Samenvatting module 1: psychologie (systeemtheorie)

Samenvatting psychologie: systeemtheorie

Hoofdstuk 6: Systeemtheorie

1. Typeringen van de algemene systeemtheorie
 Uitgangspunten
 De werkelijkheid is op te delen in verschillenden hiërarchische
niveaus




 Geen enkel niveau is te herleiden tot een ander niveau maar wordt
er wel door beïnvloed

 Een mens begrijp je enkel in de context van zijn relaties

 De context van een persoon of systeem beïnvloedt het
systeem en omgekeerd.




1

, Een stoornis heeft invloed op de context
 Doordat Anita een stoornis heeft, is het hele gezin wat in de
war en bezig met haar eetstoornis (ziekenhuisbezoeken,
begeleiding, veel discussies, …)


 Een context heeft invloed op de stoornis
 Doordat het niet goed gaat tussen haar ouders ontwikkelt ze
een eetstoornis bij wijze van aandacht afleider (haar ouders
maken dan geen ruzie meer)



 Toepassingen in meerdere wetenschappen

 Flexibele zoomlens (arts: orgaan – persoon – gezin) en omgekeerd.

 Relaties tussen systeemonderdelen en omgeving komen zo in beeld

 Interesse in grote gehelen: eerder kijken naar het gezin i.p.v. individu

 Object staat in wisselwerking met omgeving
Hiërarchisch niveau  open systeem  dynamische processen




2

,  Eigenschap van object is niet los van omgeving te zien

 Vb. verlegenheid

 Vb. kd van gescheiden ouders

 Vb. agressief gedrag van Isabel

 Gedrag wordt altijd door meerdere aspecten beïnvloed

 ‘Het geheel is meer dan de som der delen’

 Aandacht voor ‘hier en nu’. Ecologische systeemtheorie van Urie
Bronfenbrenner maakt ook ontwikkeling inzichtelijk



 Geschiedenis van de algemene systeemtheorie

 Systeemtheorie en gezinstheorie worden vaak met elkaar vereenzelvigd 
Onterecht!

 Systeemtheorie kent toepassingen in meerdere wetenschappen.

 Systeemtheorie heeft zich ontwikkeld dankzij ontdekkingen in andere
wetenschappen

 Gestaltpsychologie
 Biologische en medische wetenschap
 Cybernetica


 Gestaltpsychologie:
 Mens = 1 geheel
 Voor & achtergrond (individu & gezin)


 Biologie en medische wetenschap:
 Oorzaak-gevolg redenering schiet tekort
 Er zijn meerdere factoren:

 Vb: wanneer je onder stress staat, dat je vatbaarder
bent voor de griep




3