Arbeidsrecht
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Juridische constructies voor het verrichten van arbeid ................................................. 2
Hoofdstuk 2 De sollicitatieprocedure.................................................................................................. 5
Hoofdstuk 3 Gezag, loon en arbeid ..................................................................................................... 8
Hoofdstuk 4 de inhoud van de arbeidsovereenkomst ...................................................................... 12
Hoofdstuk 5 rechten en plichten van werkgever en werknemer en de organisatie......................... 16
Hoofdstuk 6 De collectieve arbeidsovereenkomst ........................................................................... 30
Hoofdstuk 7 Arbeidstijden, arbeidsomstandigheden, vakantie en verlof ........................................ 35
Hoofdstuk 8 arbeidsongeschiktheid en re-integratie........................................................................ 44
Hoofdstuk 9 Ontslag .......................................................................................................................... 48
Hoofdstuk 10 Flexibele arbeidsvormen............................................................................................. 54
1 | Arbeidsrecht
,Arbeidsrecht
Hoofdstuk 1 Juridische constructies voor het verrichten van arbeid
Arbeidsovereenkomst
Kenmerkend voor een arbeidsovereenkomst is dat de werknemer arbeid verricht voor de werkgever
die loon uitbetaalt.
De werknemer staat onder gezag van de werkgever. De huisarts bepaalt welk werk er moet worden
gedaan en hoe dat moet gebeuren.
De 3 kenmerken van een arbeidsovereenkomst zijn:
- Arbeid ( het verrichten van werk door de werknemer)
- Loon ( door de werkgever te betalen)
- Gezag ( van werkgever)
Aanstelling tot ambtenaar
Een medewerker van de gemeentelijke dienst Werk en Inkomen verricht ook arbeid tegen betaling
van loon door de gemeente. De gemeente oefent als werkgever gezag uit over de medewerker.
Het verschil tussen Aanstelling tot Ambtenaar en een Arbeidsovereenkomst:
de medewerker van de gemeentelijke dienst Werk en Inkomen wordt uitbetaald door de overheid.
een medewerker van een supermarkt wordt uitbetaald door de werkgever.
3 kenmerken van aanstelling tot ambtenaar:
- Gezag
- Arbeid door de ambtenaar zelf te verrichten
- Loon door overheid te betalen
Aannemen van werk
Een loodgieter installeert in opdracht van een klant een nieuwe badkamer. De juridische regels die
daarvoor gelden, staan in de overeenkomst tot het aannemen van werk.
Bij een overeenkomst tot aannemen van werk bestaat er GEEN gezag tussen de aannemer en de
opdrachtgever. De aannemer bepaalt zelf welke uren hij werkt, wie hij daarbij inschakelt en hoe hij
zijn werkzaamheden uitvoert. De aannemer heeft een vrij beroep of een eigen onderneming.
Bij het aannemen van werk gaat het altijd om iets tastbaars:
- Het bouwen van een schuur
- Het maken van een badkamer
- Het naaien van een bruidsjurk
- Het schilderen van een school
2 | Arbeidsrecht
,Op het tastbare product wordt de aannemer afgerekend. Daarom wordt het aannemen van werk ook
wel een resultaatsverbintenis genoemd. De aannemer is verantwoordelijk voor het resultaat. Hij
krijgt de afgesproken prijs vanwege het resultaat dat hij levert, niet voor het aantal uren. Voldoet het
product niet aan de eerder gemaakte afspraken dan krijgt de aannemer zijn geld niet of voorlopig
niet.
Verschil met arbeidsovereenkomst
- De gerichtheid op het resultaat is het belangrijkste verschil.
- De arbeidsovereenkomst is een inspanningsverbintenis.
De 3 kenmerken van het aannemen van werk:
- Geen gezag, aannemer is zelfstandig
- Aannemer maakt tastbaar product
- Resultaatsverbintenis
Overeenkomst tot opdracht
Ook voor een overeenkomst tot opdracht geldt dat er GEEN gezagsrelatie bestaat tussen de
opdrachtnemer en de opdrachtgever. Net als de aannemer heeft de opdrachtnemer een vrij beroep
of een eigen onderneming.
