Inhoudsopgave
College 1 – CO: Piaget.................................................................................................................................... 3
Flavell – Hoofdstuk 3: Infant cognition.................................................................................................................3
Keenen – Hoofdstuk 7: Theories of cognitive development (p. 168-182).............................................................9
College 2 – TO: Wat is taal? / Kritische periodes............................................................................................ 18
Saxton - Hoodstuk 2: Can animals Acquire Human Language? Shakespeare's Typewriter...............................18
Saxton – Hoofdstuk 3: The Critical Period hypothesis: Now or Never................................................................30
Keenan – Hoofdstuk 9: The development of language and communication (p. 214-222).................................40
College 3 – CO: Vygotsky.............................................................................................................................. 47
Keenan – Hoofdstuk 7: Theories of cognitive development (p. 182-188)..........................................................47
College 4 – CO: Feuerstein............................................................................................................................ 51
Artikel: Kaniel & Feuerstein – Special Needs of Children with Learning Difficulties...........................................51
College 5 - TO: De invloed van de omgeving.................................................................................................. 57
Saxton - Hoodstuk 4: Input and Interaction: Tutorials for Toddlers...................................................................57
College 6 – TO: Spraakwaarneming............................................................................................................... 67
Saxton – Hoofdstuk 5: Language in the First Year: Breaking in the Sound Barrier............................................67
Keenan- Hoofdstuk 9: The development of language and communication (p. 22-224)....................................76
College 7 - CO: Representaties en concepten................................................................................................78
Flavell - Hoodstuk 4: Representation and concepts...........................................................................................78
College 8 - TO: Het leren van woorden.......................................................................................................... 83
Saxton - Hoofdstuk 6: The Developing Lexicon: What's in a Name?..................................................................83
Keenan – Hoofdstuk 9: The development of language and communication (p. 225-228).................................94
College 9 – CO: Redeneren en probleemoplossing........................................................................................97
Flavell – Hoofdstuk 5: Reasoning and problem solving......................................................................................97
Keenan - Hoofdstuk 8: Cognitive processes (p. 208-210).................................................................................102
College 10 – TO: Morfologische kennis........................................................................................................ 104
Saxton – Hoofdstuk 7: The Acquisition of Morphology: Linguistic Lego..........................................................104
College 11 – CO: Geheugen......................................................................................................................... 113
Flavell - Hoodstuk 7: Memory..........................................................................................................................113
Keenen – Hoofdstuk 8: Cognitive processes (p. 208-210)................................................................................119
College 12: TO: Grammaticale ontwikkeling................................................................................................ 124
Saxton – Hoofdstuk 8: Linguistic Nativism: To the Grammar Born..................................................................124
Saxton – Hoofdstuk 9: The Usage-based Approach: Making it Up as You Go Along.......................................130
,Keenan - Hoodstuk 9: The development of language and communication (p. 228-238)................................143
,College 1 – CO: Piaget
Flavell – Hoofdstuk 3: Infant cognition
Het model van Piaget blijft het meest begrijpelijke model over cognitie van baby’s. Echter
suggereert recent onderzoek dat baby’s cognitief veel competenter zijn dan Piaget geloofde.
De cognitie in de babytijd verschilt mogelijk niet heel veel van de latere cognitie, ze zijn
alleen minder volwassen.
3.1 The Piagetian approach
3.1.1 Infant cognition as sensorimotor intelligence
Piaget gelooft dat er zich een duidelijke capaciteit voor georganiseerde sensorische en
motorische acties ontwikkelt als het kind ouder wordt. Kennis krijgt een kind door te
herkennen, en denken doen ze met hun zintuigen. Het kind kan herkennen, anticiperen en
nadenken over sensomotorische instrumenten, maar doet dit wel onbewust.
Sensomotorische intelligentie: kennis van de wereld door de wereld actief te exploreren en
de realiteit te construeren door middel van schema’s.
3.1.2 Sensorimotor schemes
Assimilatie en accommodatie vinden plaats door middel van cognitieve organisatie van
kennisstructuren in het hoofd van een kind. Piaget noemt deze organisaties die assimilatie en
accommodatie aansturen een scheme (schema). Een schema is een specifieke reeks van
sensomotorische acties die het kind herhaaldelijk en gewoonlijk uitvoert, als antwoord op
een bepaalde klasse objecten of situaties. Het is de cognitieve capaciteit die dit
georganiseerde gedrag mogelijk maakt. Schema’s kunnen gecombineerd worden om zo een
hoger niveau van sensomotorische intelligentie te behalen. Een voorbeeld van een schema is
een zuigschema: de baby beschikt over een blijvende capaciteit om een specifieke klasse van
actie-sequentie uit te voeren (georganiseerde zuigbewegingen) in reactie op een bijzondere
klasse van gebeurtenissen (het inbrengen van zuigbare objecten). De baby gedraagt zich
hetzelfde tegenover een object alsof het behoort bij de klasse: “iets om op te zuigen”. Door
schema’s te differentiëren en integreren wordt het gedrag van een kind meer ‘cognitief’.
