COMMUNICATIEVAARDIGHEDEN
INLEIDING: PATIËNTENBENADERING
Communicatievaardigheden zijn belangrijk:
• Omgaan met discrete info
• Vertrouwenspersoon
• Ptn ondersteunen in problematiek
• Slecht nieuws brengen ➔ ptn lost emoties: hoe vang je deze op?
• Mensen overtuigen, motiveren, coachen…
• omgaan met emoties…
Medische communicatie is:
• informatie geven
• checken of de patiënt alles begrijpt
• interageren met fantomen, simulatie patiënten, gestandaardiseerde patiënten
• zorgen voor evidentie
• soms een stressvolle interactie
• keuzemogelijkheden geven aan patiënten
• patiënten ondersteunen
• (actief!) luisteren en verstaan van emoties + luisteren en verstaan van non-verbale communicatie
• patiënten ‘hun mond laten openen’
• als patiënt voorbereid naar een consultatie komen
• hevige emoties kunnen hanteren
Vaak wordt te veel info gegeven ➔ pt begrijpt maar 1 boodschap
Pt begrijpt geen boodschap wnr emoties te hoog
Medische communicatie is:
• Medische Communicatie is een vaardigheid
• Medische Communicatie is veel meer dan ‘babbelen’
• Medische Communicatie omvat technieken (zoals parafraseren)
• Medische Communicatie kan geleerd worden
• Medische Communicatie is niet gelinkt aan ‘een goede prater zijn’, ‘altijd de show stelen’, ‘de
vlotste zijn’
• Medische Communicatie is wel gelinkt aan ‘door veel mensen in vertrouwen genomen te
worden’
➔ geen theoretisch begrip ➔ dit moet je KUNNEN
Perceptie = waarneming
• Een proces dat gepaard gaat met interpretatie, selectie en
organisatie van informatie.
• Perceptie is momentaan en subjectief
Persoonlijkheidskenmerken
• Kenmerkende en stabiele eigenschappen in denken, doen en voelen.
• Vormen de basis voor een beschrijving van iemand
• Duurzaam in de tijd
• Aangeboren
• Universeel
1
, • Doch…
o Geven een licht verhoogde kans om een gedrag te vertonen
o En… zijn statisch
Van statische naar dynamische visie
• Rekening houden met cognitieve en affectieve processen:
o Subjectieve waarneming van zichzelf, van de ander, van de wereld…
o Verwachtingen, opvattingen en emoties
o Doelen en waarden
o Competenties en zelfregulatie
➔ Cognitief-affectief persoonlijkheidssysteem (CAPS)
• Voorkeursgedragingen typeren de persoon
• Maar ook:
o Eigen leergeschiedenis
o Kijk op zichzelf en de wereld
o Verwachtingen
o Doelen
Communicatie binnen de hulpverlening
• Communicatie is een ontmoeting tussen twee of meer personen.
• Met elk hun eigen persoonlijkheid, hun eigen context, met hun eigen gewoontes…
• Communicatie binnen de hulpverlening is een bijzondere ontmoeting:
o Tussen hulpverlener en hulpvrager
o Vertrouwensrelatie
o In een ongelijke relatie ➔ logo heeft meer kennis, deskundigheid dan pt
o In een professionele/formele context!!!
2 luiken in behandeling: structuur & vertrouwensband met pt
Criteria om therapeut te kiezen: mondelinge reclame, uiterlijk, kennis, specialisatie, praktijkruimte… ➔ perceptie!
➔ DUS
• Communicatie ontstaat wanneer twee of meer personen elkaar ontmoeten
• Communicatie binnen de hulpverlening is belangrijk, maar complex
• Persoonlijkheidskenmerken, cognitieve en affectieve processen, … beïnvloeden interactiepartners
• Communicatie worden steeds gekleurd door je eigen subjectiviteit en door die van je gesprekspartner
• Dit alles heeft een grote impact op de hulpverleningscontext;
wees je hiervan bewust en houd hier zo veel mogelijk rekening mee
COMMUNICATIE BINNEN DE HULPVERLENERSRELATIE
➔ een ontmoeting tussen HV en hulpvrager
Communicatie binnen de hulpverlening is een bijzondere en complexe ontmoeting:
• In een professionele/formele context
• In een ongelijke relatie
• Tussen hulpverlener en hulpvrager (patiënt)
• In een vertrouwensrelatie
➔ van welke communicatieprincipes (axioma’s) moeten we ons bewust zijn?
Met welke communicatieprincipes (axioma’s) moeten we rekening houden als hulpverlener?
