Materieel strafrecht
Vragen die hierbij horen:
- Wat is een strafbaar feit?
- Hoe is een strafbaar feit opgebouwd?
- Welke gedragingen zijn verboden?
- Wanneer is iemand strafbaar?
Formele strafrecht:
- Processen en bevoegdheden voor opsporing van de dader.
- Daadwerkelijke bestraffing
- Uitvoering strafrechtelijk onderzoek
- Wie/hoe zie onder andere Wetboek van Strafvorderingen
Verdachte
Artikel 27 lid 1 Sv
Een verdachte is volgens de wet iemand ten aanzien van wie uit feiten of omstandigheden een
redelijk vermoeden van schuld bestaat dat diegene een bepaald strafbaar feit gepleegd heeft.
Feiten en omstandigheden
Kunnen bijv. zijn:
- Een aangifte
- Een getuigenverklaring
- Waarneming van een politieagent
- Het zijn objectieve en concrete gegevens
Dwangmiddelen op volgorde van ingrijpendheid
Staande houden
Aanhouden
In verzekering stellen
Voorlopige hechtenis
Bewaring
Gevangenhouding
Gevangenneming
Toepassing dwangmiddelen
Vereiste: Er moet een kwalificatie als verdachte zijn ingevolge art. 27 lid 1 Sv.
Voorwaarden verdachte:
- Redelijk vermoeden van schuld
- Aan enig strafbaar feit
- Dit alles blijkt uit feiten of omstandigheden
Staande houden
Doel: Identificeren van verdachte (art. 52 Sv)
Opsporingsambtenaar mag alleen vragen naar de verdachte zijn persoonsgegevens
Verdachte is niet verplicht om antwoorden te geven
Bij staande houding mag je geen vragen stellen over een strafbaar feit (verhoren)
Voorwaarde: verdachte
Wie is er bevoegd? Iedere opsporingsambtenaar
Opsporingsambtenaren
,(art 127 Sv)
Een persoon die belast is met de opsporing van strafbare feiten.
Denk aan ambtenaren van de politie, officieren van de Koninklijke Marechaussee, Officieren
van Justitie en Boa’s.
Aanhouden
Doel: het beroven van de vrijheid van de verdachte om hem naar een plaats van verhoor te
begeleiden of op te houden voor onderzoek.
Voorwaarde: verdachte
Onderscheid heterdaad/buiten heterdaad (art. 53/54 Sv)
Kan gedaan worden door de politie of burgers
Voorleiden
Na een aanhouding moet een opsporingsambtenaar ervoor zorgen dat de verdachte ten spoedigste
voor de (hulp)officieren wordt geleid.
Bij gelegenheid van die voorgeleiding hoort de (hulp)officier van justitie de verdachte
Toets hij de rechtmatigheid van de aanhouding
Bepaalt hij of de vrijheidsbeneming van de verdachte mag worden voortgezet.
Dit gebeurt op het politiebureau.
De hulpofficier van justitie is een politieambtenaar die op het politiebureau de taken van de officier
van justitie kan waarnemen als de officier van justitie zelf geen tijd heeft.
Ontdekking op heterdaad
Wanneer iemand het feit ontdekt terwijl het begaan wordt of onmiddellijk nadat het begaan is.
(Artikel 53 lid 1 en 4 Sv)
- Iedereen die getuige is van een strafbaar feit is, mag de verdachte aanhouden.
- Als een burger een aanhouding verricht, moet meteen de politie gewaarschuwd worden.
- De aangehouden verdachte moet aan de politie worden overgeleverd.
Aanhouding buiten heterdaad
De officier van justitie, hulpofficier of opsporingsambtenaar zijn bevoegd om een verdachte
buiten heterdaad aan te houden (Artikel 54 lid 2 en 3 Sv).
Het gebeurt bijna nooit dat de officier van justitie zelf overgaat tot aanhouding. Hij geeft een
bevel aan de politie om de verdachte buiten heterdaad aan te houden.
De aanhouding buiten heterdaad mag alleen geschieden als iemand wordt verdacht van een
feit waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten.
Als de verdachte is aangehouden mogen de opsporingsambtenaren de verdachte maximaal 9 uren
ophouden voor verhoor, waarbij de uren tussen 00:00 en 09:00 niet meegerekend worden.
(Artikel 56a lid 2 Sv).
Consultatiebijstand
(Art. 28c lid 1 Sv)
- Iedere aangehouden verdachte mag voor een verhoor eerst overleggen met een advocaat
- Dit mag een half uur duren
- Bij ernstige delicten zoals: moord, mensenhandel of diefstal met geweld mag de verdachte
niet worden gehoord voordat hij contact heeft gehad met een advocaat.
- Minderjarige mag niet verhoren zonder vertrouwenspersoon
, Verhoorbijstand
Sinds 1 maart 2017 heeft de aangehouden verdachte ook recht op bijstand van een advocaat tijdens
het verhoor. De advocaat mag zich inhoudelijk niet met het verhoor bemoeien.
