Heelkundige pathologie: osteo-
articulaire pathologie (les 5)
Beenderen en gewrichten
I. Fracturen
Een breuk of fractuur = onderbreking van de continuïteit van de beenderige structuur (onderbreking
van de continuïteit van de corticalis).
Beenderstructuur bestaat uit corticalis en merg; lange pijpbeenderen bestaan uit diafyse, epifyse en
groeischijven (al dan niet gesloten).
1. Oorzaken
A. Externe oorzaken
Het trauma werkt in op de buitenkant van het bot.
- Overbuiging: als een bot te fel gebogen wordt, kan het breken
- Compressie: door slag, stoot of val; bv. bij een val van twee meter -> wervelfractuur
(compressie van de wervels op elkaar)
- Scheur: overdreven tractie op ligamenten t.h.v. aanhechtingsplaats - afrukkingsfractuur (als
ligament steviger is dan bot) bv. distorsio van de enkel
B. Interne oorzaken
Te wijten aan een onderliggende pathologie, er is ets aan het bot zelf gewijzigd is. De samenstelling
van het bot heeft nt meer dezelfde stevigheid, densitiet –(broze corticalis).
- Spontane fracturen: de structuur van het bot biedt minder weerstand
o botmeta’s zorgen ervoor dat in het bot meer cellen aanwezig zijn die minder calcium
bevatten en dus minder stevig zijn
o osteoporose calciumgehalte in beenderen vermindert, bot wordt poreuzer, gaat /
makkelijker breken - c p
, 2. Types fracturen
Communitief men heeft te maken met multipele fragmenten, er zijn verschillende fractuurlijnen co
Completa / incompleta
- completa: 2 corticalissen zijn onderbroken
- incompleta: I corticalis onderbroken, andere niet = groenhoutfractuur, onvolledige fractuur.
Bv. polsfractuur bij kinderen: bot is plastischer, gaat eerst plooien en dan breken - slechts I
corticalis is onderbroken
Directa / indirecta
- directa: fractuur op de plaats van trauma
- indirecta: bv. femurfractuur tgv slag van dashboard op knie bij auto ongeval.
complicata: fractuur waarbij naast botletsels er ook letsels zijn van de weke delen, zijnde bloedvaten,
huid, zenuwen, gewrichtsbanden, spieren, pezen (verwikkelde fractuur) bv. open fractuur
3. Vormen van de fractuurlijn
De vormen van de fractuurlijnen hebben een invloed op de manier waarop een fractuur geneest.
- Dwarse fractuur breuk loodrecht op de lengte as, eenvoudigste fractuur
- Schuine fractuur: fractuur schuin door corticalis as; botstukken zullen gemakkelijk langs
mekaar glijden; dit geeft verhoogd risico tot verkorting
- Spiroïd fractuur: schroefdraai fractuur, verschillende fragmenten volgens de kracht die aan de
basis ligt van de fractuur. Onderbrekingen liggen niet op hetzelfde niveau. (vb. bij ski lichaam
blijft in I richting, skiën draaien rond
4. Symptomen
Symptomen:
- Pijn (beenvlies is gevoelig)
- Hematoomvorming
- Tekens van inflammatoire reactie: zwelling, roodheid, pijn, warmte
- Abnorma1e stand - in as trekken (eerst 1M pijnmedicatie toedienen) –laat toe stand te
corrigeren
- Abnormale beweeglijkheid: de botfragmenten bewegen tov elkaar; opvangen door spalk aan
te leggen
5. Genezingsproces
articulaire pathologie (les 5)
Beenderen en gewrichten
I. Fracturen
Een breuk of fractuur = onderbreking van de continuïteit van de beenderige structuur (onderbreking
van de continuïteit van de corticalis).
Beenderstructuur bestaat uit corticalis en merg; lange pijpbeenderen bestaan uit diafyse, epifyse en
groeischijven (al dan niet gesloten).
1. Oorzaken
A. Externe oorzaken
Het trauma werkt in op de buitenkant van het bot.
- Overbuiging: als een bot te fel gebogen wordt, kan het breken
- Compressie: door slag, stoot of val; bv. bij een val van twee meter -> wervelfractuur
(compressie van de wervels op elkaar)
- Scheur: overdreven tractie op ligamenten t.h.v. aanhechtingsplaats - afrukkingsfractuur (als
ligament steviger is dan bot) bv. distorsio van de enkel
B. Interne oorzaken
Te wijten aan een onderliggende pathologie, er is ets aan het bot zelf gewijzigd is. De samenstelling
van het bot heeft nt meer dezelfde stevigheid, densitiet –(broze corticalis).
- Spontane fracturen: de structuur van het bot biedt minder weerstand
o botmeta’s zorgen ervoor dat in het bot meer cellen aanwezig zijn die minder calcium
bevatten en dus minder stevig zijn
o osteoporose calciumgehalte in beenderen vermindert, bot wordt poreuzer, gaat /
makkelijker breken - c p
, 2. Types fracturen
Communitief men heeft te maken met multipele fragmenten, er zijn verschillende fractuurlijnen co
Completa / incompleta
- completa: 2 corticalissen zijn onderbroken
- incompleta: I corticalis onderbroken, andere niet = groenhoutfractuur, onvolledige fractuur.
Bv. polsfractuur bij kinderen: bot is plastischer, gaat eerst plooien en dan breken - slechts I
corticalis is onderbroken
Directa / indirecta
- directa: fractuur op de plaats van trauma
- indirecta: bv. femurfractuur tgv slag van dashboard op knie bij auto ongeval.
complicata: fractuur waarbij naast botletsels er ook letsels zijn van de weke delen, zijnde bloedvaten,
huid, zenuwen, gewrichtsbanden, spieren, pezen (verwikkelde fractuur) bv. open fractuur
3. Vormen van de fractuurlijn
De vormen van de fractuurlijnen hebben een invloed op de manier waarop een fractuur geneest.
- Dwarse fractuur breuk loodrecht op de lengte as, eenvoudigste fractuur
- Schuine fractuur: fractuur schuin door corticalis as; botstukken zullen gemakkelijk langs
mekaar glijden; dit geeft verhoogd risico tot verkorting
- Spiroïd fractuur: schroefdraai fractuur, verschillende fragmenten volgens de kracht die aan de
basis ligt van de fractuur. Onderbrekingen liggen niet op hetzelfde niveau. (vb. bij ski lichaam
blijft in I richting, skiën draaien rond
4. Symptomen
Symptomen:
- Pijn (beenvlies is gevoelig)
- Hematoomvorming
- Tekens van inflammatoire reactie: zwelling, roodheid, pijn, warmte
- Abnorma1e stand - in as trekken (eerst 1M pijnmedicatie toedienen) –laat toe stand te
corrigeren
- Abnormale beweeglijkheid: de botfragmenten bewegen tov elkaar; opvangen door spalk aan
te leggen
5. Genezingsproces
