Bedrijfseconomie hoofdstuk 11 t/m 14
Excl. 13.4, 13.5 & 13.6
Hoofdstuk 11 Kostenstructuur
11.1 Vaste en variabele kosten
Een bedrijf maakt kosten zodat zij producten en/of diensten kan leveren aan haar klanten. Deze
kosten worden veroorzaakt door productiemiddelen. Er is een verband tussen de kosten en de
omvang van de productie.
Vaste (ook wel constante) kosten: veranderen niet als de productie toeneemt of afneemt. Zoals bij de
huur, dit is een vastgesteld bedrag wat niet veranderend door meer of minder productie.
Variabele kosten: veranderen wel als de productie veranderd. Denk aan grondstofkosten van een
houtmeubelzaak, naar mate er meer meubels gemaakt worden is er meer hout nodig.
Afschrijvingskosten zijn vaste kosten wanneer dit gebeurd door tijdsverloop. Het kan echter ook dat
er wordt afgeschreven op basis van gebruik, dan zijn het dus variabele kosten.
Er zijn verschillende soorten variabele kosten: proportioneel, degressief en progressief. Hieronder
een overzicht met wat er gebeurd aan de hand van de verschillende soorten kosten.
Totale kosten Kosten per eenheid
Proportionele variabele kosten Stijgen Blijven gelijk
Degressief variabele kosten Stijgen Dalen
Progressief variabele kosten Stijgen Stijgen
Vaste kosten Blijven gelijk Dalen
Vaste/constante kosten zijn de kosten die in de periode niet veranderen aan de hand van de
productiehoeveelheid. Echter kunnen vaste kosten wel veranderen, als bijvoorbeeld de huur
halverwege het jaar verhoogd wordt, levert dat hogere vaste kosten op. Omdat de omvang van de
capaciteit bepalend is voor het niveau van de vaste kosten, worden ze ook wel capaciteitskosten
genoemd.
Berekening totale kosten:
Totale kosten = vaste kosten + (aantal eenheden × variabele kosten per eenheid)
Of in symbolen:
TK = C + (Q × V)
11.2 Break-evenanalyse
Een onderneming wilt buiten de relatie tussen de productieomvang en kosten ook de relatie weten
tussen kosten, omzet en winst. Voor een onderneming is het van groot belang om te weten hoeveel
de afzet of omzet moet zijn om de kosten te kunnen dekken/ winst te maken.
Het moment waar de totale kosten gelijk zijn aan de totale opbrengsten wordt het break-evenpunt
genoemd. Het onderzoek hiernaar is de break-evenanalyse.
Excl. 13.4, 13.5 & 13.6
Hoofdstuk 11 Kostenstructuur
11.1 Vaste en variabele kosten
Een bedrijf maakt kosten zodat zij producten en/of diensten kan leveren aan haar klanten. Deze
kosten worden veroorzaakt door productiemiddelen. Er is een verband tussen de kosten en de
omvang van de productie.
Vaste (ook wel constante) kosten: veranderen niet als de productie toeneemt of afneemt. Zoals bij de
huur, dit is een vastgesteld bedrag wat niet veranderend door meer of minder productie.
Variabele kosten: veranderen wel als de productie veranderd. Denk aan grondstofkosten van een
houtmeubelzaak, naar mate er meer meubels gemaakt worden is er meer hout nodig.
Afschrijvingskosten zijn vaste kosten wanneer dit gebeurd door tijdsverloop. Het kan echter ook dat
er wordt afgeschreven op basis van gebruik, dan zijn het dus variabele kosten.
Er zijn verschillende soorten variabele kosten: proportioneel, degressief en progressief. Hieronder
een overzicht met wat er gebeurd aan de hand van de verschillende soorten kosten.
Totale kosten Kosten per eenheid
Proportionele variabele kosten Stijgen Blijven gelijk
Degressief variabele kosten Stijgen Dalen
Progressief variabele kosten Stijgen Stijgen
Vaste kosten Blijven gelijk Dalen
Vaste/constante kosten zijn de kosten die in de periode niet veranderen aan de hand van de
productiehoeveelheid. Echter kunnen vaste kosten wel veranderen, als bijvoorbeeld de huur
halverwege het jaar verhoogd wordt, levert dat hogere vaste kosten op. Omdat de omvang van de
capaciteit bepalend is voor het niveau van de vaste kosten, worden ze ook wel capaciteitskosten
genoemd.
Berekening totale kosten:
Totale kosten = vaste kosten + (aantal eenheden × variabele kosten per eenheid)
Of in symbolen:
TK = C + (Q × V)
11.2 Break-evenanalyse
Een onderneming wilt buiten de relatie tussen de productieomvang en kosten ook de relatie weten
tussen kosten, omzet en winst. Voor een onderneming is het van groot belang om te weten hoeveel
de afzet of omzet moet zijn om de kosten te kunnen dekken/ winst te maken.
Het moment waar de totale kosten gelijk zijn aan de totale opbrengsten wordt het break-evenpunt
genoemd. Het onderzoek hiernaar is de break-evenanalyse.
