STATIONSPROEF
1 DECLERCK
- Herpes labialis
• Door herpes simplex type 1 à kan gereactiveerd worden
• Prodromale symp: pijn, jeuk, branderig
• Besmettelijk
• Weg na 7d
• Acyclovir zalf
- Wat is dit? Hoe en wanneer gebruik je dit?
• Remineraliserende tandenpasta/gel (CPP-ACP) 1x/w door pt zelf à niet spoelen daarna
• NIET ter vervanging gewone tp (aangezien het geen F bevat) à eerst poetsen, daarna
gel
• NIET bij koemelk/lactose allergie
• ≠ met duraphat: dura werkt vanuit opp, tooth mousse vanuit diepte
o Duraphat wordt niet meer gebruikt (moet in carpulespuit)
• Bij
o MIH, peg shaped laterals, zuigflescariës, gingivale hypertrofie
• GC MI Paste (plus) bevat ook NaF, naast CPP-ACP
o Bij ernstige geval bv bij met mucositis na RT à 1x/d goed rondsmeren door pt
o Best ’s avonds, zodat het kan inwerken
o NIET <6j (>500ppm F-)
- MI Varnish
• Lak/vernis
• Zelfde als tooth mousse, maar dan met NaF + CPP-ACP
• 22.000 ppm fluoride
• Let ook op lactose allergie
• 2-4x/j door ta
• Hierna 4u niet eten/poetsen
• Zorgt ook voor minder gevoeligheid
1
,- Wat is dit? Hoe te gebruiken?
• Lak/vernis
• Bij iemand met veel s. mutans (cariës)
• Met CHX (1%) + thymol (1%)
• Antiseptisch/anti-bacterieel à plaqueremming + cariesbestrijding
• Enkel als aanvullende maatregel
• 3x aanbrengen met telkens week ertussen
• Op retentieplaatsen à risico snelle herkolonisatie
- Impact tandbederf bij jonge kinderen
• Verband met gewichtstoename en groei in negatieve zin
• Ontwikkelingsachterstand
• Slechte nutritionele status
- Hoeveelheden fluoride bij kind/volw
• <2j: 1000ppm (rijstkorrel)
• 2-6j: 1000+ppm (als kind kan spoelen/spuwen) (erwt)
• >6j: 1450ppm (1-2cm)
- Prikaccident. Urgentiebehandeling. Wat is het risico op besmetting hep, HIV?
• Hep b: 1/3 (viraal)
• Hep c: 1/30
• HIV: 1/300
• Overdracht via bloed à let op prikaccident en verwonding met gecontamineerd materiaal
• Zoveel mogelijk laten uitbloeden, uitwassen, ontsmetten à bellen IDEWE + aangeven bij
verzekering à bloedname op dag 0 en 6 maand
• Vaccineren tegen hep b
- Voorzorgsmaatregelen
• Handschoenen, masker, schot, bril ter bescherming aërosol, bacteriële of virale
besmetting (evt. keratitis door herpes simplex 1)
• Goede handhygiëne + afdekken wonden
• Indien accidenteel contact bloed à direct handen wassen
• Instrumenten en opp à gereinigd en ontsmet
• Handalcohol: DAX alcogel (85%) à ethanol
2
, • Naalden à NIET herkappen, buigen, breken, niet met handen aanraken, niet
onbeschermd op werkveld laten liggen
• Naaldcontainer niet meer dan ¾ vullen
• Eerst handen wassen, dan ontsmetten, daarna handschoenen aan
• Bij MRSA
o Zoveel mogelijk leeg maken en afdekken box
o Assistentie
o Isolatiekaart op deur
o Gele schort, bril, handschoenen, masker
o Vermijden aërosol
o Instrumenten rechtstreeks naar steri brengen
o Ontsmetten toestellen
- Hygiëne thkige box
• Hydral 70% ethylalcohol
• 1e doekje
o Stoel ta
o Stoel pt à hoofdsteun en armleuning
o Werkvlak
o Muis en toetsenbord
o Handgrepen ladeblok
o Vuilbakopening
• 2e doekje
o Handgrepen lamp en lichtschakelaar
o Tablet en handgrepen
o Bedieningstoetsen stoel pt
o Lucht-waterspuit + aanzetstuk RI
o Zuigers en spoelkom
- Chromogene plaque. Wat zie je. Hoe ga je dit behandelen?
