Hoofdstuk 2
Soevereiniteit = hoogste macht of gezag
Staat : grondgebied + bestuursgezag + staatsvolk
Trias Politica :
- wetgevende macht -> Staten-Generaal
- uitvoerende macht -> de ministeries
- rechterlijke macht -> onafhankelijke rechters
Nederland was eerst een: nachtwakerstaat = weinig bemoeienis met inwoners. Wetgeving gericht op
handhaving
codificatie = het op schrift stellen van recht
modificatie = het continu inspelen op de ontwikkelingen in de samenleving.
Liberalisme -> vrijheidsbeginsel
christendemocratie -> christelijke beginselen
socialisme -> gelijkheidsbeginsel
Territoriale decentralisatie = overheidsorgaan een bepaald gebied besturen
functionele decentralisatie = overheidsorgaan is ingesteld ter behartiging van een bepaald doel
Medebewind = het uitvoeren van rijkstaken door lagere overheden
Deconcentratie = het fysiek verspreiden van delen van de overheid. Bv belastingdienst R’dam en Den
Haag.
Verticale machtenscheiding:
- rijk
- provincie
- gemeente
Beleid is een plan, een stelsel van doelen en middelen
Beleid is alles wat een overheid doet.
Er is gekozen voor de betekenis beleid-als-plan
, Hoofdstuk 8
Staten-Generaal = 1ste + 2de Kamer
2de kamer heeft:
- Het vragenrecht
- Het recht van interpellatie
- Het enquêterecht
- Het budgetrecht
Regering = ministers + koning
Informateur = onderzoekt welke mogelijke samenwerkingsverbanden tussen de politieke partijen tot
stand gebracht kunnen worden
Formateur = gaat een nieuw kabinet samenstellen
Departementen/ministeries = ambtelijke organisaties binnen de rijksoverheid
Hoge colleges van Staat:
- De Raad van State
- De regering moet aan RvS advies vragen.
- De algemene Rekenkamer
- controle van de uitgaven en ontvangsten
- De Nationale ombudsman
- 4 kernvoorwaarden
- Open en duidelijk -> transparantie
- respectvol -> het respecteren van grondrechten, fair play etc.
- betrokken en oplossingsgericht -> samenwerking, voortvarendheid
- eerlijk en betrouwbaar -> onpartijdigheid, professionaliteit
- De Hoge Raad
- behandelt zaken op het gebied van civiel recht, strafrecht en belastingrecht in hoger
beroep. In cassatie doe je bij de Hoge Raad. Hoge raad beoordeelt of het recht juist is
toegepast.
Adviescolleges