3.1.3 Cognitive motivation
De redenen en doelen voor het gebruik van kennis en cognitieve vaardigheden kunnen een
extrinsiek karakter (niet cognitief, automatisch) of een intrinsiek karakter (cognitief) hebben.
De meeste behoren tot het intrinsieke karakter. Dat wil zeggen dat het cognitieve systeem
vaak geactiveerd wordt en actief blijft vanuit de cognities, in plaats van een automatische
reactie op bijvoorbeeld lichamelijke behoeftes.
Bij baby’s is er vaak sprake van een intrinsieke motivatie om te leren. Stimuli die kinderen
bijna, maar nog net niet begrijpen, zijn voor hen het meest interessant. Deze kunnen deels
worden geassimileerd in bestaande schema’s, maar moeten toch deels geaccommodeerd
worden. Cognitieve motivatie en cognitieve verandering omschrijft Piaget als het creëren van
nieuwe ervaringen door het kind zelf; door middel van eigen acties op de omgeving.
3.1.4 Piaget’s six stages of sensorimotor development
In de theorie van Piaget zijn vier algemene periodes te onderscheiden, waarvan de
sensomotorische periode de eerste is. Deze periode wordt vervolgens ingedeeld in zes fasen.
De leeftijden in deze periode zijn niet belangrijk. Sommige kinderen gaan er sneller doorheen
, dan anderen. De volgorde is echter van sterk belang: geen enkele fase kan overgeslagen of
via een andere route gevolgd worden. Volgens Piaget begint het kind zonder basis van enkele
kennis, alleen wat reflexen. Sommige van deze reflexen zijn de basis van sensomotorische
schema’s en cognitieve groei. Het standpunt van Piaget in het nature-nurture debat is
interactionistisch: biologische processen worden gecombineerd met ervaringen om
ontwikkeling te bewerkstelligen.
In de tabel zijn de fasen van sensomotorische ontwikkeling volgens Piaget weergegeven.
Fase 1 0-1 maand Reflexieve Reflexen, primair gericht op de
schema’s omgeving, eerste schema’s.
Fase 2 1-4 maanden Primair circulaire Individuele schema’s worden
reacties meer afgestemd op de omgeving
en worden samengenomen voor
grotere gedrag samenstellingen.
Fase 3 4-8 maanden Secundair Gedrag is externaliserend
circulaire reacties georiënteerd, cognitief en sociaal.
Meer interesse voor de wereld en
het reproduceren van uitkomsten
door de actie na te doen die tot
de uitkomst leidde.
Fase 4 8-12 maanden Coördinatie van Intentioneel gedrag richting
fase 3 doelen. Actie en doel
onderscheiden.
Fase 5 12-18 Tertiair circulaire Actief, trial-error ervaringen.
maanden reacties Nieuwe acties creëren.
Fase 6 18-24 Uitvinden van Symbolische representatie van de
maanden nieuwe mogelijkheden. Het einde van
betekenissen door sensomotorische acties.
combineren
Voor een groot deel wordt de beweging door de zes fasen bepaald door de manieren waarop
de schema’s tijdens de kindertijd veranderen, en dus door de veranderende middelen die het
kind bezit om naar de wereld te handelen en deze te begrijpen. Verandering vindt
gedeeltelijk plaats door de voortdurende evolutie van individuele schema’s en gedeeltelijk
door de geleidelijke coördinatie of integratie van het ene schema met het andere.
Bijvoorbeeld: visie en auditie beginnen functioneel gerelateerd te worden. Als een baby iets
hoort, draait het hoofd naar het geluid.
