Samenvatting Bestuursrecht
Hoofdstuk 1
Bestuursrecht >>> regelt de rechten en plichten die de overheid en burgers ten
opzichte van elkaar hebben.
Overheid >>> Hoogste gezag op een bepaald grondgebied.
Drie functies: (trias politica)
1. Wetgeving > maakt de wetten die door de uitvoerende macht worden
uitgevoerd
2. Uitvoering > Uitvoering van de wetten
3. Rechtspraak > controleert de uitvoering van de wetten
Check and balances >Geen van de drie staatsmachten heeft de ultieme macht in
handen.
Wetgevende >in zekere zin door ons allemaal
Uitvoerende >door de rechterlijke macht
Rechterlijke > indienen van bezwaar en beroep. Rechters zijn voor het leven
benoemd en kunnen niet zomaar vervangen worden.
Wat regelt het bestuursrecht:
- Organisatie
- Bevoegdheden
- Normering (rechtsnormen)
- Handhaving
- Rechtsbescherming
Organen gemeente:
- Gemeenteraad
- College B&W
- Burgemeester
De grenzen tussen wetgevende en uitvoerende macht is niet een scherpe lijn.
Overheid >>> De overheid voor zover die zich bezighoudt met het besturen van
de samenleving.
Beperkingen:
- De wetgevende macht en rechtelijke macht
- Vervolging strafbare feiten
Functies overheid:
- Ordenende functie; overheid is meer gaan interesseren voor het welzijn
van haar burgers.
- Presterende functie; invoering van de leerplicht en totstandkoming van
wetgeving op gebied van arbeidsomstandigheden, sociale zekerheid en
ruimtelijke ordening.
- Sturende functie; Beleid voeren om de welvaart in Nederland en het
welzijn van de inwoners te vergroten.
- Arbitrerende functie; Actieve rol in het bemiddelen tussen vele
tegenstrijdige belangen die er in de samenleving zijn, vooral in de
ruimtelijke ordening en het milieu.
,Burgers >>> individuele personen, die worden aangeduid als natuurljike
personen. Ook tussen rechtspersonen als burgers.
Vier rechten en plichten van overheid en burger:
1. Geboden
2. Verboden
3. Aanspraken
4. Vrijheden
Plichten burger:
- Geboden >>> Verplichting om belasting te betalen.
- Verboden >>> Cafés mogen niet open zijn nachts.
Vrijstelling >Uitzondering op een gebod
Vergunning >De uitzondering op het verbod
Rechte burger:
- Aanspraken >>> een ander moet iets voor jou doen, subsidies,
uitkeringen
- Vrijheden >>> een ander ten opzichte van jou juist iets moet laten, recht
op privacy
Uitsluiting >>> uitzondering op een aanspraak
Beperking >>> uitzondering op een vrijheid
De rechten en plichten van de overheid en burgers staat in spiegelbeeld tegen
elkaar. Zo is een aanspraak van een burger een gebod van de overheid.
Praktisch antwoord waar de macht op berust specifieke bepaling in een wet
waaruit de bevoegdheid wordt gegeven.
Principiële antwoord waar de macht op berust > Nederland is een democratische
rechtsstaat
Kenmerken:
1. Wetten worden gemaakt door volksvertegenwoordigers die
samengesteld zijn uit leden die verkozen zijn bij de verkiezingen.
2. Machtenscheiding. Het gaat hierbij ook om dat binnen de
staatsmachten speiding is.
3. Verantwoordingsplicht. Ministers zijn verantwoording verschuldigd aan
het parlement.
4. Openbaarheid van bestuur, vergaderingen van vertegenwoordigende
organen zijn openbaar.
5. Overheid is gebonden aan het legaliteitsbeginsel
Fluoridering-arrest >>> de eis dat overheidsoptreden op een wettelijke
grondslag berust, geldt voor al het handelen van de overheid dat inbreuk maakt
op de vrijheid of het eigendom van de burgers, ongeacht of de
overheidshandelen een gebod of verbod inhoudt, omdat het gaat om een
prestatie ten behoeve van het welzijn van burgers.
Verschillende soorten rechtsregels:
- Geschreven regels
- Ongeschreven regels
, - Wetten in formele zin
- Besluiten
- Originaire regelgeving
- Gedelegeerde regelgeving
- Algemeen bestuursrecht
- Bijzonder bestuursrecht
- Nationaal recht
- Internationaal recht
Geschreven regels >>> Staan in de wet
Ongeschreven regels >>> niet opgenomen in de wet. Bijvoorbeeld
gelijkheidsbeginsel
Formele zin >>> gemaakt door de wetgevende macht
Besluit >>> beslissing gemaakt door het bestuursorgaan.