2
INLEIDING: PATIËNTENBENADERING
Communicatievaardigheden zijn belangrijk:
• Omgaan met discrete info
• Vertrouwenspersoon
• Ptn ondersteunen in problematiek
• Slecht nieuws brengen ➔ ptn lost emoties: hoe vang je deze op?
• Mensen overtuigen, motiveren, coachen…
• omgaan met emoties…
Medische communicatie is:
• informatie geven
• checken of de patiënt alles begrijpt
• interageren met fantomen, simulatie patiënten, gestandaardiseerde patiënten
• zorgen voor evidentie
• soms een stressvolle interactie
• keuzemogelijkheden geven aan patiënten
• patiënten ondersteunen
• (actief!) luisteren en verstaan van emoties + luisteren en verstaan van non-verbale communicatie
• patiënten ‘hun mond laten openen’
• als patiënt voorbereid naar een consultatie komen
• hevige emoties kunnen hanteren
Vaak wordt te veel info gegeven ➔ pt begrijpt maar 1 boodschap
Pt begrijpt geen boodschap wnr emoties te hoog
Medische communicatie is:
• Medische Communicatie is een vaardigheid
• Medische Communicatie is veel meer dan ‘babbelen’
• Medische Communicatie omvat technieken (zoals parafraseren)
• Medische Communicatie kan geleerd worden
• Medische Communicatie is niet gelinkt aan ‘een goede prater zijn’, ‘altijd de show stelen’, ‘de
vlotste zijn’
• Medische Communicatie is wel gelinkt aan ‘door veel mensen in vertrouwen genomen te
worden’
➔ geen theoretisch begrip ➔ dit moet je KUNNEN
Perceptie = waarneming
• Een proces dat gepaard gaat met interpretatie, selectie en
organisatie van informatie.
• Perceptie is momentaan en subjectief
Persoonlijkheidskenmerken
• Kenmerkende en stabiele eigenschappen in denken, doen en voelen.
• Vormen de basis voor een beschrijving van iemand
• Duurzaam in de tijd
• Aangeboren
• Universeel
1
, • Doch…
o Geven een licht verhoogde kans om een gedrag te vertonen
o En… zijn statisch
Van statische naar dynamische visie
• Rekening houden met cognitieve en affectieve processen:
o Subjectieve waarneming van zichzelf, van de ander, van de wereld…
o Verwachtingen, opvattingen en emoties
o Doelen en waarden
o Competenties en zelfregulatie
➔ Cognitief-affectief persoonlijkheidssysteem (CAPS)
• Voorkeursgedragingen typeren de persoon
• Maar ook:
o Eigen leergeschiedenis
o Kijk op zichzelf en de wereld
o Verwachtingen
o Doelen
Communicatie binnen de hulpverlening
• Communicatie is een ontmoeting tussen twee of meer personen.
• Met elk hun eigen persoonlijkheid, hun eigen context, met hun eigen gewoontes…
• Communicatie binnen de hulpverlening is een bijzondere ontmoeting:
o Tussen hulpverlener en hulpvrager
o Vertrouwensrelatie
o In een ongelijke relatie ➔ logo heeft meer kennis, deskundigheid dan pt
o In een professionele/formele context!!!
2 luiken in behandeling: structuur & vertrouwensband met pt
Criteria om therapeut te kiezen: mondelinge reclame, uiterlijk, kennis, specialisatie, praktijkruimte… ➔ perceptie!
➔ DUS
• Communicatie ontstaat wanneer twee of meer personen elkaar ontmoeten
• Communicatie binnen de hulpverlening is belangrijk, maar complex
• Persoonlijkheidskenmerken, cognitieve en affectieve processen, … beïnvloeden interactiepartners
• Communicatie worden steeds gekleurd door je eigen subjectiviteit en door die van je gesprekspartner
• Dit alles heeft een grote impact op de hulpverleningscontext;
wees je hiervan bewust en houd hier zo veel mogelijk rekening mee
COMMUNICATIE BINNEN DE HULPVERLENERSRELATIE
➔ een ontmoeting tussen HV en hulpvrager
Communicatie binnen de hulpverlening is een bijzondere en complexe ontmoeting:
• In een professionele/formele context
• In een ongelijke relatie
• Tussen hulpverlener en hulpvrager (patiënt)
• In een vertrouwensrelatie
➔ van welke communicatieprincipes (axioma’s) moeten we ons bewust zijn?
Met welke communicatieprincipes (axioma’s) moeten we rekening houden als hulpverlener?
2