Metabolisme en voeding: Module 2:
Metabolisme?
Metabolisme is het collectief van chemische reacties van een levend organisme, dat als doel
heeft om dat organisme gezond te houden (normale ontwikkeling, herstel van schade,
voortplanting, …). Er zijn hierbij zoveel verschillende reacties, er is dus een goede regeling
nodig: onder invloed van hormonen. Er is een continue flux van metabolieten nodig. Fouten
in de genoom informatie EN verschillen die doorheen de evolutie ontstaan zijn; geven
aanleiding tot metabole basis van verschillende ziekten (zo kunnen wij geen vitamine C
aanmaken en is het nodig om het op te nemen via de voeding: anders zouden we
scheurbuik kunnen ontwikkelen).
Er is veel samenwerking tussen weefsels en organen: rol van regeling door hormonen.
In kankercellen heeft het metabolisme niet meer als doel om het organisme gezond te
houden maar om de kankercel beter te doen groeien.
Het metabolisme is een dynamisch gegeven: vb. spinnen moeten lang vasten totdat er een
prooi in hun web terecht komt. vb. metabole regeling in het menselijk lichaam door o.a.
schildklierhormoon.
Alle cellen in alle levensvormen hebben een eigen metabolisme: er zijn natuurlijk ook
gemeenschappelijke delers.
Drie doelstellingen van metabolisme:
● Toevoer van energie: ATP: chemische energie in de vorm van twee energierijke
fosfaatgroepen: geleverd door katabolisme en nodig voor anabolisme.
● Reducerend vermogen: NADPH (bevat een nicotinamide ring): een energierijk
elektronenpaar: nodig om complexe moleculen op te bouwen: geleverd door
katabolisme en nodig voor anabolisme.
● Toevoer van bouwstenen: is nodig om complexe moleculen op te bouwen: de
opbouw kost NADPH en ATP (anabolisme).
Metabole weg: logische volgorde van chemische reacties met de metabolieten en enzymen.
Metabole flux: het aantal metabolieten dat op een punt van de weg per tijdseenheid
passeert: meestal geregeld ter hoogte van de instroom: door fluxcontrolerende enzymen.
In zowel een houtkachel als in een witte spiervezel wordt glucose verbrand met zuurstof: in
de houtkachel is een hoge temperatuur nodig om de transitietoestand te bereiken. In de
spiervezel is het slecht 37 graden: de verbranding is toch mogelijk door het gebruik van
enzymen. In de kachel is het een eenstapsreactie, in de spiervezel zijn het meerdere
reacties. In de kachel wordt alle energie vrijgegeven onder de vorm van warmte, in de
spiervezel wordt energie opgevangen in nuttige energiedragers.
Adenine ribonucleotiden:
Adenine ribonucleotiden als dragers van nuttige groepen (ATP, NADH, FADH2, acyl coA):
hun nuttige groepen bevatten veel energie.
Kriekemans Kristiaan 1
Metabolisme?
Metabolisme is het collectief van chemische reacties van een levend organisme, dat als doel
heeft om dat organisme gezond te houden (normale ontwikkeling, herstel van schade,
voortplanting, …). Er zijn hierbij zoveel verschillende reacties, er is dus een goede regeling
nodig: onder invloed van hormonen. Er is een continue flux van metabolieten nodig. Fouten
in de genoom informatie EN verschillen die doorheen de evolutie ontstaan zijn; geven
aanleiding tot metabole basis van verschillende ziekten (zo kunnen wij geen vitamine C
aanmaken en is het nodig om het op te nemen via de voeding: anders zouden we
scheurbuik kunnen ontwikkelen).
Er is veel samenwerking tussen weefsels en organen: rol van regeling door hormonen.
In kankercellen heeft het metabolisme niet meer als doel om het organisme gezond te
houden maar om de kankercel beter te doen groeien.
Het metabolisme is een dynamisch gegeven: vb. spinnen moeten lang vasten totdat er een
prooi in hun web terecht komt. vb. metabole regeling in het menselijk lichaam door o.a.
schildklierhormoon.
Alle cellen in alle levensvormen hebben een eigen metabolisme: er zijn natuurlijk ook
gemeenschappelijke delers.
Drie doelstellingen van metabolisme:
● Toevoer van energie: ATP: chemische energie in de vorm van twee energierijke
fosfaatgroepen: geleverd door katabolisme en nodig voor anabolisme.
● Reducerend vermogen: NADPH (bevat een nicotinamide ring): een energierijk
elektronenpaar: nodig om complexe moleculen op te bouwen: geleverd door
katabolisme en nodig voor anabolisme.
● Toevoer van bouwstenen: is nodig om complexe moleculen op te bouwen: de
opbouw kost NADPH en ATP (anabolisme).
Metabole weg: logische volgorde van chemische reacties met de metabolieten en enzymen.
Metabole flux: het aantal metabolieten dat op een punt van de weg per tijdseenheid
passeert: meestal geregeld ter hoogte van de instroom: door fluxcontrolerende enzymen.
In zowel een houtkachel als in een witte spiervezel wordt glucose verbrand met zuurstof: in
de houtkachel is een hoge temperatuur nodig om de transitietoestand te bereiken. In de
spiervezel is het slecht 37 graden: de verbranding is toch mogelijk door het gebruik van
enzymen. In de kachel is het een eenstapsreactie, in de spiervezel zijn het meerdere
reacties. In de kachel wordt alle energie vrijgegeven onder de vorm van warmte, in de
spiervezel wordt energie opgevangen in nuttige energiedragers.
Adenine ribonucleotiden:
Adenine ribonucleotiden als dragers van nuttige groepen (ATP, NADH, FADH2, acyl coA):
hun nuttige groepen bevatten veel energie.
Kriekemans Kristiaan 1
