Samenvatting Probleem 2

Probleem 2 – Als je baas een app is (Marx)

Leerdoelen:

Leerdoel 1: Wat is het uitgangspunt van de sociologie van Marx over de menselijke natuur?

Leerdoel 2: Werk Marx’ theoretische concepten uit en leg relaties tussen de concepten. Concepten: species-
being, historisch-materialisme + dialectiek, kapitalisme, commodity, use/exchange/surplus value, exploitation,
commodification, overproduction, alienation.

Leerdoel 3: Hoe kan Marx worden toegepast op nieuwe manieren waarop werk georganiseerd wordt? Wat
levert dat ons op?

Boek 1: Sociological Theory, hoofdstuk 2

Leerdoel 1: Wat is het uitgangspunt van de sociologie van Marx over de menselijke natuur?

 Grootste interesse: de historische basis van ongelijkheid, specifiek onder het kapitalisme.
 Marx zocht vooral theorieën over hoe hij de samenleving kon veranderen.
 Marx’ sociale theorie: een analyse van ongelijkheid onder het kapitalisme en hoe je dit verandert.
 De theorie zorgt voor een diagnose van kapitalisme die de bewegingen richting crisissen laat
zien, de eeuwige ongelijkheden en ervoor zorgt dat kapitalisme naar zijn eigen beloftes toe
leeft.
 Theorieën vertellen ons niet wat er zal gebeuren, maar kunnen ervoor zorgen om te laten
zien wat er zou moeten gebeuren en helpen ons een plan te ontwikkelen voor de
veranderingen die moeten gebeuren volgens de theorie.
 De tegenstelling in het hart van het kapitalisme zou alleen maar groter worden als de kapitalisten
kleine bedrijven uit het veld drijven en meer mensen forceren om werkers te worden, zodat ze er
winst uit kunnen maken.
 Marx geloofde dat de samenleving zich bezighield met klassenstrijd en dat mensen konden kiezen om te
participeren in de revolutie van de samenleving of in de gemeenschappelijke ruïne van de klassenstrijd.
 Het hart van Marx’ gedachten: de relatie tussen mensen en de grootschalige structuren die ze maken.
 Aan de ene kant zorgen deze structuren ervoor dat mensen zichzelf vervullen, maar aan de andere
kant is het een ernstige bedreiging voor de mensheid.

Leerdoel 2: Werk Marx’ theoretische concepten uit en leg relaties tussen de concepten. Concepten: species-
being, historisch-materialisme + dialectiek, kapitalisme, commodity, use/exchange/surplus value, exploitation,
commodification, overproduction, alienation.

 Dialectiek: de tegenstellingen worden niet opgelost door een filosoof die in zijn stoel zit, maar door een
leven of dood struggle die de sociale wereld verandert.
 Marx noemde de tegenstellingen de tegenstellingen van kapitalisme en class contradictions.
 Marx bestudeerde sociale relaties in de materialistische wereld.
 Eén van de tegenstellingen in het kapitalisme is de relatie tussen de werkers en de kapitalisten die de
fabrieken beheren. De kapitalist buit de werkers uit om te profiteren van het werk dat ze verrichten.
De werkers willen in tegenstelling tot de kapitalisten ook zelf wat overhouden.
 Dialectische methode:
 Sociale waarden zijn niet te onderscheiden van sociale feiten. Het is niet alleen onmogelijk, maar
ook onwenselijk, omdat er een inhumane sociologie ontstaat die weinig te bieden heeft aan
mensen die naar antwoorden zoeken.
 Reciproke relaties: een factor kan invloed hebben op een andere factor, maar het kan net zo goed
zijn dat de laatstgenoemde factor weer hetzelfde effect heeft op de eerste.
 Bezighouden met de geschiedenis achter de huidige wereld.
 Geïnteresseerd in huidige sociale trends om de mogelijke toekomst te begrijpen.
 Species-being: de eigenschappen en krachten van mensen die mensen onderscheiden van andere soorten.
Drie gebieden van onderscheid:
 Ons werk creëert iets in de realiteit wat eerst alleen in gedachten bestond. Onze productie reflecteert
onze doelen. Dit wordt objectificatie genoemd.
 Het werk is materialistisch en werkt met de materialistische aspecten van de natuur, om te voorzien in
materialistische behoeften.