EVOLUTIEBIOLOGIE
,Studiewijzer + hoofdstuk 1
03/10/2022
Studiewijzer
powerpoint
gele vlag → essentie is belangrijk
oranje vlag → geheel is belangrijk
rode vlag → PAK (PArate Kennis) → heel belangrijk voor het hele jaar
Eindcompetenties → weten hoe alles in je lichaam werkt.
celfysiologie, fys vh zenuwstelsel, fys vh ademhaling, …
Het examen
→ leerstof = ppt + wat prof erbij vertelt (leerboek is enkel voor verduidelijking)
PAK-toetsen op het einde van het jaar: vb. PAK vraag → hoe werkt een natrium-kaliumpomp? (fys=3
vragen)
Evolutiebiologie 20% (20p MC)
Fysiologie 80% (60p MC + 20p OV)
Inhoudstafel: Evolutiebiologie
1. Inleiding: studie van het leven op aarde
2. Principes van evolutie
3. Evolutie van individuen en populaties
4. “The origin of species”
5. Ontstaan van het leven, eencellige en meercellige organismen
6. Diversiteit van het leven
7. Prokaryoten, bacteriën en virussen
8. Eukaryoten
9. Ontstaan en ontwikkeling van de mens
Casus: Leven op aarde en daarbuiten?
(tekst)
Hoe wordt leven bestudeerd?
Trappen van organisatie van levende materie
Atoom → het kleinste deeltje van een element dat eigenschappen van dat element behoudt (C, H, O)
⇓
Molecule → combinatie van atomen (H2O, glucose)
⇓
Cel → Kleinste levende deeltje (zenuwcel, bloedcel)
⇓
Weefsel (Tissue) → een groep van gelijke cellen die een specifieke functie hebben (spierweefsel)
⇓
Orgaan → een structuur, meestal bestaand uit meerdere weefsels die een functionele geheel vormen
(hart)
⇓
,Stelsel → minstens twee organen die samenwerken om een specifieke lichaamsfunctie uit te voeren
(skelet)
⇓
Meercellig organisme → een individueel levend ding opgebouwd uit meerdere cellen (hert, mens, aap)
⇓
populatie (population) → leden van dezelfde soort, wonend in dezelfde habitat (kudde herten)
⇓
Gemeenschap (community) → twee of meerdere bevolkingen (soorten) die wonen en interageren met
elkaar (ooievaar, hert, gras)
Cellen kan je zien via lichtmicroscoop (meerdere, minder gedetailleerd) of met een
elektronenmicroscoop ( je kan één zien, sterk gedetailleerd)
Cellen bestaan uit meerdere organellen, maar de voornamelijkste organel is de celkern. In de celkern zit
de DNA. Normaal gezien onder vorm van chromosomen. De DNA bestaat uit nucleotiden die zich
onderscheiden van elkaar aan de hand van de stikstofbasen (C-G, A-T)
De mens is ontstaan van 1 cel, die zich telkens opgesplitst heeft in meerdere cellen. Zo bestaat een
volwassen mens uit 40 000 000 000 000 cellen. Deze cellen gaan zo niet het hele leven door. Er is een
hoge “Turn-over” → dat wil zeggen dat de cellen verplaatst worden door nieuwe cellen. Bijvoorbeeld
rode bloedcellen 2 500 000 cellen/seconde.
De plantencel
, De dierlijke cel
,Studiewijzer + hoofdstuk 1
03/10/2022
Studiewijzer
powerpoint
gele vlag → essentie is belangrijk
oranje vlag → geheel is belangrijk
rode vlag → PAK (PArate Kennis) → heel belangrijk voor het hele jaar
Eindcompetenties → weten hoe alles in je lichaam werkt.
celfysiologie, fys vh zenuwstelsel, fys vh ademhaling, …
Het examen
→ leerstof = ppt + wat prof erbij vertelt (leerboek is enkel voor verduidelijking)
PAK-toetsen op het einde van het jaar: vb. PAK vraag → hoe werkt een natrium-kaliumpomp? (fys=3
vragen)
Evolutiebiologie 20% (20p MC)
Fysiologie 80% (60p MC + 20p OV)
Inhoudstafel: Evolutiebiologie
1. Inleiding: studie van het leven op aarde
2. Principes van evolutie
3. Evolutie van individuen en populaties
4. “The origin of species”
5. Ontstaan van het leven, eencellige en meercellige organismen
6. Diversiteit van het leven
7. Prokaryoten, bacteriën en virussen
8. Eukaryoten
9. Ontstaan en ontwikkeling van de mens
Casus: Leven op aarde en daarbuiten?
(tekst)
Hoe wordt leven bestudeerd?
Trappen van organisatie van levende materie
Atoom → het kleinste deeltje van een element dat eigenschappen van dat element behoudt (C, H, O)
⇓
Molecule → combinatie van atomen (H2O, glucose)
⇓
Cel → Kleinste levende deeltje (zenuwcel, bloedcel)
⇓
Weefsel (Tissue) → een groep van gelijke cellen die een specifieke functie hebben (spierweefsel)
⇓
Orgaan → een structuur, meestal bestaand uit meerdere weefsels die een functionele geheel vormen
(hart)
⇓
,Stelsel → minstens twee organen die samenwerken om een specifieke lichaamsfunctie uit te voeren
(skelet)
⇓
Meercellig organisme → een individueel levend ding opgebouwd uit meerdere cellen (hert, mens, aap)
⇓
populatie (population) → leden van dezelfde soort, wonend in dezelfde habitat (kudde herten)
⇓
Gemeenschap (community) → twee of meerdere bevolkingen (soorten) die wonen en interageren met
elkaar (ooievaar, hert, gras)
Cellen kan je zien via lichtmicroscoop (meerdere, minder gedetailleerd) of met een
elektronenmicroscoop ( je kan één zien, sterk gedetailleerd)
Cellen bestaan uit meerdere organellen, maar de voornamelijkste organel is de celkern. In de celkern zit
de DNA. Normaal gezien onder vorm van chromosomen. De DNA bestaat uit nucleotiden die zich
onderscheiden van elkaar aan de hand van de stikstofbasen (C-G, A-T)
De mens is ontstaan van 1 cel, die zich telkens opgesplitst heeft in meerdere cellen. Zo bestaat een
volwassen mens uit 40 000 000 000 000 cellen. Deze cellen gaan zo niet het hele leven door. Er is een
hoge “Turn-over” → dat wil zeggen dat de cellen verplaatst worden door nieuwe cellen. Bijvoorbeeld
rode bloedcellen 2 500 000 cellen/seconde.
De plantencel
, De dierlijke cel
