Strategie 3: onderzoek
Les 1: betekenis van onderzoek, onderzoeksmethoden en vereisten voor onderzoek
HOOFDSTUK 1: DE BETEKENIS VAN ONDERZOEK
INLEIDING:
De behoefte aan onderzoek komt vaak uit de vraag naar informatie of nieuwe inzichten
De vragen dat je je eigen stelt voor dat je iets aanschaft moeten beantwoord zijn om
een weloverwogen keuze te kunnen nemen.
Doel v onderzoek:
− Info verzamelen om een keuze te maken op basis vh resultaat vd zoektocht
− Beter begrijpen v complexe situaties
− Waarheid boven tafel krijgen (bv. in strafrecht)
De onderzoeken worden gebruikt door de marketeers v bedrijven om te bepalen hoe een
product op de markt te zetten, om dienstverlening te verbeteren, enz.
Methode v onderzoek:
= Systematische en doelgerichte werkwijze om gegevens te verzamelen, te analyseren en te
interpreteren.
Binnen een methode kunnen verschillende technieken toegepast zijn.
Techniek v onderzoek:
= Activiteit om gegevens te verzamelen (bv. enquête, interview, observatie, test, …)
WAT IS EEN ONDERZOEK:
= Doelbewust en methodisch zoeken naar nieuwe kennis
Doelbewust: een onderzoek is altijd gemotiveerd door een doel (de oorzaken v een
slechte verkoop v een product, hoe een product op de markt zetten…)
Methodisch: gewerkt volgens een geplande werkwijze
Systematisch geïnterpreteerd: de conclusie die de onderzoeker gaat trekken is
gebaseerd op de methodische verzamelde gegevens en niet zijn eigen mening.
HET DOEL V ONDERZOEK IN ORGANISATIES:
Onderzoeksprojecten zijn afhankelijk vh doel, de situatie en de omgeving waarbinnen ze
plaatsvinden
2 types onderzoek:
− Fundamenteel onderzoek
− Praktijkgericht onderzoek
1
,FUNDAMENTEEL ONDERZOEK:
= Kennis op te doen voor het ontwikkelen of uitbreiden v wetenschappelijke theorieën. Niet
gericht om een doel in de praktijk op te lossen maar om de effecten van leiderschapsstijlen te
kennen.
PRAKTIJKGERICHT ONDERZOEK:
= De onderzoeker bestudeert een specifiek probleem in de praktijk dat aanleiding is tot een
onderzoek. (Bv. een aantal klachten over een dienst => de factoren die die klachten beïnvloed
hebben analyseren)
HET ONDERZOEKSPROCES:
Het onderzoeksproces verloopt dus altijd
min of meer volgens dezelfde stappen
Heel belangrijk om ten eerste nadenken en
plannen
→ Om zeker te zijn dat je geen data
ongeschikt voor je doel verzamelt.
KWALITEIT IN ONDERZOEK:
Als de resultaten niet overeenkomen met de werkelijkheid, kunnen bedrijven miljoenen slecht
investeren. Er zijn criteria die gebruikt moeten zijn bij het uitvoeren vh onderzoek ter
waarborging v kwaliteit.
CONTROLEERBAARHEID:
= transparantie, alle resultaten te kunnen aantonen.
VALIDITEIT:
= waarborgen dat de metingen en uitspraken zoveel mogelijk overeenkomen met het doel dat
op voorhand vastgelegd werd.
Factoren die validiteit kunnen aantasten:
− Geschiedenis: het moment waarop het onderzoek wordt gedaan (bv. meningen v
klanten meten juist nadat het product op de markt gezet is)
2
, − Instrumentatie: verschil in instrumentengebruik (bv. sommige geïnterviewd en
sommige schriftelijke enquête)
− Mortaliteit: uitvallen v deelnemers, bv. sommige zijn professioneel geklommen en
passen niet meer in de onderzoekspopulatie
− Maturatie: veranderingen die automatisch plaatsvinden in de tijd, bv. als er een
managementontwikkelingen zijn in het jaar
− Ambiguïteit: sommige situaties kunnen vaag zijn in functie vd relaties
BETROUWBAARHEID:
= De mate waarin bij herhaling v metingsprocedures dezelfde resultaten worden gevonden.
Het feit dat de onderzoeker de resultaten zo min mogelijk heeft beïnvloed. (Als hij bv vragen
op verschillende manieren stelt)
Kan vastgesteld zijn met behulp vd volgende vragen:
− Leveren metingen bij andere gelegenheden dezelfde resultaten?
− Doen andere waarnemers gelijksoortige waarnemingen?
− Is de manier waarop de ruwe data zijn geïnterpreteerd transparant?