Orginaire regelgeving >>>
Gedelegeerde regelgeving >>> bevoegdheid is gegeven aan lagere overheden
Algemeen bestuursrecht >>> regels over het gehele bestuursrecht van belang.
Betreft inhoudelijke eisen waar de overheid aan moeten voldoen als zij besluiten
nemen.
Bijzonder bestuursrecht >>> Specifieke regels
Nationaal recht >>> Wettelijke regels die door Nederlandse instanties zijn
gemaakt.
Internationale recht >>> Wettelijke regels vanuit Europa.
EVRM heeft directe werking. Elk besluit dat een bestuursorgaan neemt, in
overeenstemming moet zijn met de bepalingen van dat verdrag. Regels die
afkomstig zijn uit EU bepaald mede de inhoud van het Nederlandse
bestuursrecht. Vooral voor een aantal bijzondere delen. Denk aan milieurecht,
vreemdelingenrecht en het economisch bestuursrecht.
Het geheel van bepalingen in de Awb kunnen worden onderverdeeld in regels
van:
- Dwingend recht
- Semidwingend recht
- Aanvullend recht
- Facultatief recht
Dwingend recht > Bestuursorganen moeten onder alle omstandigheden de regels
in acht nemen. Kan niet vanaf worden geweken. Art. 6:5 Awb
Semidwingend recht (regelend recht) = Bestuursorgaan moet ze toepassen,
tenzij in een bijzondere wet een bepaling is opgenomen die van die regel afwijkt.
Aanvullend recht > Voor het geval een bijzondere wet hiervoor niks regelt.
Facultatief recht > overheden zijn vrij om er dan al niet gebruik van te maken.
Dwingend recht >>> kan niet van af worden geweken
Aanvullend recht >>> Het mag bij wettelijk voorschrift (APV) worden geregeld.
Wordt dit niet gedaan dan regelt de Awb dit. 4:13
Regelen/semi dwingend recht >>> uitgangspunt is awb tenzij het geregeld is in
de APV art. 4:1 Awb
Hoofdstuk 1
Bestuursrecht >>> regelt de rechten en plichten die de overheid en burgers ten
opzichte van elkaar hebben.
Overheid >>> Hoogste gezag op een bepaald grondgebied.
Drie functies: (trias politica)
1. Wetgeving > maakt de wetten die door de uitvoerende macht worden
uitgevoerd
2. Uitvoering > Uitvoering van de wetten
3. Rechtspraak > controleert de uitvoering van de wetten
Check and balances >Geen van de drie staatsmachten heeft de ultieme macht in
handen.
Wetgevende >in zekere zin door ons allemaal
Uitvoerende >door de rechterlijke macht
Rechterlijke > indienen van bezwaar en beroep. Rechters zijn voor het leven
benoemd en kunnen niet zomaar vervangen worden.
Wat regelt het bestuursrecht:
- Organisatie
- Bevoegdheden
- Normering (rechtsnormen)
- Handhaving
- Rechtsbescherming
Organen gemeente:
- Gemeenteraad
- College B&W
- Burgemeester
De grenzen tussen wetgevende en uitvoerende macht is niet een scherpe lijn.
Overheid >>> De overheid voor zover die zich bezighoudt met het besturen van
de samenleving.
Beperkingen:
- De wetgevende macht en rechtelijke macht
- Vervolging strafbare feiten
Functies overheid:
- Ordenende functie; overheid is meer gaan interesseren voor het welzijn
van haar burgers.
- Presterende functie; invoering van de leerplicht en totstandkoming van
wetgeving op gebied van arbeidsomstandigheden, sociale zekerheid en
ruimtelijke ordening.
- Sturende functie; Beleid voeren om de welvaart in Nederland en het
welzijn van de inwoners te vergroten.
- Arbitrerende functie; Actieve rol in het bemiddelen tussen vele
tegenstrijdige belangen die er in de samenleving zijn, vooral in de
ruimtelijke ordening en het milieu.
,Burgers >>> individuele personen, die worden aangeduid als natuurljike
personen. Ook tussen rechtspersonen als burgers.
Vier rechten en plichten van overheid en burger:
1. Geboden
2. Verboden
3. Aanspraken
4. Vrijheden
Plichten burger:
- Geboden >>> Verplichting om belasting te betalen.