Er zijn 2 verschillen tussen opdracht en aanneming van werk.
- De dienst is geen tastbaar product bij een opdracht.
- De opdrachtnemer wordt niet afgerekend op het resultaat dat bereikt is, maar op zijn
inspanningen.
Bij opdrachtnemers kun je denken aan:
- Bedrijfsadviseur
- Belastingconsulent
- Advocaat
- Trainer
- Arts
- Pianist
De 4 kenmerken van een overeenkomst tot opdracht:
- Een NIET-tastbare dienst
- Uurtarief (meestal)
- Geen gezag
- Inspanningsverbintenis
3 | Arbeidsrecht
, ZZP’er
Een ZZP’er is een zelfstandige zonder personeel. Deze zelfstandige werkt op basis van een opdracht
of op basis van aanneming van werk.
Een ZZP’er is geen werknemer, omdat hij niet in dienst is bij een werkgever. Dit betekent dat hij ook
geen recht heeft op uitkeringen van werknemersverzekeringen zoals de Werkloosheidswet en de
Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. Dit maakt de ZZP’er kwetsbaar in moeilijke tijden.
Payrolling
Bij payrolling geeft het bedrijf, tegen betaling, het juridische en administratieve werkgeverschap in
handen van een ander bedrijf, het payrollbedrijf.
Het payrollbedrijf betaalt het loon aan de werknemers, draagt belastingen en premies af. En als de
werknemer wordt ontslagen, is de ontslagvergoeding ook voor rekening van het payrollbedrijf.
Het payrollbedrijf vraagt geld voor zijn diensten aan het bedrijf dat zijn werknemers op de payrol wil
plaatsen.
De werknemer heeft in feite te maken met 2 werkgevers. Degene van het payrolbedrijf dat over je
loon gaat en je werkgever op de vloer.
4 | Arbeidsrecht
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Juridische constructies voor het verrichten van arbeid ................................................. 2
Hoofdstuk 2 De sollicitatieprocedure.................................................................................................. 5
Hoofdstuk 3 Gezag, loon en arbeid ..................................................................................................... 8
Hoofdstuk 4 de inhoud van de arbeidsovereenkomst ...................................................................... 12
Hoofdstuk 5 rechten en plichten van werkgever en werknemer en de organisatie......................... 16
Hoofdstuk 6 De collectieve arbeidsovereenkomst ........................................................................... 30
Hoofdstuk 7 Arbeidstijden, arbeidsomstandigheden, vakantie en verlof ........................................ 35
Hoofdstuk 8 arbeidsongeschiktheid en re-integratie........................................................................ 44
Hoofdstuk 9 Ontslag .......................................................................................................................... 48
Hoofdstuk 10 Flexibele arbeidsvormen............................................................................................. 54
1 | Arbeidsrecht
,Arbeidsrecht
Hoofdstuk 1 Juridische constructies voor het verrichten van arbeid
Arbeidsovereenkomst
Kenmerkend voor een arbeidsovereenkomst is dat de werknemer arbeid verricht voor de werkgever
die loon uitbetaalt.
De werknemer staat onder gezag van de werkgever. De huisarts bepaalt welk werk er moet worden
gedaan en hoe dat moet gebeuren.
De 3 kenmerken van een arbeidsovereenkomst zijn:
- Arbeid ( het verrichten van werk door de werknemer)
- Loon ( door de werkgever te betalen)
- Gezag ( van werkgever)
Aanstelling tot ambtenaar
Een medewerker van de gemeentelijke dienst Werk en Inkomen verricht ook arbeid tegen betaling
van loon door de gemeente. De gemeente oefent als werkgever gezag uit over de medewerker.
Het verschil tussen Aanstelling tot Ambtenaar en een Arbeidsovereenkomst:
de medewerker van de gemeentelijke dienst Werk en Inkomen wordt uitbetaald door de overheid.
een medewerker van een supermarkt wordt uitbetaald door de werkgever.