Factoren die de betrouwbaarheid kunnen aantasten:
− Subject of deelnemersfout: situaties waar het subject niet in hun normale
gedragspatronen zijn (bv. vragen stellen over enthousiasme v medewerkers een
maandag of een vrijdag kunnen verschillende antwoorden geven)
− Subject of deelnemersvertekening of bias: als de subjecten zeggen wat ze moeten
zeggen (bv. zeggen wat hun baas wil horen)
− Waarnemersfout: vragen op verschillende manieren stellen
− Waarnemersbias: onderzoeker onbewust zijn eigen ideeën meenemen in de
interpretatie vd gegevens.
OBJECTIVITEIT:
= onderzoek vanuit een neutraal standpunt uitgevoerd, niet geleiden door de voorkeur voor
het onderwerp of mening vd onderzoeker.
ETISCH VERANTWOORD:
= mensen die ondervraagd worden, moeten op een correcte manier behandeld zijn.
GENERALISEERBAAR:
= externe validiteit: mate waarin de onderzoeksresultaten generaliseerbaar zijn. Zijn de
resultaten even goed v toepassing op andere onderzoekssituaties, of bedrijven.
3
, METHODES:
Om de goede methode te kiezen => 5 vragen stellen
− Wat wil je weten? Waarom? Welke info heb je nodig?
− Hoe kan ik die info verzamelen?
− Waar haal ik de deskinfo vandaan?
− Via welk soort fieldresearch: kwalitatief of kwantitatief onderzoek?
− Welke methode kies je om de gegevens te verzamelen?
DESKRESEARCH: het gaat over informatie die je in bestaande literatuur kunt vinden. Je blijft
dus achter je bureau (desk) zitten. Dat verloopt systematisch en doelgericht.
FIELDRESEARCH: je gaat opzoek naar nieuwe informatie die je niet via deskresearch kan
bekomen. Onderzoek waarbij je buiten gaat en door interviews, enquêtes of focusgroepen
probeert om de motivaties v je doelgroep te achterhalen en waardevolle inzichten tracht te
ontdekken waarmee je het communicatieprobleem v je opdrachtgever kan oplossen.
Kwalitatief onderzoek: doel = veel antwoorden (via enquête bv)
Kwantitatief onderzoek: doel = gevoelens begrijpen (via focusgroepen bv), meten en
verzamelen v gegevens
4
Les 1: betekenis van onderzoek, onderzoeksmethoden en vereisten voor onderzoek
HOOFDSTUK 1: DE BETEKENIS VAN ONDERZOEK
INLEIDING:
De behoefte aan onderzoek komt vaak uit de vraag naar informatie of nieuwe inzichten
De vragen dat je je eigen stelt voor dat je iets aanschaft moeten beantwoord zijn om
een weloverwogen keuze te kunnen nemen.
Doel v onderzoek:
− Info verzamelen om een keuze te maken op basis vh resultaat vd zoektocht
− Beter begrijpen v complexe situaties
− Waarheid boven tafel krijgen (bv. in strafrecht)
De onderzoeken worden gebruikt door de marketeers v bedrijven om te bepalen hoe een
product op de markt te zetten, om dienstverlening te verbeteren, enz.
Methode v onderzoek:
= Systematische en doelgerichte werkwijze om gegevens te verzamelen, te analyseren en te
interpreteren.
Binnen een methode kunnen verschillende technieken toegepast zijn.
Techniek v onderzoek:
= Activiteit om gegevens te verzamelen (bv. enquête, interview, observatie, test, …)
WAT IS EEN ONDERZOEK:
= Doelbewust en methodisch zoeken naar nieuwe kennis
Doelbewust: een onderzoek is altijd gemotiveerd door een doel (de oorzaken v een
slechte verkoop v een product, hoe een product op de markt zetten…)
Methodisch: gewerkt volgens een geplande werkwijze
Systematisch geïnterpreteerd: de conclusie die de onderzoeker gaat trekken is
gebaseerd op de methodische verzamelde gegevens en niet zijn eigen mening.
HET DOEL V ONDERZOEK IN ORGANISATIES:
Onderzoeksprojecten zijn afhankelijk vh doel, de situatie en de omgeving waarbinnen ze
plaatsvinden
2 types onderzoek:
− Fundamenteel onderzoek
− Praktijkgericht onderzoek
1
,FUNDAMENTEEL ONDERZOEK:
= Kennis op te doen voor het ontwikkelen of uitbreiden v wetenschappelijke theorieën. Niet
gericht om een doel in de praktijk op te lossen maar om de effecten van leiderschapsstijlen te
kennen.