• = Extrinsieke tandverkleuring
• Door afzetting plaque, tst, pigmenten, CHX
• Protectief tegen cariës à dus enkel wegnemen in esthetische zones
• Groene kleur à koper/ijzer
• Bruin/zwart à ijzer
• DD: perio-Aid/CHX verkleuring
• Indien reiniging à vaak switch naar s.mutans à 3m controle + weghalen + ontsmetten
met Meridol spoeling en tandenpasta
- Fistel
• GEEN ab voorschrijven à enkel bij zwelling en symptomen
• Gutta percha doorheen fistel + rx à oorzaak achterhalen
• Indien fistel thv ME
o Indien wortels nog weinig geresorbeerd à ex-pulp
o Indien geen def opvolger à def endo
o Indien onderliggende kiem betrokken of weinig resterend weefsel à extractie
- DMF-score
• D: decayed (aangetast door cariës)
• M: missing (verwijderd door cariës)
• F: gevuld (door cariës)
• Bepalen per tand (T) of tandvlak (S)
• DMF-t (tooth) in def gebit (max score = 32), dmf in melkgebit
• DMF-s (surface)
3
, - Ontstaan + gevolg van dentale biofilm
• Initiele kolonisatie start onmiddellijk na geboorte
• Transmissie mn via speeksel
• Verticale transmissie via moeder
• Pioniers (s. salivarius-1u, s. mitis, s. oralis)
• Daarna s. sanguinis-6m, s. mutans-1j, G- anaeroben
• Gevolg
o Meer resistentie tegenover omgevinsstress, antimicrobiële agentia,
afweermechanismen
o Toename pathogeen vermogen
- Suikervervangers
• Niet verteerbaar thv darm, maar evt wel thv mondholte à gesplitst door speekselamylase
of bacteriële enzymen à metaboliseerbaar door bacteriën
• Sommige worden wel als suikervrij gelabeld! (bv. maltodextrines)
o Stevia, aspartaam niet
• Xylitol à anti-cariogeen/bacteriostatisch op s. mutans
- Wat te doen bij overdosis fluoride?
• <25mg F à melk drinken
• 25-50mg à braken + melk drinken
• >50mg (of >5mg/kg lichaamsgewicht) à braken + melk drinken + zkh
• Acute toxiciteit à HF vorming in maag (misselijkheid, braken…) + hypocalcemie
(verminderde spierfunctie, hartritmestoornissen) à hoger bij nuchtere maag, lagere
excretiesnelheid nier
• Chronische toxiciteit à dentale fluorosis tijdens glazuurvorming (0-6j)
- Mondgezondheid bij gehandicapten. Grootste problemen + voorkomen
• Problemen
o Slechte mh, moeilijk poetsen
o Zoete tussendoortjes
o Kwijlen
o Trauma
o Gingivahypertrofie?
• Voorkomen
o Begeleiding
o Zachte TB
o Muziek, relaxerende positie
- Eruptiehematoom. Oorzaak, behandeling, wat vraag je aan de ouders?
• Neem OPG à kijk of er een kiem onder zit of dat er afwijkingen zijn
• Mn in MG, door druk def tand à geeft drukpijn
• Verandering in follikel rondom kroon, lijkt eigenlijk op bloeding
• Blauw doorschemerende weke zwelling op proc alveolairs
• ME zal (evt. met vertraging) normaal doorbreken, dus opvolgen!
