Samenvatting Politieke communicatie

Politieke communicatie samenvatting:

H1: Inleiding

o Wat is politieke communicatie? Definitie
o Chaffee 1975: pol com is about the role of communication in a political process
o Wat?
o 3 grote spelers: media (zoals tv), politiek en publiek
o Wat doen social media? Ze horen niet bij de gewone media. Ze zijn geen actor, maar
eerder een instrument die door politici en publiek wordt gebruikt.
o 7 stellingen
o 1: Politieke communicatie Raakt de kern van de politieke wetenschappen
(democratie)
 persvrijheid: vrije mening en democratie gaan hand in hand
 grootste deel van de wereld leeft niet in een democratie het is fifty fifty
 Staat democratie onder druk?
 Er wordt gezegd dat de media virus zijn
o 2: ongenoegen over media en politiek is van alle tijden
 Bart de wever zegt ook dat zijn teleurstelling in de klassieke media groot is
2017
 Grootjans 1981 zegt dat de media een vertekend beeld brengen
o 3: objectief nieuws bestaat niet
 Journalisten framen altijd. Alles is door een bepaalde bril weergegeven
 Het bestaat dus niet, maar wel mooi ideaal, maar ook haalbaar?
 Onpartijdig nieuws kan wel. Objectief niet je kan jezelf niet wegfilteren
o 4: politieke macht van de media wordt overschat
 De macht is er maar is niet zo groot als mensen denken.
 Politici zeggen dat media te veel macht hebben. Ze krijgen misschien gewoon
niet de aandacht die ze willen.
 Eerder de vraag wanneer media invloed hebben op politiek en wanneer niet
en welke factoren bepalen of die invloed groter of kleiner is
o 5: media invloed = empirische vraag
 hoe invloed media op politiek meten?
 Uitdagingen: alomtegenwoordigheid, mediatisering (politici passen zich op
voorhand al aan aan de media)
o 6: politieke communicatie = systeem gevoelig
 veel onderzoek op VS gebaseerd wat atypisch land is
o 7: nieuwe media niet gelijk aan einde klassieke media
 hybriditeit
o Founding fathers
o Walter Lipman: de world outside and the pictures in our heads (hoe we oorog zien
komt groot deel door de media)
o Lasswell: wie zegt wat in welk kanaal naar wie met welk effect?
o Lazersfeld: eerste verkiezingsstudies



1

, o McQual en Blumer eerste echte onderzoeken
H2 Politiek nieuws:

o Mediatisering
o Dimensie 1: media zijn belangrijkste bron aan informatie
o Dimensie 2: media zijn onafh
o Dimensie 3: Media bepalen zelf format en inhoud
o Dimensie 4: pol actoren en processen passen zich aan de media en haar logica aan
o Dimensie 1
o Is zo in België. Veel aanbod van media en ook vraag, want veel mensen leren vooral
over politiek via massamedia.
o Online HLN, VRT heel populair
o Klassieke media bevind zich dus ook online
o Dimensie 2
o Politieke logica verschuift naar medialogica
o Politieke logica
 Partijdige logica (geschiedenis van kranten)
 Kranten vaker opgericht uit propaganda van een partij bv liberaal,
katholiek, socialistisch. 1 visie, 1 stem, 1 verhaal
 Partijlogica (geschiedenis van omroepen)
 Tv erg gereglementeerd. Voor tv sneller wetten dan voor kranten
 Politiekers niet debatteren
 Verkiezingsberichtgevingen bijna vermeden
o Kranten van partijdige logica (1945 naoorlogse periode)
 Verschillende zuilen zoals katholiek, socialistisch,…
 Ben je katholiek lees je die krant en stem je op die partij
 Zeer geleidelijke ontzuiling
 Eerst stemadvies op wie je moest stemmen en bv stem je voor
vrijheid of voor socialistische dictatuur? Gratis plaatsen van
propaganda, geen scheiding opinie en berichtgeving
 Jaren 70 subtieler. Geen stemadvies meer van je moet op die
stemmen, maar nog wel duidelijke voorkeur.
 Jaren 80 voorkeur meer na de verkiezingen dan ervoor.
 Jaren 90 zie je gewoon voorkeur voor politicus ofzo, maar dat is iets
dat je tussen de regels door leest.
 Nu kan je zeggen dat je niet veel verschil meer merkt tussen de ene
en de andere krant.
 Politieke voorkeur: vroeger berichtgeving uitgesproken negatief of positief
over partij wat nu veel minder is
 Verkiezingsberichtgeving
 Financiele banden: partijen sponsorde kranten ook echt
 Dubbelfunctie: mensen uit bestuur partij die ook in redactie zaten
 Traag Vlaanderen?




2

,  We kunnen zeggen dat we een traag proces hebben gehad, maar wel
vergaand (anders dan bv in UK tabloids)

o Partijlogica omroep
 Was eerst een staatsomroep die de regering heeft opgericht
 Journalisten soort van geteld van we hebben 2 socialisten nodig, 2 liberalen
en 2 katholieken.
 Verkiezingsberichtgeving mocht niet want zou te gevoelig zijn. Allemaal 1945
 1960/70
 cultuurpact: samenstelling volgens uitslag verkiezingen. Nog meer
geteld
 journalist zo neutraal mogelijk
 delicaat pol evenwicht: vorige katholiek dus dan nu socialist
 debatprogramma’s iedereen evenveel spreektijd
 regering wordt niet kritisch onderbroken door journalist. Lange
spreeltijd voor politici.
 1989 VTM commerciele omroep met succes en los van staat
o Naar medialogica
 Praktische logica + publiek gerichte logica
 Nieuwswaarde, storytelling techniques, selectie, media format
 Informele, ontzuilde relaties en uitgebreide kritische berichtgeving
 Zie slide met samenvattend schema slide 29
o Gatekeepingtheorie
o Nieuwsselectie
o Criteria, voorkeuren redactie
o Snelheid van selectie
o Onderzoek White
 Mr Gates, onderzoek 1 week
 90 procent niet geselecteerd
 nieuws is iets subjectief
 persoonlijke voorkeur van Gates, wat was relevant
 wel relevant maar geen tijd
 balans
 Kritiek:
 Onderschatting complexiteit (Gates slechts 1 schakel in proces)
 Onderschatting activiteit (Gates selecteert precies enkel nieuws,
maar hij maakt het nieuws ook)
o Journalistieke keuzes bepalen mee wat wij zien en die keuzes zijn niet neutraal.
 Bv journalist naar buitenland, maar kost veel dus extra nieuws over dat land.
o Nieuwsproductie
o Journalisten gaan nieuws zoeken en maken
o Werkelijkheid wordt vereenvoudigd bv toevoeging van narratoeve constructie die de
feiten begrijpelijk maakt (bv betrouwde types als Turteltaks of madam non. Vaak
negatief label maar je weet wel over wie het gaat)



3