PRAKTIJKGERICHT ONDERZOEK:
= De onderzoeker bestudeert een specifiek probleem in de praktijk dat aanleiding is tot een
onderzoek. (Bv. een aantal klachten over een dienst => de factoren die die klachten beïnvloed
hebben analyseren)
HET ONDERZOEKSPROCES:
Het onderzoeksproces verloopt dus altijd
min of meer volgens dezelfde stappen
Heel belangrijk om ten eerste nadenken en
plannen
→ Om zeker te zijn dat je geen data
ongeschikt voor je doel verzamelt.
KWALITEIT IN ONDERZOEK:
Als de resultaten niet overeenkomen met de werkelijkheid, kunnen bedrijven miljoenen slecht
investeren. Er zijn criteria die gebruikt moeten zijn bij het uitvoeren vh onderzoek ter
waarborging v kwaliteit.
CONTROLEERBAARHEID:
= transparantie, alle resultaten te kunnen aantonen.
VALIDITEIT:
= waarborgen dat de metingen en uitspraken zoveel mogelijk overeenkomen met het doel dat
op voorhand vastgelegd werd.
Factoren die validiteit kunnen aantasten:
− Geschiedenis: het moment waarop het onderzoek wordt gedaan (bv. meningen v
klanten meten juist nadat het product op de markt gezet is)
2
, − Instrumentatie: verschil in instrumentengebruik (bv. sommige geïnterviewd en
sommige schriftelijke enquête)
− Mortaliteit: uitvallen v deelnemers, bv. sommige zijn professioneel geklommen en
passen niet meer in de onderzoekspopulatie
− Maturatie: veranderingen die automatisch plaatsvinden in de tijd, bv. als er een
managementontwikkelingen zijn in het jaar
− Ambiguïteit: sommige situaties kunnen vaag zijn in functie vd relaties
BETROUWBAARHEID:
= De mate waarin bij herhaling v metingsprocedures dezelfde resultaten worden gevonden.
Het feit dat de onderzoeker de resultaten zo min mogelijk heeft beïnvloed. (Als hij bv vragen
op verschillende manieren stelt)
Kan vastgesteld zijn met behulp vd volgende vragen:
− Leveren metingen bij andere gelegenheden dezelfde resultaten?
− Doen andere waarnemers gelijksoortige waarnemingen?
− Is de manier waarop de ruwe data zijn geïnterpreteerd transparant?
Factoren die de betrouwbaarheid kunnen aantasten:
− Subject of deelnemersfout: situaties waar het subject niet in hun normale
gedragspatronen zijn (bv. vragen stellen over enthousiasme v medewerkers een
maandag of een vrijdag kunnen verschillende antwoorden geven)
− Subject of deelnemersvertekening of bias: als de subjecten zeggen wat ze moeten
zeggen (bv. zeggen wat hun baas wil horen)
− Waarnemersfout: vragen op verschillende manieren stellen
− Waarnemersbias: onderzoeker onbewust zijn eigen ideeën meenemen in de
interpretatie vd gegevens.
OBJECTIVITEIT:
= onderzoek vanuit een neutraal standpunt uitgevoerd, niet geleiden door de voorkeur voor
het onderwerp of mening vd onderzoeker.
ETISCH VERANTWOORD:
= mensen die ondervraagd worden, moeten op een correcte manier behandeld zijn.
GENERALISEERBAAR:
= externe validiteit: mate waarin de onderzoeksresultaten generaliseerbaar zijn. Zijn de
resultaten even goed v toepassing op andere onderzoekssituaties, of bedrijven.
3
, METHODES:
Om de goede methode te kiezen => 5 vragen stellen
− Wat wil je weten? Waarom? Welke info heb je nodig?
− Hoe kan ik die info verzamelen?
− Waar haal ik de deskinfo vandaan?
− Via welk soort fieldresearch: kwalitatief of kwantitatief onderzoek?
− Welke methode kies je om de gegevens te verzamelen?
DESKRESEARCH: het gaat over informatie die je in bestaande literatuur kunt vinden. Je blijft
dus achter je bureau (desk) zitten. Dat verloopt systematisch en doelgericht.
FIELDRESEARCH: je gaat opzoek naar nieuwe informatie die je niet via deskresearch kan
bekomen. Onderzoek waarbij je buiten gaat en door interviews, enquêtes of focusgroepen
probeert om de motivaties v je doelgroep te achterhalen en waardevolle inzichten tracht te
ontdekken waarmee je het communicatieprobleem v je opdrachtgever kan oplossen.
Kwalitatief onderzoek: doel = veel antwoorden (via enquête bv)
Kwantitatief onderzoek: doel = gevoelens begrijpen (via focusgroepen bv), meten en
verzamelen v gegevens
4