• Indien ouders denken dat kind hier last van heeft à evt. dak cyste open maken, maar
geeft littekenweefsel en trage eruptie
• Evt. bijtring
4
1 DECLERCK
- Herpes labialis
• Door herpes simplex type 1 à kan gereactiveerd worden
• Prodromale symp: pijn, jeuk, branderig
• Besmettelijk
• Weg na 7d
• Acyclovir zalf
- Wat is dit? Hoe en wanneer gebruik je dit?
• Remineraliserende tandenpasta/gel (CPP-ACP) 1x/w door pt zelf à niet spoelen daarna
• NIET ter vervanging gewone tp (aangezien het geen F bevat) à eerst poetsen, daarna
gel
• NIET bij koemelk/lactose allergie
• ≠ met duraphat: dura werkt vanuit opp, tooth mousse vanuit diepte
o Duraphat wordt niet meer gebruikt (moet in carpulespuit)
• Bij
o MIH, peg shaped laterals, zuigflescariës, gingivale hypertrofie
• GC MI Paste (plus) bevat ook NaF, naast CPP-ACP
o Bij ernstige geval bv bij met mucositis na RT à 1x/d goed rondsmeren door pt
o Best ’s avonds, zodat het kan inwerken
o NIET <6j (>500ppm F-)
- MI Varnish
• Lak/vernis
• Zelfde als tooth mousse, maar dan met NaF + CPP-ACP
• 22.000 ppm fluoride
• Let ook op lactose allergie
• 2-4x/j door ta
• Hierna 4u niet eten/poetsen
• Zorgt ook voor minder gevoeligheid
1
,- Wat is dit? Hoe te gebruiken?
• Lak/vernis
• Bij iemand met veel s. mutans (cariës)
• Met CHX (1%) + thymol (1%)
• Antiseptisch/anti-bacterieel à plaqueremming + cariesbestrijding
• Enkel als aanvullende maatregel
• 3x aanbrengen met telkens week ertussen
• Op retentieplaatsen à risico snelle herkolonisatie
- Impact tandbederf bij jonge kinderen
• Verband met gewichtstoename en groei in negatieve zin
• Ontwikkelingsachterstand
• Slechte nutritionele status
- Hoeveelheden fluoride bij kind/volw
• <2j: 1000ppm (rijstkorrel)
• 2-6j: 1000+ppm (als kind kan spoelen/spuwen) (erwt)
• >6j: 1450ppm (1-2cm)
- Prikaccident. Urgentiebehandeling. Wat is het risico op besmetting hep, HIV?
• Hep b: 1/3 (viraal)
• Hep c: 1/30
• HIV: 1/300
• Overdracht via bloed à let op prikaccident en verwonding met gecontamineerd materiaal
• Zoveel mogelijk laten uitbloeden, uitwassen, ontsmetten à bellen IDEWE + aangeven bij
verzekering à bloedname op dag 0 en 6 maand
• Vaccineren tegen hep b
- Voorzorgsmaatregelen
• Handschoenen, masker, schot, bril ter bescherming aërosol, bacteriële of virale
besmetting (evt. keratitis door herpes simplex 1)
• Goede handhygiëne + afdekken wonden
• Indien accidenteel contact bloed à direct handen wassen
• Instrumenten en opp à gereinigd en ontsmet
• Handalcohol: DAX alcogel (85%) à ethanol
2
, • Naalden à NIET herkappen, buigen, breken, niet met handen aanraken, niet
onbeschermd op werkveld laten liggen
• Naaldcontainer niet meer dan ¾ vullen
• Eerst handen wassen, dan ontsmetten, daarna handschoenen aan
• Bij MRSA
o Zoveel mogelijk leeg maken en afdekken box
o Assistentie
o Isolatiekaart op deur
o Gele schort, bril, handschoenen, masker
o Vermijden aërosol
o Instrumenten rechtstreeks naar steri brengen
o Ontsmetten toestellen
- Hygiëne thkige box
• Hydral 70% ethylalcohol
• 1e doekje
o Stoel ta
o Stoel pt à hoofdsteun en armleuning
o Werkvlak
o Muis en toetsenbord
o Handgrepen ladeblok
o Vuilbakopening
• 2e doekje
o Handgrepen lamp en lichtschakelaar
o Tablet en handgrepen
o Bedieningstoetsen stoel pt
o Lucht-waterspuit + aanzetstuk RI
o Zuigers en spoelkom
- Chromogene plaque. Wat zie je. Hoe ga je dit behandelen?
