College inspanningsfysiologie 4 – kanker en training, behoud en verbetering van fitheid
Artikel : De rol van fysieke training en voeding binnen de oncologische revalidatie
De meest voorkomende lichamelijke klachten na de behandeling van kanker zijn:
- verminderde spierkracht
- verminderd uithoudingsvermogen
- gewichtstoename
- vermoeidheid (belangrijkste, wordt gezien als voornaamste oorzaken van verminderde kwaliteit van leven)
Kankergerelateerde vermoeidheid is vaak blijvend en verdwijnt niet bij verwijderen van de tumor of stoppen
van de therapie. Lichamelijke inspanning verminderd en geldt ook als preventie van chronische vermoeidheid en
andere bijwerkingen van kanker. Bij deze vermoeidheidsklachten zijn echter meerdere factoren betrokken, dus
naast fysieke trainingsprogramma ook aandacht te besteden aan psychosociale problemen, voeding en
werkhervatting.
Op psychosociaal gebied spelen de volgende aspecten een rol:
- depressie
- angst
- verminderd gevoel van eigenwaarde
- verminderde capaciteit tot deelname aan het arbeidsproces of of vrijetijdsbesteding
Intake
Er dient een gestructureerde intake aan de oncologische revalidatie vooraf te gaan; aan de hand hiervan moet er
een revalidatieprogramma worden opgesteld.
Revalidatie
1. Tijdens curatieve behandeling
Doelstelling: handhaven van conditie en het activiteitenniveau, het voorkomen of verminderen van de
vermoeidheidsklachten en het behoud van een gezonde lichaamssamenstelling.
- Lichamelijke inspanning lijkt een positief effect te hebben op kankergerelateerde vermoeidheid en de
kwaliteit van leven
2. Na curatieve behandeling
Doelstelling: verbeteren van de fysieke conditie (cardiopulmonale functie) en het activiteitenniveau, het
optimaliseren van de lichaamssamenstelling, het verminderen van vermoeidheidsklachten, het stimuleren van een
geleidelijke opbouw naar werkhervatting en sociale activiteiten en verbetering van kwaliteit van leven.
- Een combinatie van aerobe (interval) training en krachttraining leidt tot een toename van zowel
uithoudingsvermogen als spierkracht + geven een verbetering van kankergerelateerde vermoeidheid en
rolfunctioneren.
- Ten minste matig intensieve aerobe en anaerobe training
3. In de palliatieve fase
Doelstelling: vitaliteit behouden dor de symptomen van de ziekte te voorkomen of te behandelen en de kwaliteit
van leven te optimaliseren.
- Multidisciplinaire oefenprogramma’s geven een verbetering van kankergerelateerde vermoeidheid, een
verbetering op de 6MWT en de benodigde tijd om te gaan staan vanuit zithouding wordt verminderd.
Conclusie
Fysieke training is een belangrijk aspect van oncologische revalidatie en training leidt tot:
- Toename in spierkracht (krachttraining > hoogste maximale kracht in zowel OE als BE + lang volhouden chemo)
- Toename in uithoudingsvermogen (aerobe training > grootste toename VO2max)
- Verbetering van kwaliteit van leven
- Afname in vermoeidheid
- Snellere en betere werkhervatting
Artikel : De rol van fysieke training en voeding binnen de oncologische revalidatie
De meest voorkomende lichamelijke klachten na de behandeling van kanker zijn:
- verminderde spierkracht
- verminderd uithoudingsvermogen
- gewichtstoename
- vermoeidheid (belangrijkste, wordt gezien als voornaamste oorzaken van verminderde kwaliteit van leven)
Kankergerelateerde vermoeidheid is vaak blijvend en verdwijnt niet bij verwijderen van de tumor of stoppen
van de therapie. Lichamelijke inspanning verminderd en geldt ook als preventie van chronische vermoeidheid en
andere bijwerkingen van kanker. Bij deze vermoeidheidsklachten zijn echter meerdere factoren betrokken, dus
naast fysieke trainingsprogramma ook aandacht te besteden aan psychosociale problemen, voeding en
werkhervatting.
Op psychosociaal gebied spelen de volgende aspecten een rol:
- depressie
- angst
- verminderd gevoel van eigenwaarde
- verminderde capaciteit tot deelname aan het arbeidsproces of of vrijetijdsbesteding
Intake
Er dient een gestructureerde intake aan de oncologische revalidatie vooraf te gaan; aan de hand hiervan moet er
een revalidatieprogramma worden opgesteld.
Revalidatie
1. Tijdens curatieve behandeling
Doelstelling: handhaven van conditie en het activiteitenniveau, het voorkomen of verminderen van de
vermoeidheidsklachten en het behoud van een gezonde lichaamssamenstelling.
- Lichamelijke inspanning lijkt een positief effect te hebben op kankergerelateerde vermoeidheid en de
kwaliteit van leven
2. Na curatieve behandeling
Doelstelling: verbeteren van de fysieke conditie (cardiopulmonale functie) en het activiteitenniveau, het
optimaliseren van de lichaamssamenstelling, het verminderen van vermoeidheidsklachten, het stimuleren van een
geleidelijke opbouw naar werkhervatting en sociale activiteiten en verbetering van kwaliteit van leven.
- Een combinatie van aerobe (interval) training en krachttraining leidt tot een toename van zowel
uithoudingsvermogen als spierkracht + geven een verbetering van kankergerelateerde vermoeidheid en
rolfunctioneren.
- Ten minste matig intensieve aerobe en anaerobe training
3. In de palliatieve fase
Doelstelling: vitaliteit behouden dor de symptomen van de ziekte te voorkomen of te behandelen en de kwaliteit
van leven te optimaliseren.
- Multidisciplinaire oefenprogramma’s geven een verbetering van kankergerelateerde vermoeidheid, een
verbetering op de 6MWT en de benodigde tijd om te gaan staan vanuit zithouding wordt verminderd.
Conclusie
Fysieke training is een belangrijk aspect van oncologische revalidatie en training leidt tot:
- Toename in spierkracht (krachttraining > hoogste maximale kracht in zowel OE als BE + lang volhouden chemo)
- Toename in uithoudingsvermogen (aerobe training > grootste toename VO2max)
- Verbetering van kwaliteit van leven
- Afname in vermoeidheid
- Snellere en betere werkhervatting
