ISW: Armoede
1.2 Definitie van armoede
Oplossingen voor iemand in armoede wordt beperkt door de overheid (VB: voedselpakket)
Armoede =
- gebrek aan (im-)materiële middelen
- sociale uitsluiting leid tot patroon in armoede
- Socialisatie binnen een cumulatie van uitsluiting zich neer leggen bij de processen
- othering = wij zijn niet zoals die mensen
Armoedebestrijding:
- maatregelen die de bestaanscondities van mensen verbeteren (cf. gebrek aan
middelen);
- maatregelen die structureel bepaalde processen van uitsluiting tegengaan (cf.
sociale uitsluiting);
- maatregelen die armen aanspreken om de cultuur van het zwijgen te doorbreken
(cf. socialisatie in armoede).
1.3 Hoe kan armoede worden verklaard?
6 perspectieven (brillen) om naar de oorzaken en verantwoordelijkheden te kijken
onderscheid tussen het niveau van de oorzaak en de aard van de oorzaak
Individueel schuldmodel (micro)
o Schuld van armoede leggen bij
de mensen zelf (ze doen geen
moeite)
o Moeilijk nakomen van
contractuele verplichtingen
Individueel ongevalmodel (micro)
o Arm zijn door persoonlijke
tegenslagen (ziekte, handicap,...)
Institutioneel schuldmodel (meso)
o Men is arm door de inrichting en het functioneren van instituties, groepen en
gemeenschappen
o Voortbestaan van armoede door eigen (afwijkende) waarden en normen
o Theorie van de armoedecultuur = armoede wordt verklaard door de cultuur van de
gemeenschap
o Arm door cultuurfactoren (culturalisering)
, Institutioneel ongevalmodel (meso)
o Duidt op fenomenen zoals stereotypering, stigmatiseren, wij-zijgroep, ...
o Institutionele uitsluitingsprocessen = instituties bouwen in hun werking een aantal
voorwaarden in die kunnen leiden tot uitsluiting
o Vooroordelen + stereotypes zijn ‘ingebakken’ in de samenleving
o Zorgorganisaties versterken dit door etikettering en verafhankelijkheid
Maatschappelijk schuldmodel (macro)
o Hoe houdt de samenleving armoede in stand?
o Positie op de economische markt
o Armoede komt door hoe de samenleving georganiseerd is
Maatschappelijk ongevalmodel (macro)
o Veranderingen en conjuncturen centraal ( economische crisis -> werkloosheid ->
afname middelen
o Veronderstelling dat de armoede zal verdwijnen wanneer de magere jaren plaats
ruimen voor de vette jaren
2. Hoe armoede meten? (dimensie: Hoogte)
armoedebarometers: politiek instrument om het fenomeen armoede onder de aandacht te
brengen
Armoedebarometer van de Decenniumdoelen (DCD) = samenwerkingsverband van organisaties
die krachten bundelen om armoede te halveren op 10 jaar tijd (niet gelukt!)
Vlaamse Armoedemonitor ter ondersteuning van het Vlaamse armoedebeleid
Europese armoede indicator = AROPE
AROPE -> At Risk Of Poverty or social Exclusion
EU – SILC -> European Union Statistics on Income and Living Conditions
deze is in alle lidstaten van de EU
werkt met steekproeven en een betrouwbaarheidsinterval van 95%
3 indicatoren:
1. Armoede o.b.v. inkomen
(AROP = At Risk of Poverty)
Huishoudinkomen = alle inkomsten vd huishoudleden uit eco activiteit
Armoededrempel = 60% van et nationaal beschikbaar huishoudinkomen & is afhankelijk
van de grootte van het gezin
2. ernstige materiële en sociale deprivatie
(SMSD = Severe Materrial and social deprivaton)
drukt onvermogen uit om sommige items die als noodzakelijk worden beschouwt, te
veroorloven
1.2 Definitie van armoede
Oplossingen voor iemand in armoede wordt beperkt door de overheid (VB: voedselpakket)
Armoede =
- gebrek aan (im-)materiële middelen
- sociale uitsluiting leid tot patroon in armoede
- Socialisatie binnen een cumulatie van uitsluiting zich neer leggen bij de processen
- othering = wij zijn niet zoals die mensen
Armoedebestrijding:
- maatregelen die de bestaanscondities van mensen verbeteren (cf. gebrek aan
middelen);
- maatregelen die structureel bepaalde processen van uitsluiting tegengaan (cf.
sociale uitsluiting);
- maatregelen die armen aanspreken om de cultuur van het zwijgen te doorbreken
(cf. socialisatie in armoede).
1.3 Hoe kan armoede worden verklaard?
6 perspectieven (brillen) om naar de oorzaken en verantwoordelijkheden te kijken
onderscheid tussen het niveau van de oorzaak en de aard van de oorzaak
Individueel schuldmodel (micro)
o Schuld van armoede leggen bij
de mensen zelf (ze doen geen
moeite)
o Moeilijk nakomen van
contractuele verplichtingen
Individueel ongevalmodel (micro)
o Arm zijn door persoonlijke
tegenslagen (ziekte, handicap,...)
Institutioneel schuldmodel (meso)
o Men is arm door de inrichting en het functioneren van instituties, groepen en
gemeenschappen
o Voortbestaan van armoede door eigen (afwijkende) waarden en normen
o Theorie van de armoedecultuur = armoede wordt verklaard door de cultuur van de
gemeenschap
o Arm door cultuurfactoren (culturalisering)
, Institutioneel ongevalmodel (meso)
o Duidt op fenomenen zoals stereotypering, stigmatiseren, wij-zijgroep, ...
o Institutionele uitsluitingsprocessen = instituties bouwen in hun werking een aantal
voorwaarden in die kunnen leiden tot uitsluiting
o Vooroordelen + stereotypes zijn ‘ingebakken’ in de samenleving
o Zorgorganisaties versterken dit door etikettering en verafhankelijkheid
Maatschappelijk schuldmodel (macro)
o Hoe houdt de samenleving armoede in stand?
o Positie op de economische markt
o Armoede komt door hoe de samenleving georganiseerd is
Maatschappelijk ongevalmodel (macro)
o Veranderingen en conjuncturen centraal ( economische crisis -> werkloosheid ->
afname middelen
o Veronderstelling dat de armoede zal verdwijnen wanneer de magere jaren plaats
ruimen voor de vette jaren
2. Hoe armoede meten? (dimensie: Hoogte)
armoedebarometers: politiek instrument om het fenomeen armoede onder de aandacht te
brengen
Armoedebarometer van de Decenniumdoelen (DCD) = samenwerkingsverband van organisaties
die krachten bundelen om armoede te halveren op 10 jaar tijd (niet gelukt!)
Vlaamse Armoedemonitor ter ondersteuning van het Vlaamse armoedebeleid
Europese armoede indicator = AROPE
AROPE -> At Risk Of Poverty or social Exclusion
EU – SILC -> European Union Statistics on Income and Living Conditions
deze is in alle lidstaten van de EU
werkt met steekproeven en een betrouwbaarheidsinterval van 95%
3 indicatoren:
1. Armoede o.b.v. inkomen
(AROP = At Risk of Poverty)
Huishoudinkomen = alle inkomsten vd huishoudleden uit eco activiteit
Armoededrempel = 60% van et nationaal beschikbaar huishoudinkomen & is afhankelijk
van de grootte van het gezin
2. ernstige materiële en sociale deprivatie
(SMSD = Severe Materrial and social deprivaton)
drukt onvermogen uit om sommige items die als noodzakelijk worden beschouwt, te
veroorloven