3 kenmerken van aanstelling tot ambtenaar:
- Gezag
- Arbeid door de ambtenaar zelf te verrichten
- Loon door overheid te betalen
Aannemen van werk
Een loodgieter installeert in opdracht van een klant een nieuwe badkamer. De juridische regels die
daarvoor gelden, staan in de overeenkomst tot het aannemen van werk.
Bij een overeenkomst tot aannemen van werk bestaat er GEEN gezag tussen de aannemer en de
opdrachtgever. De aannemer bepaalt zelf welke uren hij werkt, wie hij daarbij inschakelt en hoe hij
zijn werkzaamheden uitvoert. De aannemer heeft een vrij beroep of een eigen onderneming.
Bij het aannemen van werk gaat het altijd om iets tastbaars:
- Het bouwen van een schuur
- Het maken van een badkamer
- Het naaien van een bruidsjurk
- Het schilderen van een school
2 | Arbeidsrecht
,Op het tastbare product wordt de aannemer afgerekend. Daarom wordt het aannemen van werk ook
wel een resultaatsverbintenis genoemd. De aannemer is verantwoordelijk voor het resultaat. Hij
krijgt de afgesproken prijs vanwege het resultaat dat hij levert, niet voor het aantal uren. Voldoet het
product niet aan de eerder gemaakte afspraken dan krijgt de aannemer zijn geld niet of voorlopig
niet.
Verschil met arbeidsovereenkomst
- De gerichtheid op het resultaat is het belangrijkste verschil.
- De arbeidsovereenkomst is een inspanningsverbintenis.
De 3 kenmerken van het aannemen van werk:
- Geen gezag, aannemer is zelfstandig
- Aannemer maakt tastbaar product
- Resultaatsverbintenis
Overeenkomst tot opdracht
Ook voor een overeenkomst tot opdracht geldt dat er GEEN gezagsrelatie bestaat tussen de
opdrachtnemer en de opdrachtgever. Net als de aannemer heeft de opdrachtnemer een vrij beroep
of een eigen onderneming.
Er zijn 2 verschillen tussen opdracht en aanneming van werk.
- De dienst is geen tastbaar product bij een opdracht.
- De opdrachtnemer wordt niet afgerekend op het resultaat dat bereikt is, maar op zijn
inspanningen.
Bij opdrachtnemers kun je denken aan:
- Bedrijfsadviseur
- Belastingconsulent
- Advocaat
- Trainer
- Arts
- Pianist
De 4 kenmerken van een overeenkomst tot opdracht:
- Een NIET-tastbare dienst
- Uurtarief (meestal)
- Geen gezag
- Inspanningsverbintenis
3 | Arbeidsrecht
, ZZP’er
Een ZZP’er is een zelfstandige zonder personeel. Deze zelfstandige werkt op basis van een opdracht
of op basis van aanneming van werk.
Een ZZP’er is geen werknemer, omdat hij niet in dienst is bij een werkgever. Dit betekent dat hij ook
geen recht heeft op uitkeringen van werknemersverzekeringen zoals de Werkloosheidswet en de
Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. Dit maakt de ZZP’er kwetsbaar in moeilijke tijden.
Payrolling
Bij payrolling geeft het bedrijf, tegen betaling, het juridische en administratieve werkgeverschap in
handen van een ander bedrijf, het payrollbedrijf.
Het payrollbedrijf betaalt het loon aan de werknemers, draagt belastingen en premies af. En als de
werknemer wordt ontslagen, is de ontslagvergoeding ook voor rekening van het payrollbedrijf.
Het payrollbedrijf vraagt geld voor zijn diensten aan het bedrijf dat zijn werknemers op de payrol wil
plaatsen.
De werknemer heeft in feite te maken met 2 werkgevers. Degene van het payrolbedrijf dat over je
loon gaat en je werkgever op de vloer.
4 | Arbeidsrecht