In verzekering stellen
De verdachte kan in bepaalde gevallen door de (hulp)officier van justitie voor de duur van 3 dagen in
verzekering gesteld worden. De (hulp)officier mag dit besluiten zonder tussenkomst van een rechter.
Wordt bijna altijd op het politiebureau gedaan. Bij dringende noodzakelijkheid kan het bevel tot in
verzekeringstelling eenmaal met 3 dagen worden verlengd.
2 voorwaarden waaraan moet zijn voldaan om een verdachte in verzekering te stellen:
Aanwezigheid van het onderzoeksbelang
Het moet een relatief ernstig delict zijn, waarvan de verdachte verdacht wordt.
Wanneer iemand is aangehouden op verdenking van een relatief licht delict waarvoor geen
voorlopige hechtenis is toegelaten, dan kan hij slechts 6 uren worden opgehouden voor onderzoek.
Onderzoeksbelang
Het nader horen van de verdachte
De noodzaak om getuigen met de verdachte te confronteren
Vluchtgevaar
De voorgeleiding van de verdachte aan de rechter-commissaris.
Voorlopige hechtenis
(art 133 Sv)
Bij voorlopige hechtenis zit de verdachte vast in een cel. De verdachte wacht dan op een
uitspraak van de rechter
Bevel tot voorlopige hechtenis wordt gegeven wanneer uit feiten en omstandigheden blijkt
dat er ernstige bezwaren tegen de verdachte zijn
De hoofdregel is dat er sprake moet zijn van een verdenking van een misdrijf waarop een
gevangenisstraf van 4 jaar of meer staat.
Mensen die geen vaste woon of verblijfplaats in Nederland hebben en verdacht worden van
een misdrijf kunnen in voorlopig hechtenis genomen worden
2 gronden voor voorlopig hechtenis:
(Art. 67 Sv)
Ernstig gevaar voor vluchten
Gewichtige redenen van maatschappelijke veiligheid, welke de onverwijlde
vrijheidsbeneming vordert.
Gewichtige redenen
(art. 67a Sv)
1. Ernstige feiten waardoor rechtsorde ernstige is geschokt.
2. Herhalingsgevaar/Recidivegevaar
3. Junkengrond/Veel pleger
4. Feiten gerecht tegen personen met een publieke taak (vanaf 1 januari 2015, voorwaarde:
snelle berechting: binnen 17 dagen en 18 uur).
5. Collusiegevaar: dit is het gevaar dat de verdachte zich aan het onderzoek zal onttrekken of
zelfs het onderzoek zal belemmeren.
Bewaring
Vragen die hierbij horen:
- Wat is een strafbaar feit?
- Hoe is een strafbaar feit opgebouwd?
- Welke gedragingen zijn verboden?
- Wanneer is iemand strafbaar?
Formele strafrecht:
- Processen en bevoegdheden voor opsporing van de dader.
- Daadwerkelijke bestraffing
- Uitvoering strafrechtelijk onderzoek
- Wie/hoe zie onder andere Wetboek van Strafvorderingen
Verdachte
Artikel 27 lid 1 Sv
Een verdachte is volgens de wet iemand ten aanzien van wie uit feiten of omstandigheden een
redelijk vermoeden van schuld bestaat dat diegene een bepaald strafbaar feit gepleegd heeft.
Feiten en omstandigheden
Kunnen bijv. zijn:
- Een aangifte
- Een getuigenverklaring
- Waarneming van een politieagent
- Het zijn objectieve en concrete gegevens
Dwangmiddelen op volgorde van ingrijpendheid
Staande houden
Aanhouden
In verzekering stellen
Voorlopige hechtenis
Bewaring
Gevangenhouding
Gevangenneming
Toepassing dwangmiddelen
Vereiste: Er moet een kwalificatie als verdachte zijn ingevolge art. 27 lid 1 Sv.
Voorwaarden verdachte:
- Redelijk vermoeden van schuld
- Aan enig strafbaar feit
- Dit alles blijkt uit feiten of omstandigheden
Staande houden
Doel: Identificeren van verdachte (art. 52 Sv)
Opsporingsambtenaar mag alleen vragen naar de verdachte zijn persoonsgegevens
Verdachte is niet verplicht om antwoorden te geven
Bij staande houding mag je geen vragen stellen over een strafbaar feit (verhoren)
Voorwaarde: verdachte
Wie is er bevoegd? Iedere opsporingsambtenaar
Opsporingsambtenaren
,(art 127 Sv)
Een persoon die belast is met de opsporing van strafbare feiten.
Denk aan ambtenaren van de politie, officieren van de Koninklijke Marechaussee, Officieren
van Justitie en Boa’s.
Aanhouden
Doel: het beroven van de vrijheid van de verdachte om hem naar een plaats van verhoor te
begeleiden of op te houden voor onderzoek.
Voorwaarde: verdachte
Onderscheid heterdaad/buiten heterdaad (art. 53/54 Sv)
Kan gedaan worden door de politie of burgers
Voorleiden
Na een aanhouding moet een opsporingsambtenaar ervoor zorgen dat de verdachte ten spoedigste
voor de (hulp)officieren wordt geleid.