In subfase 3 kan een baby een object oppakken en ermee schudden om er dan erachter te
komen dat het geluid maakt. Vervolgens gaat de baby hier blij mee door. Alhoewel dit gedrag
eruitziet alsof de baby oorzaak en effect relaties doorheeft, is Piaget niet bereid om het kind
in stadium 3 een duidelijk vermogen tot opzettelijke, doelgerichte actie toe te kennen. Een
kind in fase 4 is duidelijker doelgericht. Het kind kan een bijvoorbeeld object wegduwen om
College 1 – CO: Piaget.................................................................................................................................... 3
Flavell – Hoofdstuk 3: Infant cognition.................................................................................................................3
Keenen – Hoofdstuk 7: Theories of cognitive development (p. 168-182).............................................................9
College 2 – TO: Wat is taal? / Kritische periodes............................................................................................ 18
Saxton - Hoodstuk 2: Can animals Acquire Human Language? Shakespeare's Typewriter...............................18
Saxton – Hoofdstuk 3: The Critical Period hypothesis: Now or Never................................................................30
Keenan – Hoofdstuk 9: The development of language and communication (p. 214-222).................................40
College 3 – CO: Vygotsky.............................................................................................................................. 47
Keenan – Hoofdstuk 7: Theories of cognitive development (p. 182-188)..........................................................47
College 4 – CO: Feuerstein............................................................................................................................ 51
Artikel: Kaniel & Feuerstein – Special Needs of Children with Learning Difficulties...........................................51
College 5 - TO: De invloed van de omgeving.................................................................................................. 57
Saxton - Hoodstuk 4: Input and Interaction: Tutorials for Toddlers...................................................................57
College 6 – TO: Spraakwaarneming............................................................................................................... 67
Saxton – Hoofdstuk 5: Language in the First Year: Breaking in the Sound Barrier............................................67
Keenan- Hoofdstuk 9: The development of language and communication (p. 22-224)....................................76
College 7 - CO: Representaties en concepten................................................................................................78
Flavell - Hoodstuk 4: Representation and concepts...........................................................................................78
College 8 - TO: Het leren van woorden.......................................................................................................... 83
Saxton - Hoofdstuk 6: The Developing Lexicon: What's in a Name?..................................................................83
Keenan – Hoofdstuk 9: The development of language and communication (p. 225-228).................................94
College 9 – CO: Redeneren en probleemoplossing........................................................................................97
Flavell – Hoofdstuk 5: Reasoning and problem solving......................................................................................97
Keenan - Hoofdstuk 8: Cognitive processes (p. 208-210).................................................................................102
College 10 – TO: Morfologische kennis........................................................................................................ 104
Saxton – Hoofdstuk 7: The Acquisition of Morphology: Linguistic Lego..........................................................104
College 11 – CO: Geheugen......................................................................................................................... 113
Flavell - Hoodstuk 7: Memory..........................................................................................................................113
Keenen – Hoofdstuk 8: Cognitive processes (p. 208-210)................................................................................119
College 12: TO: Grammaticale ontwikkeling................................................................................................ 124
Saxton – Hoofdstuk 8: Linguistic Nativism: To the Grammar Born..................................................................124
Saxton – Hoofdstuk 9: The Usage-based Approach: Making it Up as You Go Along.......................................130
,Keenan - Hoodstuk 9: The development of language and communication (p. 228-238)................................143
,College 1 – CO: Piaget
Flavell – Hoofdstuk 3: Infant cognition
Het model van Piaget blijft het meest begrijpelijke model over cognitie van baby’s. Echter
suggereert recent onderzoek dat baby’s cognitief veel competenter zijn dan Piaget geloofde.
De cognitie in de babytijd verschilt mogelijk niet heel veel van de latere cognitie, ze zijn
alleen minder volwassen.
3.1 The Piagetian approach
3.1.1 Infant cognition as sensorimotor intelligence
Piaget gelooft dat er zich een duidelijke capaciteit voor georganiseerde sensorische en
motorische acties ontwikkelt als het kind ouder wordt. Kennis krijgt een kind door te
herkennen, en denken doen ze met hun zintuigen. Het kind kan herkennen, anticiperen en
nadenken over sensomotorische instrumenten, maar doet dit wel onbewust.
Sensomotorische intelligentie: kennis van de wereld door de wereld actief te exploreren en
de realiteit te construeren door middel van schema’s.
3.1.2 Sensorimotor schemes
Assimilatie en accommodatie vinden plaats door middel van cognitieve organisatie van
kennisstructuren in het hoofd van een kind. Piaget noemt deze organisaties die assimilatie en
accommodatie aansturen een scheme (schema). Een schema is een specifieke reeks van
sensomotorische acties die het kind herhaaldelijk en gewoonlijk uitvoert, als antwoord op
een bepaalde klasse objecten of situaties. Het is de cognitieve capaciteit die dit
georganiseerde gedrag mogelijk maakt. Schema’s kunnen gecombineerd worden om zo een
hoger niveau van sensomotorische intelligentie te behalen. Een voorbeeld van een schema is
een zuigschema: de baby beschikt over een blijvende capaciteit om een specifieke klasse van
actie-sequentie uit te voeren (georganiseerde zuigbewegingen) in reactie op een bijzondere
klasse van gebeurtenissen (het inbrengen van zuigbare objecten). De baby gedraagt zich
hetzelfde tegenover een object alsof het behoort bij de klasse: “iets om op te zuigen”. Door
schema’s te differentiëren en integreren wordt het gedrag van een kind meer ‘cognitief’.
