H4 Aandelen
4.1 De producten
Aandeel bewijs van deelneming in het eigen vermogen van een vennootschap.
De houders van aandelen zijn gezamenlijk eigenaar van de betreffende vennootschap. Wanneer de vennootschap winst maakt,
kom de winst ten goede aan de aandeelhouders.
Er bestaan verschillende soorten aandelen, namelijk:
Aandelen op naam staan vermeld in het aandeelhoudersregister van de betreffende vennootschap en kunnen slechts
verhandeld worden met toestemming van de vennootschap
Aandelen aan toonder kunnen vrij verhandeld worden en mogen alleen door NV’s worden uitgegeven.
Van een aantal bedrijven worden niet de aandelen op de beurs verhandeld, maar certificaten van aandelen. In dit geval zijn de
eigenlijke aandelen in handen van een aparte instelling, die de certificaten verkoopt.
Naast ‘gewone’ aandelen kan een onderneming ook preferente aandelen uitgeven, dit zijn aandelen met een voorkeursrecht.
Er kunnen drie typen preferente aandelen worden onderscheiden:
1. Liquidatiepreferente aandelen geven voorkeursrechten bij faillissement van de onderneming
2. Beheerspreferente aandelen (prioriteitsaandelen) geven de aandeelhouders ervan bijzondere zeggenschapsrecht
3. Winstpreferente aandelen geven recht op een bepaald % aan (dividend), dat met voorrang moet worden betaald.
Een bijzondere vorm van winstpreferente aandelen vormen de cumulatief preferente aandelen, waarvan de bezitter, wanneer
er in een bepaald jaar geen dividend is uitbetaald, recht houdt op het achterstallige preferente dividend.
De bezitters van aandelen in een vennootschap zijn gezamenlijk eigenaar van de vennootschap. Het rendement op hun aandelen
is daarmee afhankelijk van de resultaten en toekomstvooruitzichten vd vennootschap. Het rendement bestaat uit twee
componenten, namelijk het directe rendement (dividendrendement) en het indirecte rendement.
Dividend uitkering ten laste van de nettowinst. De hoogte van het dividend is afhankelijk van de hoogte van de nettowinst
Stockdividend hierbij wordt dividend uitgekeerd in nieuwe aandelen
Dividendrendement uitgekeerde dividend in verhouding tot de beurskoers
Koersrendement verandering in de beurskoers in verhouding tot de beurskoers
De aandeelhouders zijn gezamenlijk eigenaar van de onderneming en hebben hierdoor zeggenschap in de onderneming. Om de
zeggenschap van de aandeelhouders te beperken, bestaan er zgn. beschermingsconstructies. Deze constructies worden vooral
toegepast om de betrokken onderneming te beschermen tegen bijv. vijandige overnames.
Er zijn verschillende beschermingsconstructies mogelijk, een onderneming kan:
1. Prioriteitsaandelen uitgeven
2. Bestuurders het recht geven een bindende voordracht voor de benoeming van nieuwe bestuurders op te maken
3. Aandelen certificeren (geven immers geen zeggenschapsrechten)
4. In geval van nood nieuwe preferente aandelen uitgeven en deze bij bevriende relaties plaatsen
In 1971 is de structuurregeling ingevoerd die grote nv’s verplichtte een raad van commissarissen in te stellen. Later begon het
zgn. ‘corporate governance’ aan zijn opmars waarbij men het besturen van de onderneming ging herzien.
4.2 De aandelenmarkt
De aandelenmarkt bestaat uit de primaire- en secundaire markt. Op de primaire markt worden nieuwe aandelen uitgegeven en
op de secundaire markt worden bestaande aandelen verhandeld.
Een uitgifte van nieuwe aandelen, een emissie, kan zowel bij beursintroductie vd betrokken onderneming als later plaatsvinden.
Bij een beursintroductie worden de aandelen van een onderneming of een deel daarvan voor het eerst in de notering van de
effectenbeurs opgenomen.
