Hoorcollege Privaatrecht Week 7
Groepsaansprakelijkheid
Art. 6:166
- Bijzondere vorm van onrechtmatige daad; uitgangspunt:
o Tegemoetkoming aan eiser die dader niet kan identificeren in verband met
groepsgedrag
o Elk groepslid aanspreekbaar -> hoofdelijke aansprakelijkheid (ieder is
verantwoordelijk voor de hele schade, groepslid kan de schade terug verhalen
op de andere leden van een groep)
Elk van de groepsleden heeft deelgenomen aan het maken van schade
- Twee functies:
o A. Een op groepsgedrag toegesneden invulling van de onrechtmatigheid en
toerekening
o B. Het ecarteren (uitsluiten) van een causaliteits (CSQN-) probleem
Focus op psychische causaliteit
Niemand kan zichzelf uitsluiten door te zeggen dat hij er wel bij was,
maar geen schade heeft toegebracht. Je had maar moeten realiseren
dat je schade kunt maken, en dus had je het niet moeten doen. De
keuze die je maakt door je niet terug te trekken uit de groep is de
oorzaak en dus de reden voor aansprakelijkheid
Toepassingsvoorwaarden
1. Optreden in groepsverband (“min of meer bewust gezamenlijk optreden”)
2. Een van de deelnemers brengt op onrechtmatige wijze schade toe
a. Element van toerekenen aan de dader is niet van toepassing, want er is niet
één dader aan te wijzen
3. De kans op het aldus toebrengen van schade had de aangesproken deelnemers
behoren te weerhouden van zijn/hun gedragingen in groepsverband
4. Dit onrechtmatig deelnemen aan de groep kan aan de aangesproken deelnemer(s)
worden toegerekend via 6:162 lid 3. Alleen het deelnemen aan de groep moet
toerekenbaar zijn, niet de onrechtmatige handeling.
Het artikel valt in tweeën te knippen de daad van anonieme persoon en het voldoen van de
daad aan de eisen van onrechtmatige daad.
Rechtsgevolg = hoofdelijke aansprakelijkheid
Kwalitatieve of risicoaansprakelijkheid
- Wat is risicoaansprakelijkheid?
o Enge opvatting
o Ruime opvatting
o Risicoaansprakelijkheid of kwalitatieve aansprakelijkheid is een vorm van
aansprakelijkheid die niet gebaseerd is op schuld of verwijtbaarheid, maar op
een bepaalde rol, hoedanigheid of kwaliteit. Het houdt in dat men
aansprakelijk is voor de schade die een ander lijdt, zonder dat sprake is van
Groepsaansprakelijkheid
Art. 6:166
- Bijzondere vorm van onrechtmatige daad; uitgangspunt:
o Tegemoetkoming aan eiser die dader niet kan identificeren in verband met
groepsgedrag
o Elk groepslid aanspreekbaar -> hoofdelijke aansprakelijkheid (ieder is
verantwoordelijk voor de hele schade, groepslid kan de schade terug verhalen
op de andere leden van een groep)
Elk van de groepsleden heeft deelgenomen aan het maken van schade
- Twee functies:
o A. Een op groepsgedrag toegesneden invulling van de onrechtmatigheid en
toerekening
o B. Het ecarteren (uitsluiten) van een causaliteits (CSQN-) probleem
Focus op psychische causaliteit
Niemand kan zichzelf uitsluiten door te zeggen dat hij er wel bij was,
maar geen schade heeft toegebracht. Je had maar moeten realiseren
dat je schade kunt maken, en dus had je het niet moeten doen. De
keuze die je maakt door je niet terug te trekken uit de groep is de
oorzaak en dus de reden voor aansprakelijkheid
Toepassingsvoorwaarden
1. Optreden in groepsverband (“min of meer bewust gezamenlijk optreden”)
2. Een van de deelnemers brengt op onrechtmatige wijze schade toe
a. Element van toerekenen aan de dader is niet van toepassing, want er is niet
één dader aan te wijzen
3. De kans op het aldus toebrengen van schade had de aangesproken deelnemers
behoren te weerhouden van zijn/hun gedragingen in groepsverband
4. Dit onrechtmatig deelnemen aan de groep kan aan de aangesproken deelnemer(s)
worden toegerekend via 6:162 lid 3. Alleen het deelnemen aan de groep moet
toerekenbaar zijn, niet de onrechtmatige handeling.
Het artikel valt in tweeën te knippen de daad van anonieme persoon en het voldoen van de
daad aan de eisen van onrechtmatige daad.
Rechtsgevolg = hoofdelijke aansprakelijkheid
Kwalitatieve of risicoaansprakelijkheid
- Wat is risicoaansprakelijkheid?
o Enge opvatting
o Ruime opvatting
o Risicoaansprakelijkheid of kwalitatieve aansprakelijkheid is een vorm van
aansprakelijkheid die niet gebaseerd is op schuld of verwijtbaarheid, maar op
een bepaalde rol, hoedanigheid of kwaliteit. Het houdt in dat men
aansprakelijk is voor de schade die een ander lijdt, zonder dat sprake is van
