Bestuursrecht
Inhoud
Hoofdstuk 1............................................................................................................................................2
Hoofdstuk 2............................................................................................................................................4
Hoofdstuk 3............................................................................................................................................9
Hoofdstuk 4..........................................................................................................................................13
Hoofdstuk 5..........................................................................................................................................16
Hoofdstuk 6..........................................................................................................................................21
Hoofdstuk 7..........................................................................................................................................25
Hoofdstuk 8..........................................................................................................................................30
Hoofdstuk 9..........................................................................................................................................34
Hoofdstuk 10........................................................................................................................................36
,Hoofdstuk 1
1.1 Wat is Bestuursrecht?
Bestuursrecht = het juridisch functioneren van het openbaar bestuur en de relatie tot burgers.
Openbaar bestuur = uitvoeren van bestuurstaken.
Openbaar bestuur behartigt hierbij het algemene belang.
Burgers hebben echter mogelijkheden om zich te beschermen tegen openbaar bestuur.
Rechtsnormen van bestuursrecht met betrekking tot:
- De organisatie van openbaar bestuur
- Het verlenen van bestuursbevoegdheden aan organen
- Rechtsnormen waaraan bestuur zich moet houden bij bestuursbevoegdheden.
- Rechtsnormen voor burgers en handhaving daarvan
- Juridische bescherming voor burger tegen openbaar bestuur.
Bestuursrecht behoord tot het publiekrecht. Maar bij privaatrecht komen ook regels van
publiekrechtelijke aard voor. Bestuursrecht kan ook gebruik maken van privaatrechtelijke
instrumenten.
1.2 Legaliteitsbeginsel en specialiteitsbeginsel
1.2.1 legaliteitsbeginsel
Legaliteitsbeginsel = Openbaar bestuur mag alleen als openbaar bestuur optreden als dit in de wet
staat.
Wet in formele zin = gemaakt door SG en regering (formele wetgever).
Wet in materiele zin = algemeen verbindende voorschriften waaraan iedereen voor wie de wet
bedoeld is gebonden is.
Veel dingen worden tot de omgevingsvergunning gerekend, dit is efficiënter. GS geeft aanvraag
toetsen en een verklaring van geen bedenkingen (Vvgb) af aan college van B&W.
1.2.2 specialiteitsbeginsel
Openbaar bestuur moet bij alles belangen afwegen, tenzij wet anders zegt.
Specialiteitsbeginsel = openbaar bestuur mag in gevallen waarvoor de wet of regeling is vastgesteld
alleen het specifieke belang behartigen waarop wet of regeling zich richt.
1.3 Bronnen van het bestuursrecht
Drie rechtsbronnen van belang:
- Wet- en regelgeving en verdragen
- Jurisprudentie
- Ongeschreven recht, met name enkele abbb’s
,Lagere regelgeving mag niet in strijd zijn met hogere.
Hiërarchisch normenstelsel
verdrag Staat der Nederlanden
Wet- en regelgeving
Eu verordening en richtlijn Europees parlement/commissie/raad
Grondwet formele wetgever
wet in formele zin formele wetgever
AMvB regering
ministeriële regeling minister
Provinciale verordening Provinciale Staten
Gemeentelijke verordening, waterschap Gemeenteraad/ waterschapsbestuur
verordening
Geen wet- en regelgeving
Beleidsregels en vergunningvoorschriften Op alle niveaus van openbaar bestuur
Belangrijke verdragen binnen bestuursrecht:
- EVRM
- EU-Verdrag
- EU-werkingsverdrag
Hebben rechtstreekse werking = regels rechtstreeks in Nederland van toepassing. Burgers kunnen
zich direct beroepen.
Richtlijnen hebben geen directe werking.
AMvB’s bevatten vooral algemeen verbindende voorschriften voor burgers en overheden en kennen
bevoegdheden toe aan organen van openbaar bestuur.
Bij ministeriele regeling hetzelfde, alleen lager in rang.
Zelfde geldt voor provinciale en gemeentelijke verordeningen.
Algemeen plaatselijke verordening = gemeentelijke verordening die voor iedereen geldt.
Naast hiërarchische normenstelsel in andere lagen openbaar bestuur ook beleidsregels en
vergunningsvoorschriften.
Beleidsregels = eigen richtlijnen voor openbaar bestuur
Vergunningsvoorschriften = normen die gelden in individuele gevallen. Kunnen bestaan uit
rechtsnormen afkomstig van wetten en lagere regelingen en uit regels die het bestuursorgaan dat de
vergunning verleent voorschrijft.
