Training
1. Norminaal
2. Ordinaal
3. Interval
4. ratio
: Noir
1
,1: Definitie van gezondheid
Definitie van WHO:
‘’gezondheid is een toestand van complete lichamelijke, psychische en sociaal welbevinden en
niet alleen de afwezigheid van ziekte en gebrek’’
De kritiek op de definitie van de WHO
Volgens Huber was gezondheid door deze definitie nauwelijks te bereiken voor mensen. En
daarnaast was het niet mogelijk om in haar onderzoek de juiste conclusies te trekken, omdat
een toestand van volledig welbevinden niet te meten is. Bovendien wordt deze definitie niet
gekeken hoe met gezondheid wordt omgegaan, terwijl veerkracht erg belangrijk is bij het
ervaren van gezondheid. Als laatste gaat deze definitie uit van een statistisch gegeven, terwijl
gezondheid kan worden gezien als iets dynamisch.
Definitie van Huber
“Gezondheid is het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van
de lichamelijk, emotionele en sociale uitdagingen in het leven. “
Definitie van Huber is gebaseerd op de capabiliaty approach (eigen vermogen) Hier gaat het
dus ook om hoe je zelf met eventuele beperkingen omgaat en of je nog steeds je eigen regie
weet te voeren.
In het model van Huber zitten 6 hoofddimensies: (gezondheidsspinnenweb)
- lichaamsfuncties
- mentale functie en beleving
- spirituele dimentie
- kwaliteit van leveni
- sociaal-maatschappelijke participatie
- dagelijks functioneren
De kritiek is er op de definitie van Huber
Het is verwarrend, want mensen kunnen op een gezonde en ongezonde manier omgaan met
hun (on)gezondheid en het hangt dus af van de beoordelaar of mensen als gezond of als
ongezond worden beoordeeld. Dit is daardoor ook lastig te meten, want wanneer is iemand
goed aangepast? Het lijkt alsof het begrip gezondheid het hele leven bevat. Gezondheid als
toestand en gezondheid als gedrag worden hier verward met elkaar.
Positief aan deze definitie: het benadrukt dat mensen een eigen rol spelen in het managen van
hun gezondheid.
Poiesz: ‘’de definitie van huber is niet meer recent’’
Polles: ‘’er wordt geen onderscheidt gemaakt tussen oorzaak en gevolg’’
2
,Drie mensen die hebben bijgedragen aan het tot stand komen van de definitie van Huber:
- Tharlov: eigen regie, in goede gezondheid heb je de mogelijkheid invloed uit te oefenen op
je eigen leven. (Autonomie)
- Nussbaun & Sen: capability approach bedacht. (Gezondheid is iets wat je zelf zou
moeten kunnen).
- Antonovsky:
salutogenesis -> veerkracht
sense of coherence -> gevoel van samenhang
Belang van sense of coherence
Door zijn onderzoek vond hij uit dat er een sterke verbinding is tussen het lichaam en geest,
waarbij iemand het gevoel moet hebben dat er een samenhang (Sense of Coherence) in
zichzelf en in het leven is.
De Sense of Coherence draait om de volgende drie aspecten:
1. Begrijpen
Het gevoel een situatie of gebeurtenis te kunnen doorzien, of indien dat niet het geval is,
stappen te kunnen zetten om de noodzakelijke informatie hiervoor te verkrijgen.
2. Beïnvloeden
Genoeg vermogens hebben om zelf invloed op de situatie uit te kunnen oefenen of om de
hiervoor benodigde vaardigheden aan te leren.
3. Betekenisvol
Het vertrouwen hebben dat het de moeite waard is om betrokken te zijn en te investeren. Hoe
groter je Sense of Coherence, hoe groter je veerkracht (resilience) en hoe beter je met dingen
om kunt gaan.
Portzky (2015) Veerkracht = het vermogen om je aan te passen aan stress en tegenslag: je
kunt problemen zakelijk oplossen en emoties krijgen niet de overhand.
Veerkracht is hoog bij mensen met hoge Sense of Coherence. Lage veerkracht: stress stapelt
snel op. Hoge veerkracht: ook dan kan overbelasting ontstaan.