3.1.3 Cognitive motivation
De redenen en doelen voor het gebruik van kennis en cognitieve vaardigheden kunnen een
extrinsiek karakter (niet cognitief, automatisch) of een intrinsiek karakter (cognitief) hebben.
De meeste behoren tot het intrinsieke karakter. Dat wil zeggen dat het cognitieve systeem
vaak geactiveerd wordt en actief blijft vanuit de cognities, in plaats van een automatische
reactie op bijvoorbeeld lichamelijke behoeftes.
Bij baby’s is er vaak sprake van een intrinsieke motivatie om te leren. Stimuli die kinderen
bijna, maar nog net niet begrijpen, zijn voor hen het meest interessant. Deze kunnen deels
worden geassimileerd in bestaande schema’s, maar moeten toch deels geaccommodeerd
worden. Cognitieve motivatie en cognitieve verandering omschrijft Piaget als het creëren van
nieuwe ervaringen door het kind zelf; door middel van eigen acties op de omgeving.
3.1.4 Piaget’s six stages of sensorimotor development
In de theorie van Piaget zijn vier algemene periodes te onderscheiden, waarvan de
sensomotorische periode de eerste is. Deze periode wordt vervolgens ingedeeld in zes fasen.
De leeftijden in deze periode zijn niet belangrijk. Sommige kinderen gaan er sneller doorheen
, dan anderen. De volgorde is echter van sterk belang: geen enkele fase kan overgeslagen of
via een andere route gevolgd worden. Volgens Piaget begint het kind zonder basis van enkele
kennis, alleen wat reflexen. Sommige van deze reflexen zijn de basis van sensomotorische
schema’s en cognitieve groei. Het standpunt van Piaget in het nature-nurture debat is
interactionistisch: biologische processen worden gecombineerd met ervaringen om
ontwikkeling te bewerkstelligen.
In de tabel zijn de fasen van sensomotorische ontwikkeling volgens Piaget weergegeven.
Fase 1 0-1 maand Reflexieve Reflexen, primair gericht op de
schema’s omgeving, eerste schema’s.
Fase 2 1-4 maanden Primair circulaire Individuele schema’s worden
reacties meer afgestemd op de omgeving
en worden samengenomen voor
grotere gedrag samenstellingen.
Fase 3 4-8 maanden Secundair Gedrag is externaliserend
circulaire reacties georiënteerd, cognitief en sociaal.
Meer interesse voor de wereld en
het reproduceren van uitkomsten
door de actie na te doen die tot
de uitkomst leidde.
Fase 4 8-12 maanden Coördinatie van Intentioneel gedrag richting
fase 3 doelen. Actie en doel
onderscheiden.
Fase 5 12-18 Tertiair circulaire Actief, trial-error ervaringen.
maanden reacties Nieuwe acties creëren.
Fase 6 18-24 Uitvinden van Symbolische representatie van de
maanden nieuwe mogelijkheden. Het einde van
betekenissen door sensomotorische acties.
combineren
Voor een groot deel wordt de beweging door de zes fasen bepaald door de manieren waarop
de schema’s tijdens de kindertijd veranderen, en dus door de veranderende middelen die het
kind bezit om naar de wereld te handelen en deze te begrijpen. Verandering vindt
gedeeltelijk plaats door de voortdurende evolutie van individuele schema’s en gedeeltelijk
door de geleidelijke coördinatie of integratie van het ene schema met het andere.
Bijvoorbeeld: visie en auditie beginnen functioneel gerelateerd te worden. Als een baby iets
hoort, draait het hoofd naar het geluid.
In subfase 3 kan een baby een object oppakken en ermee schudden om er dan erachter te
komen dat het geluid maakt. Vervolgens gaat de baby hier blij mee door. Alhoewel dit gedrag
eruitziet alsof de baby oorzaak en effect relaties doorheeft, is Piaget niet bereid om het kind
in stadium 3 een duidelijk vermogen tot opzettelijke, doelgerichte actie toe te kennen. Een
kind in fase 4 is duidelijker doelgericht. Het kind kan een bijvoorbeeld object wegduwen om