, Beursexit hierbij wordt de beursnotering van een onderneming beëindigd
Een emissie van nieuwe aandelen door een onderneming die reeds op de beurs genoteerd staat, wordt een vervolgemissie
genoemd. Er kunnen twee typen vervolgemissies onderscheiden worden:
1. Claimemissie hierbij wordt aan de bestaande aandeelhouders een voorkeursrecht gegeven in de vorm van een
bijzonder dividendbewijs, de claim. Dit type emissie kiest men als de aandelen niet erg in trek zijn.
2. Vrije emissie hierbij staat de inschrijving open voor iedereen.
In de handel op de secundaire markt kunnen twee handelsvormen worden onderscheiden:
1. Ordergedreven handelssysteem hierbij vormen de koop- en verkooporders van de beleggers het uitgangspunt voor
de prijsvorming.
a. Limiet order (belegger geeft een maximale verkoopprijs of een minimale verkoopprijs op)
b. Bestens order (kent geen minimum of maximum en wordt tegen de eerstvolgende koers waarop handel mogelijk
is uitgevoerd)
2. Quotegedreven handelssysteem hierbij staat een professionele marktpartij centraal die voor eigen rekening en
risico in financiële titels handelt. Deze partij heet de market maker. Deze partij
opereert op de beurs door bied- en laatprijzen af te geven (de quote)
Het handelssysteem op de Effectenbeurs van Euronext Amsterdam is het NSC. Het NSC kent twee vormen van handel:
1. Doorlopende handel de in het orderboek opgenomen koop- en verkooporders worden uitgevoerd zodra er
passende tegenorders zijn
2. Handel volgens het veilingsysteem de gehele dag worden orders in het orderboek gebracht
In het NSC kunnen beursgenoteerde bedrijven een animateur (liquiditeitsverschaffer) aanstellen die voortdurend bied- en
laatkoersen afgeeft voor het betreffende beursfonds, waardoor de verhandelbaarheid verbetert.
Het dividendwaarderingsmodel wordt gebruikt om de koersvorming van aandelen te verklaren Het model stelt dat de koers
van financiële titels gelijk is aan de contante waarde van de toekomstige kasstromen (te ontvangen dividend). Het model
verklaart dus de beurskoers van een aandeel uit twee factoren: de toekomstige dividenden en het geëiste rendement.
Belangrijke macro-economische factoren die de beurskoers bepalen zijn:
Rente Renteveranderingen beïnvloeden alle aandelen in dezelfde richting: bij een rentestijging dalen de
beurskoersen, bij een rentedaling stijgen ze. De beurskoers van een aandeel is rentegevoeliger naarmate de
verwachte winst van het bedrijf verder in de toekomst ligt.
Inflatieverwachtingen bij stijgende inflatieverwachtingen, eisen de beleggers een hoger rendement met als gevolg
dat de beurskoers daalt
Conjunctuurverwachtingen enerzijds zijn beleggers bang dat de inflatie toeneemt bij een hogere conjunctuur (met
als gevolg dalende beurskoersen). Anderzijds heeft een hogere conjunctuur een
positieve invloed op de afzet- en winstverwachtingen
Er bestaat een groot aantal indexcijfers dat voorziet in de informatiebehoefte van de belegger. Deze indexcijfers zijn in twee
categorieën in te delen:
1. Koersindexen (brengen uitsluitend de gemiddelde koersontwikkeling van de betreffende categorie aandelen in beeld)
2. Herbeleggingsindexen (nemen naast de koers ook de uitbetaalde dividenden mee)
4.3 Beleggen in aandelen
Om tot een goede selectie te komen zal de belegger op drie niveau kennis en inzicht moeten vergaren:
1. Macro-economische niveau internationale en nationale economie (conjunctuurontwikkeling; inflatie; wisselkoers en
rentevoet)
2. Meso-economisch niveau afzonderlijke bedrijfstakken of sectoren binnen de economie (groeivooruitzichten;
conjunctuurgevoeligheid; rentegevoeligheid en de valutagevoeligheid)
3. Micro-economisch niveau niveau van de afzonderlijke onderneming (concurrentiepositie; interne organisatie;
financiële positie)
Fundamentele analyse beleggingsanalyse op meso- en micro-economisch niveau
Aandelen van ondernemingen in conjunctuurgevoelige bedrijfstakken worden cyclische aandelen genoemd. Daartegenover
4.1 De producten
Aandeel bewijs van deelneming in het eigen vermogen van een vennootschap.