3
, De GW-driehoek
Bij de definitie van de WHO gaat het niet alleen om de lichamelijke toestand, maar gezondheid
heeft ook een psychische en sociale dimensie. Gezondheid heeft dus biologische,
psychologische en sociale aspecten. Gezondheid is subjectief en relatief.
Gezondheid wordt beleefd op deze drie niveaus: biologie, gedrag en omgeving en deze
factoren bepalen iemands gezondheid. De drie niveaus staan niet op zichzelf maar
interacteren.
Micro-systeem: dicht bij de persoon (gezin, familie en vrienden)
Meso-systeem: staat iets verder weg (werk, school, buurt)
Exo-systeem: een uitbreiding van het mesosysteem en verwijst naar sociale
omgevingen of organisaties waar het kind zelf zich niet in bevindt, maar die indirect wel
degelijk zijn ontwikkeling beïnvloeden.
Macro-systeem: de maatschappij, beleid, welvaart
Gezondheidsbeleid heeft vooral betrekking op de meso- en macro-omgeving. Het is het meest
effectieve middel om gezondheid te verbeteren.
Beleid = een beschrijving van doelen gericht op het verbeteren van de huidige situatie in de
richting van de gewenste situatie
Belangrijke termen
Salutogenesis: genereren van gezondheid waarbij het gaat om factoren die gezondheid en
welzijn stimuleren in plaats van factoren die ziekte veroorzaken.
: begrijpelijkheid, beheersbaarheid en meaningfulness
Veerkracht: het vermogen om je aan te passen aan stress en tegenslag: je kunt problemen
zakelijk oplossen en emoties krijgen niet de overhand.
Gezonde levensverwachting: Het aantal jaren dat een persoon van bepaalde leeftijd naar
verwachting nog in goede gezondheid zal leven, onder de aanname dat de huidige kansen op
sterfte en ongezondheid gelijk blijven
Kwaliteit van leven: een subjectief oordeel dat een persoon geeft over het eigen leven op
fysiek, psychisch en sociaal gebied
4
1. Norminaal
2. Ordinaal
3. Interval
4. ratio
: Noir
1
,1: Definitie van gezondheid
Definitie van WHO:
‘’gezondheid is een toestand van complete lichamelijke, psychische en sociaal welbevinden en
niet alleen de afwezigheid van ziekte en gebrek’’
De kritiek op de definitie van de WHO
Volgens Huber was gezondheid door deze definitie nauwelijks te bereiken voor mensen. En
daarnaast was het niet mogelijk om in haar onderzoek de juiste conclusies te trekken, omdat
een toestand van volledig welbevinden niet te meten is. Bovendien wordt deze definitie niet
gekeken hoe met gezondheid wordt omgegaan, terwijl veerkracht erg belangrijk is bij het
ervaren van gezondheid. Als laatste gaat deze definitie uit van een statistisch gegeven, terwijl
gezondheid kan worden gezien als iets dynamisch.
Definitie van Huber
“Gezondheid is het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van
de lichamelijk, emotionele en sociale uitdagingen in het leven. “
Definitie van Huber is gebaseerd op de capabiliaty approach (eigen vermogen) Hier gaat het
dus ook om hoe je zelf met eventuele beperkingen omgaat en of je nog steeds je eigen regie
weet te voeren.
In het model van Huber zitten 6 hoofddimensies: (gezondheidsspinnenweb)
- lichaamsfuncties
- mentale functie en beleving
- spirituele dimentie
- kwaliteit van leveni
- sociaal-maatschappelijke participatie
- dagelijks functioneren
De kritiek is er op de definitie van Huber
Het is verwarrend, want mensen kunnen op een gezonde en ongezonde manier omgaan met
hun (on)gezondheid en het hangt dus af van de beoordelaar of mensen als gezond of als
ongezond worden beoordeeld. Dit is daardoor ook lastig te meten, want wanneer is iemand
goed aangepast? Het lijkt alsof het begrip gezondheid het hele leven bevat. Gezondheid als
toestand en gezondheid als gedrag worden hier verward met elkaar.