Gelede normstelling = normen voor een bepaald geval in verschillende regelingen die meestal in
hiërarchische verhouding tot elkaar staan.
Bestuursorgaan dat aanvraag om vergunning moet behandelen moet dus goed rekening houden met
diverse regelingen.
, 1.4 Algemeen en bijzonder bestuursrecht
Algemeen bestuursrecht = regels die op alle terreinen van het bestuurlijk optreden van toepassing
zijn.
Bijzonder bestuursrecht = regels speciaal opgesteld voor bijzondere gebieden waarop openbaar
bestuur actief is. ook verzorgende taken.
Hier wordt enige eenheid in gebracht door wetgever met Coördinatiewet. Bepalingen in alle
regelingen op een bepaald gebied worden hier in samengebracht.
Voorbeelden zijn:
- Sociale zekerheid
- Belastingen
- Omgevingsvergunning
- Fysieke leefomgeving
1.5 De Algemene wet bestuursrecht
1.5.1 De Awb
In Awb zijn regels opgenomen die van toepassing zijn op hele bestuursrecht.
Doel:
- Het bevorderen van eenheid binnen bestuursrechtelijke wetgeving
- Vereenvoudiging
- Opnemen in wet van ontwikkelingen
- Treffen van algemene voorzieningen voor onderwerpen die niet in bijzondere wet passen
Awb is een aanbouwwet die in 4 tranches tot stand is gebracht. Steeds meer inhoudelijke onderdelen
toevoegen.
Heeft een gelaagde structuur. Eerst steeds de algemene bepalingen daarna de bijzondere.
1.5.2 Relatie tot het bijzonder bestuursrecht
Regels van algemeen bestuursrecht steeds van toepassing op die van bijzonder bestuursrecht.
Indien de regel in de bijzondere wet afwijkt van die in de Awb, dan gaat de bijzondere voor.
Hoofdstuk 2
2.1 organisatie van het openbaar bestuur
Het openbaar bestuur bestaat uit overheidsorganisaties en andere organisaties/personen met
overheidstaken.
2.1.1 overheidsorganisaties
Twee soorten overheidsorganisaties:
- Openbare lichamen
Inhoud
Hoofdstuk 1............................................................................................................................................2
Hoofdstuk 2............................................................................................................................................4
Hoofdstuk 3............................................................................................................................................9
Hoofdstuk 4..........................................................................................................................................13
Hoofdstuk 5..........................................................................................................................................16
Hoofdstuk 6..........................................................................................................................................21
Hoofdstuk 7..........................................................................................................................................25
Hoofdstuk 8..........................................................................................................................................30
Hoofdstuk 9..........................................................................................................................................34
Hoofdstuk 10........................................................................................................................................36
,Hoofdstuk 1
1.1 Wat is Bestuursrecht?
Bestuursrecht = het juridisch functioneren van het openbaar bestuur en de relatie tot burgers.
Openbaar bestuur = uitvoeren van bestuurstaken.
Openbaar bestuur behartigt hierbij het algemene belang.
Burgers hebben echter mogelijkheden om zich te beschermen tegen openbaar bestuur.
Rechtsnormen van bestuursrecht met betrekking tot:
- De organisatie van openbaar bestuur
- Het verlenen van bestuursbevoegdheden aan organen
- Rechtsnormen waaraan bestuur zich moet houden bij bestuursbevoegdheden.
- Rechtsnormen voor burgers en handhaving daarvan
- Juridische bescherming voor burger tegen openbaar bestuur.
Bestuursrecht behoord tot het publiekrecht. Maar bij privaatrecht komen ook regels van
publiekrechtelijke aard voor. Bestuursrecht kan ook gebruik maken van privaatrechtelijke
instrumenten.
1.2 Legaliteitsbeginsel en specialiteitsbeginsel
1.2.1 legaliteitsbeginsel
Legaliteitsbeginsel = Openbaar bestuur mag alleen als openbaar bestuur optreden als dit in de wet
staat.
Wet in formele zin = gemaakt door SG en regering (formele wetgever).
Wet in materiele zin = algemeen verbindende voorschriften waaraan iedereen voor wie de wet
bedoeld is gebonden is.
Veel dingen worden tot de omgevingsvergunning gerekend, dit is efficiënter. GS geeft aanvraag
toetsen en een verklaring van geen bedenkingen (Vvgb) af aan college van B&W.