Bij gelegenheid van die voorgeleiding hoort de (hulp)officier van justitie de verdachte
Toets hij de rechtmatigheid van de aanhouding
Bepaalt hij of de vrijheidsbeneming van de verdachte mag worden voortgezet.
Dit gebeurt op het politiebureau.
De hulpofficier van justitie is een politieambtenaar die op het politiebureau de taken van de officier
van justitie kan waarnemen als de officier van justitie zelf geen tijd heeft.
Ontdekking op heterdaad
Wanneer iemand het feit ontdekt terwijl het begaan wordt of onmiddellijk nadat het begaan is.
(Artikel 53 lid 1 en 4 Sv)
- Iedereen die getuige is van een strafbaar feit is, mag de verdachte aanhouden.
- Als een burger een aanhouding verricht, moet meteen de politie gewaarschuwd worden.
- De aangehouden verdachte moet aan de politie worden overgeleverd.
Aanhouding buiten heterdaad
De officier van justitie, hulpofficier of opsporingsambtenaar zijn bevoegd om een verdachte
buiten heterdaad aan te houden (Artikel 54 lid 2 en 3 Sv).
Het gebeurt bijna nooit dat de officier van justitie zelf overgaat tot aanhouding. Hij geeft een
bevel aan de politie om de verdachte buiten heterdaad aan te houden.
De aanhouding buiten heterdaad mag alleen geschieden als iemand wordt verdacht van een
feit waarvoor voorlopige hechtenis is toegelaten.
Als de verdachte is aangehouden mogen de opsporingsambtenaren de verdachte maximaal 9 uren
ophouden voor verhoor, waarbij de uren tussen 00:00 en 09:00 niet meegerekend worden.
(Artikel 56a lid 2 Sv).
Consultatiebijstand
(Art. 28c lid 1 Sv)
- Iedere aangehouden verdachte mag voor een verhoor eerst overleggen met een advocaat
- Dit mag een half uur duren
- Bij ernstige delicten zoals: moord, mensenhandel of diefstal met geweld mag de verdachte
niet worden gehoord voordat hij contact heeft gehad met een advocaat.
- Minderjarige mag niet verhoren zonder vertrouwenspersoon
, Verhoorbijstand
Sinds 1 maart 2017 heeft de aangehouden verdachte ook recht op bijstand van een advocaat tijdens
het verhoor. De advocaat mag zich inhoudelijk niet met het verhoor bemoeien.
In verzekering stellen
De verdachte kan in bepaalde gevallen door de (hulp)officier van justitie voor de duur van 3 dagen in
verzekering gesteld worden. De (hulp)officier mag dit besluiten zonder tussenkomst van een rechter.
Wordt bijna altijd op het politiebureau gedaan. Bij dringende noodzakelijkheid kan het bevel tot in
verzekeringstelling eenmaal met 3 dagen worden verlengd.
2 voorwaarden waaraan moet zijn voldaan om een verdachte in verzekering te stellen:
Aanwezigheid van het onderzoeksbelang
Het moet een relatief ernstig delict zijn, waarvan de verdachte verdacht wordt.
Wanneer iemand is aangehouden op verdenking van een relatief licht delict waarvoor geen
voorlopige hechtenis is toegelaten, dan kan hij slechts 6 uren worden opgehouden voor onderzoek.
Onderzoeksbelang
Het nader horen van de verdachte
De noodzaak om getuigen met de verdachte te confronteren
Vluchtgevaar
De voorgeleiding van de verdachte aan de rechter-commissaris.
Voorlopige hechtenis
(art 133 Sv)
Bij voorlopige hechtenis zit de verdachte vast in een cel. De verdachte wacht dan op een
uitspraak van de rechter
Bevel tot voorlopige hechtenis wordt gegeven wanneer uit feiten en omstandigheden blijkt
dat er ernstige bezwaren tegen de verdachte zijn
De hoofdregel is dat er sprake moet zijn van een verdenking van een misdrijf waarop een
gevangenisstraf van 4 jaar of meer staat.
Mensen die geen vaste woon of verblijfplaats in Nederland hebben en verdacht worden van
een misdrijf kunnen in voorlopig hechtenis genomen worden
2 gronden voor voorlopig hechtenis:
(Art. 67 Sv)
Ernstig gevaar voor vluchten
Gewichtige redenen van maatschappelijke veiligheid, welke de onverwijlde
vrijheidsbeneming vordert.
Gewichtige redenen
(art. 67a Sv)
1. Ernstige feiten waardoor rechtsorde ernstige is geschokt.
2. Herhalingsgevaar/Recidivegevaar
3. Junkengrond/Veel pleger
4. Feiten gerecht tegen personen met een publieke taak (vanaf 1 januari 2015, voorwaarde:
snelle berechting: binnen 17 dagen en 18 uur).
5. Collusiegevaar: dit is het gevaar dat de verdachte zich aan het onderzoek zal onttrekken of
zelfs het onderzoek zal belemmeren.
Bewaring
