Hoorcollege Week 8
Beraadslaging, vonnis en motivering
De beraadslaging
Uitgangspunten
Alles wat hieronder wordt genoemd is van overeenkomstige toepassing in hoger beroep
- Het onderzoek ter terechtzitting is voltooid
o De rechters trekken zich terug om te beraadslagen (‘raadkameren’ genoemd)
o Alleen zittende rechters mogen ook terstond mondeling uitspraak doen
o Schakelbepaling voor hoger beroep: art. 415 Sv
- De beraadslaging wordt gestructureerd door
o De grondslagleer
De rechter oordeelt op grondslag van de tenlastelegging
o Het verhandelde tijdens het onderzoek op de terechtzitting
o Het beslissingsschema van art. 348 en 350 Sv
o De motiveringsvereisten
Grondslagleer en onmiddellijkheid
- Rechter is bij de beraadslaging gebonden aan de tenlastelegging
o Ratio van de grondslagleer: vervolgingsmonopolie OM, rechten van
verdediging (en daarnaast: doelmatigheid)
De rechter mag zijn alleen uitspreken over de feiten die zijn
opgenomen in de tenlastelegging door het OM. Dat hangt samen met
het vervolgingsmonopolie van het OM, alleen zij mogen bepalen
waarvoor en wanneer iemand wordt vervolgd, de rechter mag dit niet
zelf doen
o Maar de strenge grondslagleer is in sommige opzichten gerelativeerd:
Verbetering kennelijke schrijffouten
Welwillende uitleg van tenlastelegging
Als er bestanddelen ontbreken in de tenlastelegging, kan de
rechter de tenlastelegging zo uitleggen dat hij die
bestanddelen alsnog in de tenlastelegging begrijpt
Gebruik primair-subsidiaire tenlasteleggingen
Door het gelaagd opbouwen van een tenlastelegging kan een
OvJ voorkomen dat iemand wordt vrijgesproken omdat een
bestanddeel van het zwaarste delict niet kan worden bewezen
Aanvulling of wijziging tenlastelegging
Art. 312 t/m 314a Sv
Wijziging mag alleen als er sprake is van hetzelfde feit, op
grond van het ne bis in idem-beginsel (art. 68 Sr). Je mag geen
ander feit ten laste leggen dan in de aanvankelijke
tenlastelegging. Dit heeft te maken met de rechten van de
verdediging.
‘Althans’
Beraadslaging, vonnis en motivering
De beraadslaging
Uitgangspunten
Alles wat hieronder wordt genoemd is van overeenkomstige toepassing in hoger beroep
- Het onderzoek ter terechtzitting is voltooid
o De rechters trekken zich terug om te beraadslagen (‘raadkameren’ genoemd)
o Alleen zittende rechters mogen ook terstond mondeling uitspraak doen
o Schakelbepaling voor hoger beroep: art. 415 Sv
- De beraadslaging wordt gestructureerd door
o De grondslagleer
De rechter oordeelt op grondslag van de tenlastelegging
o Het verhandelde tijdens het onderzoek op de terechtzitting
o Het beslissingsschema van art. 348 en 350 Sv
o De motiveringsvereisten
Grondslagleer en onmiddellijkheid
- Rechter is bij de beraadslaging gebonden aan de tenlastelegging
o Ratio van de grondslagleer: vervolgingsmonopolie OM, rechten van
verdediging (en daarnaast: doelmatigheid)
De rechter mag zijn alleen uitspreken over de feiten die zijn
opgenomen in de tenlastelegging door het OM. Dat hangt samen met
het vervolgingsmonopolie van het OM, alleen zij mogen bepalen
waarvoor en wanneer iemand wordt vervolgd, de rechter mag dit niet
zelf doen
o Maar de strenge grondslagleer is in sommige opzichten gerelativeerd:
Verbetering kennelijke schrijffouten
Welwillende uitleg van tenlastelegging
Als er bestanddelen ontbreken in de tenlastelegging, kan de
rechter de tenlastelegging zo uitleggen dat hij die
bestanddelen alsnog in de tenlastelegging begrijpt
Gebruik primair-subsidiaire tenlasteleggingen
Door het gelaagd opbouwen van een tenlastelegging kan een
OvJ voorkomen dat iemand wordt vrijgesproken omdat een
bestanddeel van het zwaarste delict niet kan worden bewezen
Aanvulling of wijziging tenlastelegging
Art. 312 t/m 314a Sv
Wijziging mag alleen als er sprake is van hetzelfde feit, op
grond van het ne bis in idem-beginsel (art. 68 Sr). Je mag geen
ander feit ten laste leggen dan in de aanvankelijke
tenlastelegging. Dit heeft te maken met de rechten van de
verdediging.
‘Althans’