De houders van aandelen zijn gezamenlijk eigenaar van de betreffende vennootschap. Wanneer de vennootschap winst maakt,
kom de winst ten goede aan de aandeelhouders.
Er bestaan verschillende soorten aandelen, namelijk:
Aandelen op naam staan vermeld in het aandeelhoudersregister van de betreffende vennootschap en kunnen slechts
verhandeld worden met toestemming van de vennootschap
Aandelen aan toonder kunnen vrij verhandeld worden en mogen alleen door NV’s worden uitgegeven.
Van een aantal bedrijven worden niet de aandelen op de beurs verhandeld, maar certificaten van aandelen. In dit geval zijn de
eigenlijke aandelen in handen van een aparte instelling, die de certificaten verkoopt.
Naast ‘gewone’ aandelen kan een onderneming ook preferente aandelen uitgeven, dit zijn aandelen met een voorkeursrecht.
Er kunnen drie typen preferente aandelen worden onderscheiden:
1. Liquidatiepreferente aandelen geven voorkeursrechten bij faillissement van de onderneming
2. Beheerspreferente aandelen (prioriteitsaandelen) geven de aandeelhouders ervan bijzondere zeggenschapsrecht
3. Winstpreferente aandelen geven recht op een bepaald % aan (dividend), dat met voorrang moet worden betaald.
Een bijzondere vorm van winstpreferente aandelen vormen de cumulatief preferente aandelen, waarvan de bezitter, wanneer
er in een bepaald jaar geen dividend is uitbetaald, recht houdt op het achterstallige preferente dividend.
De bezitters van aandelen in een vennootschap zijn gezamenlijk eigenaar van de vennootschap. Het rendement op hun aandelen
is daarmee afhankelijk van de resultaten en toekomstvooruitzichten vd vennootschap. Het rendement bestaat uit twee
componenten, namelijk het directe rendement (dividendrendement) en het indirecte rendement.
Dividend uitkering ten laste van de nettowinst. De hoogte van het dividend is afhankelijk van de hoogte van de nettowinst
Stockdividend hierbij wordt dividend uitgekeerd in nieuwe aandelen
Dividendrendement uitgekeerde dividend in verhouding tot de beurskoers
Koersrendement verandering in de beurskoers in verhouding tot de beurskoers
De aandeelhouders zijn gezamenlijk eigenaar van de onderneming en hebben hierdoor zeggenschap in de onderneming. Om de
zeggenschap van de aandeelhouders te beperken, bestaan er zgn. beschermingsconstructies. Deze constructies worden vooral
toegepast om de betrokken onderneming te beschermen tegen bijv. vijandige overnames.
Er zijn verschillende beschermingsconstructies mogelijk, een onderneming kan:
1. Prioriteitsaandelen uitgeven
2. Bestuurders het recht geven een bindende voordracht voor de benoeming van nieuwe bestuurders op te maken
3. Aandelen certificeren (geven immers geen zeggenschapsrechten)
4. In geval van nood nieuwe preferente aandelen uitgeven en deze bij bevriende relaties plaatsen
In 1971 is de structuurregeling ingevoerd die grote nv’s verplichtte een raad van commissarissen in te stellen. Later begon het
zgn. ‘corporate governance’ aan zijn opmars waarbij men het besturen van de onderneming ging herzien.
4.2 De aandelenmarkt
De aandelenmarkt bestaat uit de primaire- en secundaire markt. Op de primaire markt worden nieuwe aandelen uitgegeven en
op de secundaire markt worden bestaande aandelen verhandeld.
Een uitgifte van nieuwe aandelen, een emissie, kan zowel bij beursintroductie vd betrokken onderneming als later plaatsvinden.
Bij een beursintroductie worden de aandelen van een onderneming of een deel daarvan voor het eerst in de notering van de
effectenbeurs opgenomen.