- Verboden >>> Cafés mogen niet open zijn nachts.
Vrijstelling >Uitzondering op een gebod
Vergunning >De uitzondering op het verbod
Rechte burger:
- Aanspraken >>> een ander moet iets voor jou doen, subsidies,
uitkeringen
- Vrijheden >>> een ander ten opzichte van jou juist iets moet laten, recht
op privacy
Uitsluiting >>> uitzondering op een aanspraak
Beperking >>> uitzondering op een vrijheid
De rechten en plichten van de overheid en burgers staat in spiegelbeeld tegen
elkaar. Zo is een aanspraak van een burger een gebod van de overheid.
Praktisch antwoord waar de macht op berust specifieke bepaling in een wet
waaruit de bevoegdheid wordt gegeven.
Principiële antwoord waar de macht op berust > Nederland is een democratische
rechtsstaat
Kenmerken:
1. Wetten worden gemaakt door volksvertegenwoordigers die
samengesteld zijn uit leden die verkozen zijn bij de verkiezingen.
2. Machtenscheiding. Het gaat hierbij ook om dat binnen de
staatsmachten speiding is.
3. Verantwoordingsplicht. Ministers zijn verantwoording verschuldigd aan
het parlement.
4. Openbaarheid van bestuur, vergaderingen van vertegenwoordigende
organen zijn openbaar.
5. Overheid is gebonden aan het legaliteitsbeginsel
Fluoridering-arrest >>> de eis dat overheidsoptreden op een wettelijke
grondslag berust, geldt voor al het handelen van de overheid dat inbreuk maakt
op de vrijheid of het eigendom van de burgers, ongeacht of de
overheidshandelen een gebod of verbod inhoudt, omdat het gaat om een
prestatie ten behoeve van het welzijn van burgers.
Verschillende soorten rechtsregels:
- Geschreven regels
- Ongeschreven regels
, - Wetten in formele zin
- Besluiten
- Originaire regelgeving
- Gedelegeerde regelgeving
- Algemeen bestuursrecht
- Bijzonder bestuursrecht
- Nationaal recht
- Internationaal recht
Geschreven regels >>> Staan in de wet
Ongeschreven regels >>> niet opgenomen in de wet. Bijvoorbeeld
gelijkheidsbeginsel
Formele zin >>> gemaakt door de wetgevende macht
Besluit >>> beslissing gemaakt door het bestuursorgaan.
Orginaire regelgeving >>>
Gedelegeerde regelgeving >>> bevoegdheid is gegeven aan lagere overheden
Algemeen bestuursrecht >>> regels over het gehele bestuursrecht van belang.
Betreft inhoudelijke eisen waar de overheid aan moeten voldoen als zij besluiten
nemen.
Bijzonder bestuursrecht >>> Specifieke regels
Nationaal recht >>> Wettelijke regels die door Nederlandse instanties zijn
gemaakt.
Internationale recht >>> Wettelijke regels vanuit Europa.
EVRM heeft directe werking. Elk besluit dat een bestuursorgaan neemt, in
overeenstemming moet zijn met de bepalingen van dat verdrag. Regels die
afkomstig zijn uit EU bepaald mede de inhoud van het Nederlandse
bestuursrecht. Vooral voor een aantal bijzondere delen. Denk aan milieurecht,
vreemdelingenrecht en het economisch bestuursrecht.
Het geheel van bepalingen in de Awb kunnen worden onderverdeeld in regels
van:
- Dwingend recht
- Semidwingend recht
- Aanvullend recht
- Facultatief recht
Dwingend recht > Bestuursorganen moeten onder alle omstandigheden de regels
in acht nemen. Kan niet vanaf worden geweken. Art. 6:5 Awb
Semidwingend recht (regelend recht) = Bestuursorgaan moet ze toepassen,
tenzij in een bijzondere wet een bepaling is opgenomen die van die regel afwijkt.
Aanvullend recht > Voor het geval een bijzondere wet hiervoor niks regelt.
Facultatief recht > overheden zijn vrij om er dan al niet gebruik van te maken.
Dwingend recht >>> kan niet van af worden geweken
Aanvullend recht >>> Het mag bij wettelijk voorschrift (APV) worden geregeld.
Wordt dit niet gedaan dan regelt de Awb dit. 4:13
Regelen/semi dwingend recht >>> uitgangspunt is awb tenzij het geregeld is in
de APV art. 4:1 Awb
