogramma en kan het uitvoeren.
Doelen op de toets SMART formuleren:
S = specifiek voorbeeld: patient kan zelfstandig transfers maken (bed – stoel en stoel – bed)
M = meetbaar voorbeeld: transfer bed – stoel is meetbaar met MILAS
A = acceptabel voorbeeld: doelen altijd in samenspraak met de patiënt. De valkuil hierbij is dat
het protocol bepaalde handelingen voorschrijft en je moet het protocol volgen. Dus sommige dingen
zullen dus ook gewoon moeten gebruiken, ook als de patient dat minder prettig vindt.
R = realistisch voorbeeld: doel moet haalbaar zijn in de tijd die je ervoor gezet hebt. Bijvoorbeeld
de eerste dag na de operatie in de ochtend met hulp uit bed komen en dit aan het einde van de dag
zelfstandig kunnen.
T = tijdsgebonden voorbeeld: vaak kort houden, want hoe verder weg een doel is hoe moeilijker
het is om dat te voorspellen. Bij een TKA is het herstel 3 tot 6 maanden. De eerste 6 weken moet je
verplicht met 2 krukken lopen.
AANTEKENINGEN VAN DE LESSEN
Docent: Pim mellegers
,Week 1 Methodisch Handelen 30/08
Het voortraject bij een totale knieprothese, bij artrose --> voorafgaand aan de operatie fysiotherapie
als er verwacht wordt dat iemand een verhoogd risico op vertraagd herstel heeft (BiBo). Tijdens de
fyiotherapie zijn er een aantal aandachtspunten:
• De mogelijkheid of iemand met krukken kan lopen
• Krachttraining van de omliggende structuren, zodat je meer kracht overhoudt na de operatie
• Gedachten van de cliënt bespreekbaar maken over wat iemand van de operatie verwacht en
hoe iemand daarna verwacht te herstellen.
o Wat denkt iemand na de operatie te kunnen
o Wat verwacht iemand van de duur van het herstelproces
o Hoe is de thuissituatie
▪ Is er zo nodig mantelzorg aanwezig
▪ Is er een trap in huis aanwezig
▪ Wat doet iemand voor dagelijkse activiteiten
▪ Voorafgaand aan de operatie ervoor zorgen dat gevaarlijke / beweeglijke
objecten zijn weggehaald
▪ Ervoor zorgen dat iemand voorafgaand aan de operatie voorzien is van
makkelijke / platte schoenen.
TKA Operatie --> deze wordt uitgevoerd door de chirurg. Hierbij wordt het gewrichtsoppervlak van
de tibia condyle en de femur condyle wordt vervangen door metaal. Soms wordt ook de achterkant
van de knieschijf wel een door metaal vervangen.
Gevaren na de operatie:
• Passiviteit --> inactiviteit waardoor het weefsel rond de knie na de operatie niet goed
hersteld. Hierdoor is het mogelijk dat de spierkracht niet (volledig) terug komt.
• Activiteit --> overbelasting van de knie, dit zie je meestal beginnen een week of 2 na de
operatie. Dan trekt de pijn van de operatie namelijk weg waardoor mensen meer en in
sommige gevallen teveel gaan bewegen.
Standaarddoelstellingen voor het lichamelijk onderzoek post operatief in de klinsche fase:
1. VAS – score --> deze gebruik je om de pijn te meten
2. ROM van de knie --> hiervoor gebruik je een goniometer om deze op te meten
3. Actuele kracht van de extensoren van de knie --> deze doelstelling gaat niet over de kracht
van de M. Quadriceps post-operatief, maar mensen bewegen vaak niet vanwege de pijn en
vanwege de verminderde aansturing van de spieren na de operatie. Deze kracht wordt
gemeten met de MRC – schaal
4. Is de operatie geslaagd? En mag je als fysiotherapeut aan de slag gaan met het protocol
voor iemand met een totale knie prothese.
5. Illness beliefs van de cliënt
o Identity
o Causes
o Consequences
o Timeline
o Controlebility and curability
6. Thuissituatie en de sociale context van een cliënt. Is er mantelzorg aanwezig? Heeft iemand
trappen in huis, losse kleedjes en / of losse voorwerpen?
7. Gaat iemand post-operatief naar huis of naar een zorghotel?
, Alle krititsche factoren op de toets hebben te maken met de veiligheid van de cliënt zoals nummer 4
in de standaarddoelstellingen voor lichamelijk onderzoek. Als je punt 4 niet weet mag je nooit met
iemand aan de slag gaan.
Richtlijn laat ruimte voor vrijheid hoe je hem invult.
Protocol schrijft je handelingen voor en deze geldt altijd in een ziekenhuis.
De opname duur van een TKA is meestal 2 dagen. Op dag 0 is de operatie en daarna is het post-
operatief.
Protocol TKA:
1. Kan zelfstandig lopen (met loophulpmiddel = krukken / rollator / looprek) en kan zo nodig
traplopen
2. De ROM van de geopereerde knie is 0° – 90° = flexie – extensie = 90° – 0° – 0°
3. Patient kan het gestrekte been heffen zonder weerstand. MRC = 3
4. De patiënt kan zelfstandig transfers maken (stoel – bed / bed – stoel)
5. Patient is in staat tot basale zelfverzorging (aankleden en tandenpoetsen)
6. De patient weet hoe hij / zij met de prothese om moet gaan. Hij / zij herkend de
verschijnselen van overbelasting en weet wat hij / zij moet doen voor het herstel. Verder
kent de patient het beweegprogramma en kan het uitvoeren.
Doelen op de toets SMART formuleren:
S = specifiek voorbeeld: patient kan zelfstandig transfers maken (bed – stoel en stoel – bed)
M = meetbaar voorbeeld: transfer bed – stoel is meetbaar met MILAS
A = acceptabel voorbeeld: doelen altijd in samenspraak met de patiënt. De valkuil hierbij is dat
het protocol bepaalde handelingen voorschrijft en je moet het protocol volgen. Dus sommige dingen
zullen dus ook gewoon moeten gebruiken, ook als de patient dat minder prettig vindt.
R = realistisch voorbeeld: doel moet haalbaar zijn in de tijd die je ervoor gezet hebt. Bijvoorbeeld
de eerste dag na de operatie in de ochtend met hulp uit bed komen en dit aan het einde van de dag
zelfstandig kunnen.
T = tijdsgebonden voorbeeld: vaak kort houden, want hoe verder weg een doel is hoe moeilijker
het is om dat te voorspellen. Bij een TKA is het herstel 3 tot 6 maanden. De eerste 6 weken moet je
verplicht met 2 krukken lopen.