Positief aan deze definitie: het benadrukt dat mensen een eigen rol spelen in het managen van
hun gezondheid.
Poiesz: ‘’de definitie van huber is niet meer recent’’
Polles: ‘’er wordt geen onderscheidt gemaakt tussen oorzaak en gevolg’’
2
,Drie mensen die hebben bijgedragen aan het tot stand komen van de definitie van Huber:
- Tharlov: eigen regie, in goede gezondheid heb je de mogelijkheid invloed uit te oefenen op
je eigen leven. (Autonomie)
- Nussbaun & Sen: capability approach bedacht. (Gezondheid is iets wat je zelf zou
moeten kunnen).
- Antonovsky:
salutogenesis -> veerkracht
sense of coherence -> gevoel van samenhang
Belang van sense of coherence
Door zijn onderzoek vond hij uit dat er een sterke verbinding is tussen het lichaam en geest,
waarbij iemand het gevoel moet hebben dat er een samenhang (Sense of Coherence) in
zichzelf en in het leven is.
De Sense of Coherence draait om de volgende drie aspecten:
1. Begrijpen
Het gevoel een situatie of gebeurtenis te kunnen doorzien, of indien dat niet het geval is,
stappen te kunnen zetten om de noodzakelijke informatie hiervoor te verkrijgen.
2. Beïnvloeden
Genoeg vermogens hebben om zelf invloed op de situatie uit te kunnen oefenen of om de
hiervoor benodigde vaardigheden aan te leren.
3. Betekenisvol
Het vertrouwen hebben dat het de moeite waard is om betrokken te zijn en te investeren. Hoe
groter je Sense of Coherence, hoe groter je veerkracht (resilience) en hoe beter je met dingen
om kunt gaan.
Portzky (2015) Veerkracht = het vermogen om je aan te passen aan stress en tegenslag: je
kunt problemen zakelijk oplossen en emoties krijgen niet de overhand.
Veerkracht is hoog bij mensen met hoge Sense of Coherence. Lage veerkracht: stress stapelt
snel op. Hoge veerkracht: ook dan kan overbelasting ontstaan.
3
, De GW-driehoek
Bij de definitie van de WHO gaat het niet alleen om de lichamelijke toestand, maar gezondheid
heeft ook een psychische en sociale dimensie. Gezondheid heeft dus biologische,
psychologische en sociale aspecten. Gezondheid is subjectief en relatief.
Gezondheid wordt beleefd op deze drie niveaus: biologie, gedrag en omgeving en deze
factoren bepalen iemands gezondheid. De drie niveaus staan niet op zichzelf maar
interacteren.
Micro-systeem: dicht bij de persoon (gezin, familie en vrienden)
Meso-systeem: staat iets verder weg (werk, school, buurt)
Exo-systeem: een uitbreiding van het mesosysteem en verwijst naar sociale
omgevingen of organisaties waar het kind zelf zich niet in bevindt, maar die indirect wel
degelijk zijn ontwikkeling beïnvloeden.
Macro-systeem: de maatschappij, beleid, welvaart
Gezondheidsbeleid heeft vooral betrekking op de meso- en macro-omgeving. Het is het meest
effectieve middel om gezondheid te verbeteren.
Beleid = een beschrijving van doelen gericht op het verbeteren van de huidige situatie in de
richting van de gewenste situatie
Belangrijke termen
Salutogenesis: genereren van gezondheid waarbij het gaat om factoren die gezondheid en
welzijn stimuleren in plaats van factoren die ziekte veroorzaken.
: begrijpelijkheid, beheersbaarheid en meaningfulness
Veerkracht: het vermogen om je aan te passen aan stress en tegenslag: je kunt problemen
zakelijk oplossen en emoties krijgen niet de overhand.
Gezonde levensverwachting: Het aantal jaren dat een persoon van bepaalde leeftijd naar
verwachting nog in goede gezondheid zal leven, onder de aanname dat de huidige kansen op
sterfte en ongezondheid gelijk blijven
Kwaliteit van leven: een subjectief oordeel dat een persoon geeft over het eigen leven op
fysiek, psychisch en sociaal gebied
4