, Beursexit hierbij wordt de beursnotering van een onderneming beëindigd
Een emissie van nieuwe aandelen door een onderneming die reeds op de beurs genoteerd staat, wordt een vervolgemissie
genoemd. Er kunnen twee typen vervolgemissies onderscheiden worden:
1. Claimemissie hierbij wordt aan de bestaande aandeelhouders een voorkeursrecht gegeven in de vorm van een
bijzonder dividendbewijs, de claim. Dit type emissie kiest men als de aandelen niet erg in trek zijn.
2. Vrije emissie hierbij staat de inschrijving open voor iedereen.
In de handel op de secundaire markt kunnen twee handelsvormen worden onderscheiden:
1. Ordergedreven handelssysteem hierbij vormen de koop- en verkooporders van de beleggers het uitgangspunt voor
de prijsvorming.
a. Limiet order (belegger geeft een maximale verkoopprijs of een minimale verkoopprijs op)
b. Bestens order (kent geen minimum of maximum en wordt tegen de eerstvolgende koers waarop handel mogelijk
is uitgevoerd)
2. Quotegedreven handelssysteem hierbij staat een professionele marktpartij centraal die voor eigen rekening en
risico in financiële titels handelt. Deze partij heet de market maker. Deze partij
opereert op de beurs door bied- en laatprijzen af te geven (de quote)
Het handelssysteem op de Effectenbeurs van Euronext Amsterdam is het NSC. Het NSC kent twee vormen van handel:
1. Doorlopende handel de in het orderboek opgenomen koop- en verkooporders worden uitgevoerd zodra er
passende tegenorders zijn
2. Handel volgens het veilingsysteem de gehele dag worden orders in het orderboek gebracht
In het NSC kunnen beursgenoteerde bedrijven een animateur (liquiditeitsverschaffer) aanstellen die voortdurend bied- en
laatkoersen afgeeft voor het betreffende beursfonds, waardoor de verhandelbaarheid verbetert.
Het dividendwaarderingsmodel wordt gebruikt om de koersvorming van aandelen te verklaren Het model stelt dat de koers
van financiële titels gelijk is aan de contante waarde van de toekomstige kasstromen (te ontvangen dividend). Het model
verklaart dus de beurskoers van een aandeel uit twee factoren: de toekomstige dividenden en het geëiste rendement.
Belangrijke macro-economische factoren die de beurskoers bepalen zijn:
Rente Renteveranderingen beïnvloeden alle aandelen in dezelfde richting: bij een rentestijging dalen de
beurskoersen, bij een rentedaling stijgen ze. De beurskoers van een aandeel is rentegevoeliger naarmate de
verwachte winst van het bedrijf verder in de toekomst ligt.
Inflatieverwachtingen bij stijgende inflatieverwachtingen, eisen de beleggers een hoger rendement met als gevolg
dat de beurskoers daalt
Conjunctuurverwachtingen enerzijds zijn beleggers bang dat de inflatie toeneemt bij een hogere conjunctuur (met
als gevolg dalende beurskoersen). Anderzijds heeft een hogere conjunctuur een
positieve invloed op de afzet- en winstverwachtingen
Er bestaat een groot aantal indexcijfers dat voorziet in de informatiebehoefte van de belegger. Deze indexcijfers zijn in twee
categorieën in te delen:
1. Koersindexen (brengen uitsluitend de gemiddelde koersontwikkeling van de betreffende categorie aandelen in beeld)
2. Herbeleggingsindexen (nemen naast de koers ook de uitbetaalde dividenden mee)
4.3 Beleggen in aandelen
Om tot een goede selectie te komen zal de belegger op drie niveau kennis en inzicht moeten vergaren:
1. Macro-economische niveau internationale en nationale economie (conjunctuurontwikkeling; inflatie; wisselkoers en
rentevoet)
2. Meso-economisch niveau afzonderlijke bedrijfstakken of sectoren binnen de economie (groeivooruitzichten;
conjunctuurgevoeligheid; rentegevoeligheid en de valutagevoeligheid)
3. Micro-economisch niveau niveau van de afzonderlijke onderneming (concurrentiepositie; interne organisatie;
financiële positie)
Fundamentele analyse beleggingsanalyse op meso- en micro-economisch niveau
Aandelen van ondernemingen in conjunctuurgevoelige bedrijfstakken worden cyclische aandelen genoemd. Daartegenover