1.2.2 specialiteitsbeginsel
Openbaar bestuur moet bij alles belangen afwegen, tenzij wet anders zegt.
Specialiteitsbeginsel = openbaar bestuur mag in gevallen waarvoor de wet of regeling is vastgesteld
alleen het specifieke belang behartigen waarop wet of regeling zich richt.
1.3 Bronnen van het bestuursrecht
Drie rechtsbronnen van belang:
- Wet- en regelgeving en verdragen
- Jurisprudentie
- Ongeschreven recht, met name enkele abbb’s
,Lagere regelgeving mag niet in strijd zijn met hogere.
Hiërarchisch normenstelsel
verdrag Staat der Nederlanden
Wet- en regelgeving
Eu verordening en richtlijn Europees parlement/commissie/raad
Grondwet formele wetgever
wet in formele zin formele wetgever
AMvB regering
ministeriële regeling minister
Provinciale verordening Provinciale Staten
Gemeentelijke verordening, waterschap Gemeenteraad/ waterschapsbestuur
verordening
Geen wet- en regelgeving
Beleidsregels en vergunningvoorschriften Op alle niveaus van openbaar bestuur
Belangrijke verdragen binnen bestuursrecht:
- EVRM
- EU-Verdrag
- EU-werkingsverdrag
Hebben rechtstreekse werking = regels rechtstreeks in Nederland van toepassing. Burgers kunnen
zich direct beroepen.
Richtlijnen hebben geen directe werking.
AMvB’s bevatten vooral algemeen verbindende voorschriften voor burgers en overheden en kennen
bevoegdheden toe aan organen van openbaar bestuur.
Bij ministeriele regeling hetzelfde, alleen lager in rang.
Zelfde geldt voor provinciale en gemeentelijke verordeningen.
Algemeen plaatselijke verordening = gemeentelijke verordening die voor iedereen geldt.
Naast hiërarchische normenstelsel in andere lagen openbaar bestuur ook beleidsregels en
vergunningsvoorschriften.
Beleidsregels = eigen richtlijnen voor openbaar bestuur
Vergunningsvoorschriften = normen die gelden in individuele gevallen. Kunnen bestaan uit
rechtsnormen afkomstig van wetten en lagere regelingen en uit regels die het bestuursorgaan dat de
vergunning verleent voorschrijft.
Gelede normstelling = normen voor een bepaald geval in verschillende regelingen die meestal in
hiërarchische verhouding tot elkaar staan.
Bestuursorgaan dat aanvraag om vergunning moet behandelen moet dus goed rekening houden met
diverse regelingen.
, 1.4 Algemeen en bijzonder bestuursrecht
Algemeen bestuursrecht = regels die op alle terreinen van het bestuurlijk optreden van toepassing
zijn.
Bijzonder bestuursrecht = regels speciaal opgesteld voor bijzondere gebieden waarop openbaar
bestuur actief is. ook verzorgende taken.
Hier wordt enige eenheid in gebracht door wetgever met Coördinatiewet. Bepalingen in alle
regelingen op een bepaald gebied worden hier in samengebracht.
Voorbeelden zijn:
- Sociale zekerheid
- Belastingen
- Omgevingsvergunning
- Fysieke leefomgeving
1.5 De Algemene wet bestuursrecht
1.5.1 De Awb
In Awb zijn regels opgenomen die van toepassing zijn op hele bestuursrecht.
Doel:
- Het bevorderen van eenheid binnen bestuursrechtelijke wetgeving
- Vereenvoudiging
- Opnemen in wet van ontwikkelingen
- Treffen van algemene voorzieningen voor onderwerpen die niet in bijzondere wet passen
Awb is een aanbouwwet die in 4 tranches tot stand is gebracht. Steeds meer inhoudelijke onderdelen
toevoegen.
Heeft een gelaagde structuur. Eerst steeds de algemene bepalingen daarna de bijzondere.
1.5.2 Relatie tot het bijzonder bestuursrecht
Regels van algemeen bestuursrecht steeds van toepassing op die van bijzonder bestuursrecht.
Indien de regel in de bijzondere wet afwijkt van die in de Awb, dan gaat de bijzondere voor.
Hoofdstuk 2
2.1 organisatie van het openbaar bestuur
Het openbaar bestuur bestaat uit overheidsorganisaties en andere organisaties/personen met
overheidstaken.
2.1.1 overheidsorganisaties
Twee soorten overheidsorganisaties:
- Openbare lichamen