• = Extrinsieke tandverkleuring
• Door afzetting plaque, tst, pigmenten, CHX
• Protectief tegen cariës à dus enkel wegnemen in esthetische zones
• Groene kleur à koper/ijzer
• Bruin/zwart à ijzer
• DD: perio-Aid/CHX verkleuring
• Indien reiniging à vaak switch naar s.mutans à 3m controle + weghalen + ontsmetten
met Meridol spoeling en tandenpasta
- Fistel
• GEEN ab voorschrijven à enkel bij zwelling en symptomen
• Gutta percha doorheen fistel + rx à oorzaak achterhalen
• Indien fistel thv ME
o Indien wortels nog weinig geresorbeerd à ex-pulp
o Indien geen def opvolger à def endo
o Indien onderliggende kiem betrokken of weinig resterend weefsel à extractie
- DMF-score
• D: decayed (aangetast door cariës)
• M: missing (verwijderd door cariës)
• F: gevuld (door cariës)
• Bepalen per tand (T) of tandvlak (S)
• DMF-t (tooth) in def gebit (max score = 32), dmf in melkgebit
• DMF-s (surface)
3
, - Ontstaan + gevolg van dentale biofilm
• Initiele kolonisatie start onmiddellijk na geboorte
• Transmissie mn via speeksel
• Verticale transmissie via moeder
• Pioniers (s. salivarius-1u, s. mitis, s. oralis)
• Daarna s. sanguinis-6m, s. mutans-1j, G- anaeroben
• Gevolg
o Meer resistentie tegenover omgevinsstress, antimicrobiële agentia,
afweermechanismen
o Toename pathogeen vermogen
- Suikervervangers
• Niet verteerbaar thv darm, maar evt wel thv mondholte à gesplitst door speekselamylase
of bacteriële enzymen à metaboliseerbaar door bacteriën
• Sommige worden wel als suikervrij gelabeld! (bv. maltodextrines)
o Stevia, aspartaam niet
• Xylitol à anti-cariogeen/bacteriostatisch op s. mutans
- Wat te doen bij overdosis fluoride?
• <25mg F à melk drinken
• 25-50mg à braken + melk drinken
• >50mg (of >5mg/kg lichaamsgewicht) à braken + melk drinken + zkh
• Acute toxiciteit à HF vorming in maag (misselijkheid, braken…) + hypocalcemie
(verminderde spierfunctie, hartritmestoornissen) à hoger bij nuchtere maag, lagere
excretiesnelheid nier
• Chronische toxiciteit à dentale fluorosis tijdens glazuurvorming (0-6j)
- Mondgezondheid bij gehandicapten. Grootste problemen + voorkomen
• Problemen
o Slechte mh, moeilijk poetsen
o Zoete tussendoortjes
o Kwijlen
o Trauma
o Gingivahypertrofie?
• Voorkomen
o Begeleiding
o Zachte TB
o Muziek, relaxerende positie
- Eruptiehematoom. Oorzaak, behandeling, wat vraag je aan de ouders?
• Neem OPG à kijk of er een kiem onder zit of dat er afwijkingen zijn
• Mn in MG, door druk def tand à geeft drukpijn
• Verandering in follikel rondom kroon, lijkt eigenlijk op bloeding
• Blauw doorschemerende weke zwelling op proc alveolairs
• ME zal (evt. met vertraging) normaal doorbreken, dus opvolgen!
• Indien ouders denken dat kind hier last van heeft à evt. dak cyste open maken, maar
geeft littekenweefsel en trage eruptie
• Evt. bijtring
4
